Projecten
Producten
Bedrijven
Vacatures
Agenda
Awards
Podcasts
more_horiz
Videos
Magazine
Favorieten
Profiel
Uitloggen
Joost Ector
Copyright: Maarten van Haaff
Het moet weer eens gezegd
5 september 2017, 9:05
Bent u lekker uitgerust deze zomer? Fijn was het weer, die twee maanden waarin alles even op een net iets lager tempo gaat. Minder stress en meer tijd voor bezinning, om met hernieuwde energie te vlammen in de tweede helft van het jaar. Als u dit herkent is de kans echter groot dat u nÃet bij een architectenbureau werkt.
De zomerperiode heeft zich namelijk de afgelopen jaren behalve op toeristisch vlak op een andere manier tot hoogseizoen ontwikkeld: voor selectieprocedures. Het is tegenwoordig schering en inslag – in onze praktijk althans – dat opdrachtgevers vlak voor hun vertrek naar zonniger oorden nog even een selectieleidraad rondsturen, zodat ze na terugkeer meteen door kunnen met de beoordeling van de inzendingen. Het zal geen verrassing zijn dat die timing precies samenvalt met de periode waarin ook architecten en hun families er graag even tussenuit gaan. Met als gevolg een gedecimeerde en wisselende bezetting die een zomer lang tot over de pijngrens moet presteren. Een nare en onoplosbare situatie.
De laatste jaren zijn de klachten over Europees Aanbesteden en selectieprocedures in het algemeen wat minder hoorbaar geweest. Niet verwonderlijk:
beggars can’t be choosers
. Het werk was schaars, dus een paar passen extra zetten was onvermijdelijk. Maar nu de rook van de financiële crisis optrekt, wordt langzaam duidelijk dat het er allemaal bepaald niet beter op geworden is. De zomerhausse is hooguit een van de problemen en zeker niet het voornaamste.
Een andere vervelende trend is de fragmentatie van de te vergeven opdrachten. Volledige opdrachten – van eerste schets tot en met directievoering – zijn zeer zeldzaam geworden. Het is tenslotte veel ‘handiger’ om een voorlopig ontwerp te laten maken door een architect naar vrije keuze (want ‘Europees gezien’ vaak onder het drempelbedrag, dus niet wettelijk aanbestedingsplichtig) en dan direct daarna een tenderprocedure uit te schrijven voor de gecombineerde uitwerking en uitvoering. Op die manier krijg je een gebouw van het ‘merk’ van jouw voorkeur tegen de absoluut laagste prijs. Een paar dialoogrondes in de selectieprocedure zijn dan kennelijk genoeg om de integraliteit van het ontwerp te borgen, en auteursrechtelijke problemen worden gemakshalve ontkend.
De pitchlast neemt daarmee voor architectenbureaus exponentieel toe. Met een beetje pech mag je als architect tegenwoordig meedingen naar de opdracht voor een voorlopig ontwerp, naar een plek in een bouwteam, met het bouwteam naar de opdracht voor uitwerking en uitvoering en misschien zelfs nog wel naar de ontwerpopdracht voor het interieur. Daarmee is de omkering totaal: waar we als architecten ooit opdracht kregen en betaald werden om ons werk te doen, doen we inmiddels eerst al ons werk voor een
één-op-vijf kans
om een rekening te mogen sturen.
En dat allemaal vanuit het collectieve bijgeloof dat alle moeite en tijd die in dat voortdurende gepitch gaat zitten ook daadwerkelijk iets oplevert. Dat is echter maar helemaal de vraag. Iedereen kent zo langzamerhand de rekensommen die laten zien dat in onze economie een astronomisch bedrag wordt geïnvesteerd in een eindeloze hoeveelheid ontwerpen, offertes en plannen van aanpak, die na afwijzing regelrecht in de versnipperaar verdwijnen. Je moet als opdrachtgever wel erg naïef zijn om te denken dat jij, uitgerekend jij, als enige, daar daadwerkelijk profijt van hebt. Het is heel simpel: uiteindelijk wordt de prijs van deze schaamteloze verspilling, dit onverantwoordelijk affakkelen van geld, energie en creativiteit, door ons allemaal betaald. Er zijn uiteindelijk alleen maar verliezers.
Nee, ik heb niet de illusie dat ik daar iets aan kan veranderen. Ik geloof er nauwelijks meer in dat we hier zouden kunnen tenderen zoals we dat (binnen dezelfde Europese wetgeving!) momenteel in Frankrijk doen: redelijk betaald de strijd aanbinden met slechts twee concurrenten voor een substantiële volledige opdracht. Bij ons zal het tij zich niet laten keren. Afpersen en opbranden zijn inmiddels onlosmakelijk met onze cultuur verbonden. We zien wel hoe lang we het allemaal nog volhouden. Over maatschappelijk verantwoord en duurzaam gesproken…
Toch heb ik één kleine wens, gewoon omdat het erop lijkt dat die niet te veel gevraagd is. In de infrastructuur hebben Rijkswaterstaat, ProRail en marktpartijen afgesproken om in principe tijdens het zomer- en kerstreces niet meer te tenderen. Alstublieft, lieve opdrachtgevers in de architectuur, mogen mijn afgematte collega’s dan in ieder geval vanaf volgend jaar heel misschien weer hun zomers terug?
Joost Ector is architect-directeur van
Ector Hoogstad Architecten
en bestuurslid van de
BNA
. Voor Architectenweb schrijft Joost Ector iedere maand een column, waarin hij ontwikkelingen die van invloed zijn op het architectenvak van duiding voorziet.
Trefwoorden
joost ector
column
zomer
architectenselectie
europese aanbestedingen
Best gelezen
1
Team met Orange Architects, SO-IL, GAAGA en Geurst & Schulze ontwerpt gemengd bouwblok in Beurskwartier Utrecht
donderdag, 19 november
2
Rietveldprijs 2026 toegekend aan Wisselspoor Blok 10
maandag, 16 november
3
Cultuurfonds ondersteunt Geheugenpaviljoen van Studio L A en Kunstpunt Groningen
woensdag, 18 november
4
VO-campus Argonautenweg biedt onderwijs in groene omgeving
woensdag, 18 november
5
AI-platform 'Vraag de kaart' helpt bij doorzoeken versnipperde ruimtelijke informatie
woensdag, 18 november
Gerelateerde nieuwsberichten
De Gele Hesjes tegen de Groene Khmers
8 januari 2019
Het schaamteloze monument
4 februari 2020
Verleden voltooid
3 december 2019
Computer says no
6 september 2022
Tussenconclusie
7 juni 2022
2023 in tien columns door Joost Ector
25 december 2023
Architectuurkoning
2 mei 2023
Praise the Lord
6 juni 2023
Managementsamenvatting
3 oktober 2023
Thuisloos
5 december 2023
Plat
7 november 2023
Pudding mislukt?
6 februari 2024
Even ontspannen
9 januari 2024
Hier is over nagedacht
5 maart 2024
Vergrijsd
2 april 2024
De ideale stad
7 mei 2024
Een zekere mate van voortreffelijkheid
3 september 2024
Woontop
4 juni 2024
De stad als complot
4 april 2023
Woonwensdenken
7 maart 2023
Plagiaat
7 februari 2023
De goede kant
10 januari 2023
2022 in tien columns door Joost Ector
27 december 2022
Belgische toestanden
6 december 2022
Geen druppel
1 november 2022
Het nieuwe minimalisme
4 oktober 2022
Klein leed
3 mei 2022
Op blote knieën naar Groningen
5 april 2022
Architectural Masters of the Metaverse
1 maart 2022
Hoofdletter A
1 februari 2022
Een zorg minder
4 januari 2022
2021 in tien columns door Joost Ector
27 december 2021
Te af?
7 december 2021
Herfstdip
2 november 2021
Engelengeduld
5 oktober 2021
Merci
7 september 2021
Open Up!
1 juni 2021
Beloof gouden bergen
4 mei 2021
Dividend und Verbrechen
6 april 2021
De ultieme stagiair
2 maart 2021
Rampenplannen
2 februari 2021
Wederomhelzing
5 januari 2021
Te veel tijd
1 december 2020
Snap out of it
3 november 2020
Ontwerpen tegen de eenzaamheid
6 oktober 2020
Ook maar een mens
1 september 2020
Stronteigenwijs
2 juni 2020
De oplossing wordt het volgende probleem
6 mei 2020
Kleine openbaringen
7 april 2020
Op naar een succesvolle crisis
3 maart 2020
We gaan het oplossen
7 januari 2020
Faust in Canada
5 november 2019
Het ontroerendste gebouw dat ik ken
1 oktober 2019
De tweede helft
3 september 2019
Liefde in beton gegoten
4 juni 2019
Adopteer een leek
7 mei 2019
Francine Houben: Europese aanbestedingen moeten anders
5 april 2019
Het bijna-gelijk van Baudet
2 april 2019
Want ik geloof
5 maart 2019
Eenvoud
5 februari 2019
De erfenis van premier Halsema
4 december 2018
Het eind van het begin
6 november 2018
Laat je niet gek maken
2 oktober 2018
Vergeet het ‘Bilbao-effect’
4 september 2018
Architectuur van bijna niets
3 april 2018
De vergeten groente onder de deugden
6 maart 2018
Aantoonbare architectuur
6 februari 2018
Ik wens je een wild plan
9 januari 2018
De Leefbare Stad
5 december 2017
Smart
7 november 2017
Waarom springen we niet?
3 oktober 2017
Varkens
6 juni 2017
De geruststellende domheid van slimme systemen
2 mei 2017
De Zaak Naturalis
4 april 2017
De schijn van duurzaamheid bedriegt
7 maart 2017
Stoïcijnse Schoonheid
7 februari 2017
Ruimte als instrument
6 december 2016
Inclusief is het nieuwe exclusief
1 november 2016
Bouw goed of bouw niet
4 oktober 2016
Geen Nazomerdagdroom
6 september 2016
Help
7 juni 2016
Omdat het kan!
3 mei 2016
Dit komt niet vanzelf goed
5 april 2016
Schouders onder World Expo Rotterdam 2025!
1 maart 2016
Fantastic Voyage
2 februari 2016
Een (on)mogelijk overmorgen
5 januari 2016
Joost Ector start als columnist op Architectenweb.nl
4 januari 2016
Awards
Joost Ector
31 augustus 2025
Column
Aan ons zal het niet liggen
3 juni 2025
Column
Nooit meer slopen?
1 april 2025
Column
Ingesloten
4 maart 2025
Temptation Island
5 september 2023
De Gele Hesjes tegen de Groene Khmers
8 januari 2019
Het schaamteloze monument
4 februari 2020
Verleden voltooid
3 december 2019
Computer says no
6 september 2022
Tussenconclusie
7 juni 2022
2023 in tien columns door Joost Ector
25 december 2023
Architectuurkoning
2 mei 2023
Praise the Lord
6 juni 2023
Managementsamenvatting
3 oktober 2023
Thuisloos
5 december 2023
Plat
7 november 2023
Pudding mislukt?
6 februari 2024
Even ontspannen
9 januari 2024
Hier is over nagedacht
5 maart 2024
Vergrijsd
2 april 2024
De ideale stad
7 mei 2024
Een zekere mate van voortreffelijkheid
3 september 2024
Woontop
4 juni 2024
De stad als complot
4 april 2023
Woonwensdenken
7 maart 2023
Plagiaat
7 februari 2023
De goede kant
10 januari 2023
2022 in tien columns door Joost Ector
27 december 2022
Belgische toestanden
6 december 2022
Geen druppel
1 november 2022
Het nieuwe minimalisme
4 oktober 2022
Klein leed
3 mei 2022
Op blote knieën naar Groningen
5 april 2022
Architectural Masters of the Metaverse
1 maart 2022
Hoofdletter A
1 februari 2022
Een zorg minder
4 januari 2022
2021 in tien columns door Joost Ector
27 december 2021
Te af?
7 december 2021
Herfstdip
2 november 2021
Engelengeduld
5 oktober 2021
Merci
7 september 2021
Open Up!
1 juni 2021
Beloof gouden bergen
4 mei 2021
Dividend und Verbrechen
6 april 2021
De ultieme stagiair
2 maart 2021
Rampenplannen
2 februari 2021
Wederomhelzing
5 januari 2021
Te veel tijd
1 december 2020
Snap out of it
3 november 2020
Ontwerpen tegen de eenzaamheid
6 oktober 2020
Ook maar een mens
1 september 2020
Stronteigenwijs
2 juni 2020
De oplossing wordt het volgende probleem
6 mei 2020
Kleine openbaringen
7 april 2020
Op naar een succesvolle crisis
3 maart 2020
We gaan het oplossen
7 januari 2020
Faust in Canada
5 november 2019
Het ontroerendste gebouw dat ik ken
1 oktober 2019
De tweede helft
3 september 2019
Liefde in beton gegoten
4 juni 2019
Adopteer een leek
7 mei 2019
Francine Houben: Europese aanbestedingen moeten anders
5 april 2019
Het bijna-gelijk van Baudet
2 april 2019
Want ik geloof
5 maart 2019
Eenvoud
5 februari 2019
De erfenis van premier Halsema
4 december 2018
Het eind van het begin
6 november 2018
Laat je niet gek maken
2 oktober 2018
Vergeet het ‘Bilbao-effect’
4 september 2018
Architectuur van bijna niets
3 april 2018
De vergeten groente onder de deugden
6 maart 2018
Aantoonbare architectuur
6 februari 2018
Ik wens je een wild plan
9 januari 2018
De Leefbare Stad
5 december 2017
Smart
7 november 2017
Waarom springen we niet?
