Marjolein van Eig
Copyright: Maarten van Haaff

10 nieuwe steden

9 september 2025, 9:00
Hoe zou het gegaan zijn? Gingen er jarenlange geheime gesprekken aan vooraf met planologen, planeconomen, stedenbouwers en landschappers? Of lag Rob in zijn bedje en verscheen er een geest aan het voeteneinde, die plechtig tot hem sprak: “Rob, ga op pad en verspreid het woord – 10 nieuwe steden.” Of zit er gewoon een reclame-campagnebureau achter en zijn het er vanwege de klinkerrijm in de optimistische ‘ie’, tien geworden. En is het een goed idee?

Van bestaanszekerheid naar wooncrisis; na twee jaren van geruzie en geploeter zijn er wederom nieuwe verkiezingen. Nieuwe ronde, nieuwe kansen! De partijen gaan weer op zoek naar hapklare oplossingen voor complexe problemen en deze keer is het wonen aan de beurt. GroenLinks/PvdA wil vliegvelden volbouwen met woonwijken, Volt wil Tata Steel opheffen voor Tatastad, de PVV wil het Mediapark in Hilversum transformeren naar een nieuwe woonwijk en D66 ziet dus kansen in het bouwen van 10 nieuwe steden.

Het plan roept een berg aan vragen en weerstand op, want het schuurt aan alle kanten. 10 nieuwe steden; waar dan? Er is toch nergens meer ruimte? 10 nieuwe steden; hoe dan, we hebben toch enorme tekorten; aan arbeid, aan materiaal, aan vastlopende gemeenteapparaten. 10 nieuwe steden, voor wie dan? Wie wil er nou in een nieuwe stad wonen? Hebben we niet geleerd van Almere, Zoetermeer, Lelystad? Dat het wel 30 jaar kan duren voordat zo’n stad een beetje leuk is om in te leven? En, last but not least; waarom eigenlijk? Blijkt er niet uit allerlei onderzoeken dat er genoeg ruimte binnen de bestaande steden te vinden is?

Maar als je het idee niet zo letterlijk neemt, maar als een optimistisch voorstel dat nog verder ingekleurd moet worden, dan kan er vanalles gaan stromen. Want in tegenstelling tot de andere partijen, die vooral plannen hebben tegen iets; tegen de luchtvaart (GroenLinks/PvdA), tegen Tata (Volt) of tegen de media (PVV), is dit plan vooral een oproep vóór iets; ‘vóór oplossingen, vóór daadkracht, vóór inventiviteit.

Eindelijk is er weer een politicus met een optimistisch ruimtelijk idee voor de toekomst van het land, in de traditie van de grote, Nederlandse ingenieurswerken. Tegen opponenten zegt Jetten dan ook: “Vergelijk het met de kustversterking na de watersnoodramp, de Deltawerken. Dat was ook een groot en ingewikkeld project; en iedereen dacht; gaat dat allemaal wel lukken? Uiteindelijk heeft het ons land een stuk veiliger en mooier gemaakt.”

En met die watersnoodramp slaat Jetten de spijker op zijn kop. Hier vallen voor mij vier jaar aan columns schrijven op zijn plek. Ik hoef niet meer te zwelgen in nostalgie naar vooruitgangsdenken, want eindelijk is er weer een politicus met een ruimtelijke visie voor dit gave land. En over gaaf land gesproken; dit is ook een mooi moment, Rob, om de plannen voor Fly land weer uit de kast te halen, en plan uit de tijd van de kabinetten Kok, met dijkenhoge ambities. Een plan dat de problemen met de luchtvaart, de stijgende zeespiegel, de woningen voor de achterblijvers op de bank en de ruimte voor steen-pir-schaap in één keer oplost. En hoewel houtbouw er niet zo hoeft uit te zien, kan hier ook eindelijk op grote schaal geëxperimenteerd worden met innovatieve bouwmethodes met een positieve footprint.

Dus beste Rob; 10 nieuwe steden inpassen in het huidige Nederland lijkt mij geen goed plan. Maar groot denken en dit vatten in een totaalplan voor de kust van Nederland, waarmee een hoop van de huidige en toekomstige problemen en dreigingen kunnen worden aangepakt, daar word ik blij van. Een dergelijk wenkend toekomstperspectief in de Nederlandse ingenieurstraditie kunnen we als maatschappij goed gebruiken.
 
 
Marjolein van Eig is architect-directeur van BureauVanEig. Zowel in haar werk als in haar maandelijkse column verbindt ze eigentijdse opgaven met hun historische wortels. Ze is afstudeermentor aan de Academie van Bouwkunst, geeft regelmatig lezingen in binnen- en buitenland, en is architectlid van de Welstandcommissie in Rotterdam. Haar columns zijn gebundeld in het boek 'De Ruimtes'.

Gerelateerde nieuwsberichten

Andere nieuwsberichten

Houten woonbuurt in bos bij Amersfoort opeleverd

30 januari, 3:35

Atelier Kempe Thill introduceert rijtjeshuis in Zwitsers kloostercomplex

30 januari, 2:30

Team V presenteert opgeleverd Clubhouse Boompjes in Rotterdam

30 januari, 12:00

Inzendronde BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026 gestart

30 januari, 10:04

Zuid-Holland pakt provinciale weg bij Alphen voor honderd miljoen aan

30 januari, 4:24

Nederland haalt bouwdoel niet: opnieuw minder nieuwe woningen

30 januari, 1:20

Woningcorporaties komen veel geld tekort, waarschuwt autoriteit

30 januari, 11:01

Makelaars: huuraanbod droogt op door verkoopgolf woningen

29 januari, 10:45

Rechtbank: Bonaire te weinig beschermd tegen klimaatverandering

29 januari, 9:36

Friesland en Waddeneilanden: verlaging dijknorm niet verantwoord

28 januari, 2:35
Marjolein van EigArchitect
ATAG Nederland
KUBUS | Specialist in Archicad
SAPA
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen
SAB-profiel bv
Aliplast Aluminium Systems
Kingspan Light & Air
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Swisspearl Nederland
Forster Nederland N.V.
VELUX Commercial Benelux B.V.
Sempergreen
Houthandel van Dam
Aluprof Nederland BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco Nederland
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
wienerberger
DUCO Ventilation & Sun Control
BEWI IsoBouw
ROCKWOOL B.V.
Mview+
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Kingspan Geïsoleerde Panelen
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
Jung | Hateha B.V.
Knauf B.V.
Saint-Gobain Glass Benelux
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Hunter Douglas Architectural
VOLA Nederland BV
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Holonite B.V.
AXOR + hansgrohe
Tata Steel Colorcoat®
Architectenweb
Over ons
Contact

© 2002 - 2026 Architectenweb BV / Voorwaarden / Privacy / Disclaimer / Sitemap
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan