Marjolein van Eig
Copyright: Maarten van Haaff

Lelijkste woonwijk

12 maart 2024, 9:00
De kunst om de verkeerde dingen te zeggen op de momenten die ertoe doen versta ik heel goed. Dit keer luisterde het hele land mee, dus er hing gelukkig niet zoveel van af. Ik had een kort gesprek op NPO Radio 1, primetime, met een CEO van een grote bouwonderneming in Nederland. Toen het klaar was belde ik mijn lief en die was niet enthousiast. Ik luisterde het terug en hoorde hoe ik regelrecht in de grote architectenvalkuil gelopen; hier klonk een saaie architect die onbegrijpelijke architectendingen zei. Onvergeeflijk. De gemiddelde architectenman komt er vast nog wel mee weg maar als architectenvrouwtje is het een doodzonde.

Hoe dat zo kwam? In het AD was een groot stuk verschenen over lelijke architectuur. Tuurlijk. Waarom over mooie dingen praten als je ze ook kunt afzeiken. NPO Radio 1 ging op zoek naar wat talking heads en belde iemand die niet kon en toen mijn naam noemde. Ik had helemaal geen tijd voor de radio, druk-druk-druk en hing op. Maar het begon te borrelen, ik zocht het nummer terug en had een goed gesprek met de redacteur. Het voelde steeds belangwekkender wat ik daar kon gaan doen en ik ging er uitgebreid voor zitten. Ik had een hoop te vertellen.

We namen de vragen door. Spontaniteit is geen kracht dus liever geen verrassingen. De redacteur zou het doorgeven, maar de interviewer kon nog wel eens eigenwijs zijn. We bespraken de persoon van de CEO van de grote bouwonderneming en ik nam voor me te wapenen tegen een ruimtevullend ego die het gesprek vast en zeker naar zich toe zou halen. Allemaal geen probleem, ik zou immers alleen maar indrukwekkende dingen zeggen.  

De eerste vraag. ‘Wat is de lelijkste woonwijk van Nederland?’ Hell no. Dat hadden we niet afgesproken. Wat een akelige vraag. De lelijkste woonwijk. Hier op de radio een woonwijk noemen zou allerlei mensen die er fijn wonen raken en wat is nu helemaal een lelijke woonwijk en is er niet overal schoonheid in te vinden? Dus ik gaf een slap antwoord dat de presentator wegzette als politiek correct. De toon was gezet. Ik was die gutmensch-architect die ontkent dat Nederland volstaat met lelijke wijken omdat er altijd wel iets moois in te zien is. Terwijl notabene mijn eerste columnreeks, jaren geleden voor HP/De Tijd, ‘Lelijke eendjes’ heette. Over lelijke gebouwen en met verbetervoorstellen en alles.

Want ja, het land staat barstensvol met lelijke wijken. En als we niet oppassen dan worden dat er nog veel meer. Want de bouwkosten stijgen. En de duurzaamheidseisen stijgen en die kosten geld. En de gemeentes hebben nauwelijks capaciteit en verleggen de risico’s met tegelijkertijd stapels eisen aan de bouwer en dat kost ook geld. En er komen steeds meer regels. En we hebben de nieuwe Omgevingswet waarvan niemand nog weet wat de impact daarvan zal zijn. En de omslag naar circulair en biobased moet gemaakt worden. En er moet een tigtal aantal woningen gebouwd worden. En de architectuur komt in het geding als architecten zich daar niet hard voor maken. Want architectuur is zacht en legt het altijd af tegen de Excel-sheet. Het was de CEO die het allemaal heel overtuigend wist uit te leggen.

Waar we het niet over hadden; dat al die lelijke woonwijken, waar we er dus heel veel van hebben, vol in de verduurzamingsslag zitten. En dat dat een ongelofelijk spannende opgave is, veel interessanter – en duurzamer – dan nieuwbouw. Deze opgave verandert Nederland momenteel in rap tempo en wordt voornamelijk uitbesteed aan projectleiders en aannemers die er praktisch naar kijken. Terwijl er architectonisch zoveel te winnen is. Het is de grote kans om al die lelijke wijken te verbeteren. En het is fantastisch werk met altijd een fijn bewonerstraject.

Gelukkig weet ik daar dus heel veel van. En gelukkig is er binnenkort het symposium renovatie van sociale woningbouw. Let maar op. Ik ga daar dan allemaal belangwekkende dingen over zeggen.


Marjolein van Eig is architect-directeur van BureauVanEig. Zowel in haar werk als in haar maandelijkse column verbindt ze eigentijdse opgaven met hun historische wortels. Ze is afstudeermentor aan de Academie van Bouwkunst, geeft regelmatig lezingen in binnen- en buitenland, en is architectlid van de Welstandcommissie in Rotterdam.

Gerelateerde nieuwsberichten

Gerelateerde video's

Andere nieuwsberichten

Stijn Poelstra legt hoofdkantoor BIG vast op film

Gisteren, 16:11

Tosin Oshinowo benoemd tot nieuwe Oosterhoff Visiting Professor TU Delft

Gisteren, 14:44

Team geselecteerd voor modernisering gevangeniscomplex Norgerhaven in Veenhuizen

Gisteren, 13:38

Inschrijving Rietveldprijs 2026 van start

Gisteren, 12:30

CPB: meer samenwerking nodig voor uitbreiding Europees stroomnet

Gisteren, 15:26

Coalitie haalt haar eigen stikstofdoelen niet, denken planbureaus

Gisteren, 11:40

Klimaatraad: overheid moet inzetten op gedrag bij duurzaamheid

Gisteren, 09:28

Noord-Holland geeft ontheffing voor bouw datacenter in Aalsmeer

19 februari, 2:09

Nederland en België onderzoeken treinverbinding Eindhoven-Brussel

19 februari, 12:02

Nieuwe minister VRO: nieuwe steden bouwen zal moeten

19 februari, 10:03
Marjolein van EigArchitect
ATAG Nederland
KUBUS | Specialist in Archicad
SAPA
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen
SAB-profiel bv
Aliplast Aluminium Systems
Kingspan Light & Air
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Swisspearl Nederland
Forster Nederland N.V.
VELUX Commercial Benelux B.V.
Sempergreen
Houthandel van Dam
Aluprof Nederland BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco Nederland
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
wienerberger
DUCO Ventilation & Sun Control
BEWI IsoBouw
ROCKWOOL B.V.
Mview+
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Kingspan Geïsoleerde Panelen
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
Jung | Hateha B.V.
Knauf B.V.
Saint-Gobain Glass Benelux
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Hunter Douglas Architectural
VOLA Nederland BV
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Holonite B.V.
Kronospan
Tata Steel Colorcoat®
Architectenweb
Over ons
Contact

© 2002 - 2026 Architectenweb BV / Voorwaarden / Privacy / Disclaimer / Sitemap
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan