Kirsten Hannema
Copyright: Maarten van Haaff

Over de brug

15 september, 9:00
Vol verwachting trok ik afgelopen zaterdag de stad in, voor de Open Monumentendag. Struinend door de straten en hofjes, ontdek ik elk jaar wel een gebouw dat ik nog niet kende. Ondertussen kun je genieten van muziek, want tegelijk vindt in Haarlem – in en om die monumentale gebouwen – het Korenlint-festival plaats.

En dan was er nog het ‘cadeau’ dat architect Thijs Asselbergs aan de stad ging aanbieden, zoals aangekondigd in zijn nieuwsbrief. Ter viering van zijn 70e verjaardag zou de Langebrug over het Spaarne, die hij begin jaren ‘90 als stadsarchitect ontwierp, voor één dag autovrij gemaakt worden. Met op het brugdek een lange tafel waaraan bewoners en bezoekers samen zouden picknicken. “Een tijdelijke utopie die toont hoe de stad van de eenentwintigste eeuw eruit kan zien”, aldus Asselbergs. Daar wilde ik bij zijn!

‘Brug van Morgen’, zoals het initiatief heet, is een roep om duurzame mobiliteit en herwaardering van de openbare ruimte als plek voor ontmoeting. Of, meer algemeen, om de brug te zien als symbool voor de grote ontwerpopgaven van de toekomst.

Denk alleen al aan de tweeduizend bruggen en viaducten die voor 2030 gerenoveerd of vervangen moeten worden. Zoals koning Willem-Alexander vorig jaar in de troonrede zei: Nederland staat voor “de grootste onderhoudsopgave ooit aan bruggen, wegen en andere infrastructuur.” Eerdere kabinetten besteedden er nauwelijks aandacht en geld aan, waardoor 59 procent van de bruggen die Rijkswaterstaat beheert nu ‘in zorgelijke staat’ verkeert, en er zelfs bruggen gesloten zijn. Een gigantische inhaalslag is nodig.

Een andere verwaarloosde verbinding die reparatie behoeft, is die tussen mens en aarde. We weten – en voelen – inmiddels wat de gevolgen zijn van het opgebruiken en bevuilen van de bodem, het water en de lucht: klimaatverandering, afname van biodiversiteit en vergiftiging van onze leefomgeving - inclusief onszelf. Het is tijd dat we eindelijk de brug slaan tussen een lineaire en een circulaire economie, waarbij fossiele energie plaatsmaakt voor hernieuwbare energie, en afval herkend wordt als grondstof.

Dan zijn er nog de nieuw te bouwen bruggen. Zo gaat Amsterdam met een fiets- en voetgangersbrug de sprong over het IJ wagen, komen er in Utrecht twee langzaamverkeersbruggen over het Merwedekanaal, en in Rotterdam een derde stadsbrug over de Nieuwe Maas. Overspanningen die niet alleen fysieke, maar ook mentale verbindingen moeten maken, zoals de Erasmusbrug 30 jaar geleden. Juist nu we kloven ervaren in de samenleving; tussen stad en platteland, theoretisch en praktisch geschoolden, woningbezitters en huurders. ‘Polarisatie’ werd in 2024 door Van Dale gekozen tot Woord van het jaar – nadat de uitgever de normale verkiezing had gestopt omdat deze online was gekaapt door actiegroepen.

Eigenlijk zou het goed zijn als architecten in elk project een ruimtelijke ‘brug’ inbouwen, waar mensen terloops met elkaar in contact komen. Een voorbeeld is winkelcentrum De Banne in de gelijknamige buurt in Amsterdam-Noord, waarvan de verbindende functie treffend is beschreven door Arna Mackic, in haar essay ‘Vertrouwde Vreemden’, voor de afgelopen Dag van de Architectuur. Dankzij een mix van winkels en maatschappelijke functies, horeca met betaalbare koffie, drempelloze deuren en zitplekken trekt het gebouw een diversiteit aan mensen. En natuurlijk doordat het publiek toegankelijk is; dat is ook het mooie van de Open Monumentendagen, waar een bonte mix van bezoekers op af komt.

Nadat ik met mijn koor had opgetreden in schuilkerk ‘De Vermaning’ – een verborgen parel – liep ik naar de Langebrug en zag tot mijn verbazing dat er auto’s en bussen overheen reden. Waar was het feestje? Op mijn mobiel dubbelcheckte ik de nieuwsbrief. Nu pas zag ik dat de aankondiging voor ‘Brug naar morgen’ was voor Open Monumentendag in 2027; over dat jaartal had ik in mijn enthousiasme heen gelezen. Nu ja, dan heb ik nog een jaar om me te verheugen.


Kirsten Hannema is architectuurcriticus en schrijft voor diverse media waaronder De Volkskrant.

Trefwoorden

brug bruggen column kirsten hannema

Gerelateerde nieuwsberichten

Andere nieuwsberichten

Bouw gestart van woningbouwproject Mason aan Vlaardingenlaan Amsterdam
22 minuten geleden

Woonblok door Dok architecten geïnspireerd door karakter Vlissingen
3 uur geleden

Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026!
Vandaag, 09:45

Vijftig jaar ontwerp- en bouwgeschiedenis Schiphol centraal in nieuw boek
Gisteren, 14:36

Grote steden luiden noodklok om daklozenproblematiek
2 uur geleden

Woningcorporaties herverdelen woningen rondom Amsterdam
Vandaag, 09:29

Duits-Oegandse architect Felix Holland te gast bij nieuwe editie TALKS
Gisteren, 13:49

Kabinet maakt plannen verdeling geld voor woningbouw bekend
Gisteren, 11:31

Raad van State mist uitleg over grens 500.000 vluchten Schiphol
15 september, 3:05

PBL ziet verduurzaming stagneren, doel 2050 wordt enorme opgave
15 september, 10:25
Ga naar het nieuws-archief
Kirsten HannemaArchitectuurcriticus
KUBUS | Specialist in Archicad
SAPA
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen
SAB-profiel bv
Aliplast Aluminium Systems
Kingspan Light + Air
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Novastruct (voorheen Kawneer)
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Swisspearl Nederland
Forster Nederland N.V.
Sempergreen
Houthandel van Dam
Aluprof Nederland BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco Nederland
Amtico Flooring
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
wienerberger
DUCO Ventilation & Sun Control
BEWI IsoBouw
ROCKWOOL B.V.
Mview+
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Kingspan Geïsoleerde Panelen
GEZE Benelux B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
Jung | Hateha B.V.
Knauf B.V.
Saint-Gobain Glass Benelux
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Hunter Douglas Architectural
VOLA Nederland BV
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Holonite B.V.
Kronospan
Tata Steel Colorcoat®
Ontwerpers
Lidmaatschappen
Nieuwsbrieven
Leveranciers
Lidmaatschappen
Adverteren

Architectenweb
Over ons
Contact

© 2002 - 2026 Architectenweb BV / Voorwaarden / Privacy / Disclaimer / Sitemap