3 oktober 2017
Varkens
6 juni 2017
De geruststellende domheid van slimme systemen
2 mei 2017
De Zaak Naturalis
4 april 2017
De schijn van duurzaamheid bedriegt
7 maart 2017
Stoïcijnse Schoonheid
7 februari 2017
Ruimte als instrument
6 december 2016
Inclusief is het nieuwe exclusief
1 november 2016
Bouw goed of bouw niet
4 oktober 2016
Geen Nazomerdagdroom
6 september 2016
Help
7 juni 2016
Omdat het kan!
3 mei 2016
Dit komt niet vanzelf goed
5 april 2016
Schouders onder World Expo Rotterdam 2025!
1 maart 2016
Fantastic Voyage
2 februari 2016
Een (on)mogelijk overmorgen
5 januari 2016
Joost Ector start als columnist op Architectenweb.nl
4 januari 2016
Awards
Joost Ector
31 augustus 2025
Column
Aan ons zal het niet liggen
3 juni 2025
Column
Nooit meer slopen?
1 april 2025
Column
Ingesloten
4 maart 2025
Temptation Island
5 september 2023
Toon alles
Andere nieuwsberichten
36e editie van Euregionale Architectuur Prijs gewonnen door Elena Thieves en Zoé Cavalier
20 november, 11:06
De eerste prijs ging dit jaar gedeeld naar Elena Thieves voor haar project ‘Das Wohnhochhaus’ en naar Zoé Cavalier voor haar project ‘From Invasive Seaweed to Insulation’.
Woonensemble Arons en Gelauff architecten houdt rekening met nieuwe en terugkerende bewoners
20 november, 9:00
Het woonensemble Johan Greivestraat in Amsterdam Nieuw-West is ontworpen voor jongeren, gezinnen en bewoners van de vroegere portiek-etageflat op deze plek.
Team met Orange Architects, SO-IL, GAAGA en Geurst & Schulze ontwerpt gemengd bouwblok in Beurskwartier Utrecht
19 november, 4:35
Achter de ritmiek van de kantoorgebouwen langs de Graadt van Roggeweg in Utrecht komt een gemengd bouwblok met 166 woningen, een integraal kindcentrum, horeca en een badhuis.
Bouw gestart van dubbel woongebouw voor senioren naar ontwerp van Studiospacious
19 november, 2:24
In Weesp is de bouw gestart van 66 levensloopbestendige huurwoningen verdeeld over twee woongebouwen. In opdracht van Ymere heeft Studiospacious de woongebouwen nauwkeurig afgestemd op de behoeften van senioren.
Volle orderboeken, krappe marges: Nederlandse bouw blijft kwetsbaar
20 november, 9:32
Nederlandse bouwbedrijven zijn aanzienlijk positiever over hun orderboeken dan hun Duitse en Franse concurrenten. Toch blijft de sector financieel kwetsbaar, waarschuwt kredietverzekeraar Allianz Trade in een nieuw internationaal bouwrapport.
Corporaties moeten vaker kiezen tussen verduurzaming en nieuwbouw
19 november, 10:13
Omdat gemiddeld op iedere woning 44 euro per maand toegelegd wordt, zijn corporaties vaker gedwongen tot een keuze tussen verduurzaming en nieuwbouw.
Onderzoeksbureau: groei batterijopslag zet komende jaren door
18 november, 12:47
Volgens Dutch New Energy Research verandert de Nederlandse markt voor zonne-energie en batterijopslag snel.
Datacenters verbruikten vorig jaar vijf procent Nederlandse stroom
18 november, 9:31
De stijging van het verbruik komt vooral door grote datacenters.
Extra onderzoek ACM naar bouwsector door groei aanbestedingen
17 november, 3:17
De grote vraag naar nieuwe woningen en renovatie van wegen en viaducten brengt meer risico's met zich mee op verboden afspraken.
Amsterdam investeert 142 miljoen in schoolgebouwen
17 november, 1:02
Met dit geld worden nieuwe scholen gebouwd en bestaande scholen vernieuwd of uitgebreid.
Ga naar het nieuws-archief
Joost Ector
Architect
0
0
0
0
Voor een optimale gebruikservaring plaatst Architectenweb functionele cookies. Wat de verschillende cookies precies doen leggen we uit in een
overzicht
. Cookies van social media kun je optioneel
aanzetten
.
Akkoord
Instellingen
Feedback
Feedback
Wij horen graag jouw feedback. Laat je reactie achter en eventueel jouw e-mail adres.
Reactie
Verstuur