Winnaars ideeënprijsvraag Alkmaars Kanaalschiereiland bekendgemaakt

27 oktober, 12:07

De ideeënprijsvraag voor een mogelijke herinrichting van het Kanaalschiereiland in Alkmaar die door Architectuurcentrum AIA werd gelanceerd heeft 26 inzendingen, twee winnaars en een eervolle vermelding opgeleverd.

Cruciaal punt
Zowel professionele als niet-professionele ontwerpers werden uitgedaagd om met ideeën te komen voor de toekomst van het schiereiland tussen de historische binnenstad van Alkmaar en het naastgelegen ontwikkelingsgebied Overstad.

Het Kanaalschiereiland ligt in het Noord-Hollands kanaal op een cruciaal punt tussen de binnenstad en Overstad. Het stadskantoor, een parkeergarage en de Tesselsebrug bepalen nu grotendeels de omgeving. Het meest beeldbepalend is de kop van het eiland in het kanaal waar eerder een politiebureau werd gebouwd.

Inzendingen
Er waren vooraf twee categorieën voor deelname bepaald: een voor professionals en een open categorie. De keuze daartussen was vrij voor de inschrijvers.

Aankondigingen in de nieuwsbrief van organisator AIA, via sociale media en door nieuwsberichten leidden tot 44 inzendingen in de categorie voor professionals, en 19 in de open categorie. Van die 64 aanvankelijke aanmeldingen bleven er uiteindelijk 26 concrete ingediende plannen over.

In de categorie professionals werden 19, en de open categorie 7 plannen ingediend. Ook waren er tussentijds twee afmeldingen.

Inzichten
De jury prijst in haar juryrapport het hoge niveau van de gezamenlijke inzendingen. Temidden van een veelvoud aan ideeën ziet een grote mate van diversiteit. Daarbij vindt de jury wel dat 'de genomen vrijheid en consistentie van de uitwerking varieert'. De denkbeelden met het karakter 'Out of the box' bleken lastiger om consistent uit te werken. Maar dit type inzendingen leverde, volgens de jury, wel weer interessante visies op.

De meer doorgewerkte plannen brachten verschillende dilemma’s en compromissen juist beter in beeld. Deze plannen leveren daarmee ook waardevolle inzichten voor de locatie, opgave en een mogelijk volgende stappen.

Op basis van haar beoordeling van de plannen benoemde de jury ook een aantal terugkerende thema’s, alsmede een driedeling in de identiteit van het Alkmaarse Kanaalschiereiland.

Na beraad besloot de jury twee winnaars, elk voor een categorie, aan te wijzen. Tevens kreeg een plan een eervolle vermelding.

Winnaar open categorie
In de open categorie wees de jury de inzending 'Mallegats Eiland' van Less is More als winnaar aan. Voor de jury is het ontspannen ensemble van nieuwe en bestaande bebouwing, de kwaliteit van de openbare ruimte en de rondom hoogwaardige aansluiting reden om de prijs aan deze inzending toe te kennen.

Het plan zet in op een 'eiland voor ontspanning aan het water' waar, na de sloop van het politiebureau en de parkeergarage, een programma met een zalencomplex, een educatiepaviljoen en een stadskas is voorzien.

Het plan van Less is More wil het schiereiland tot een echt een eiland maken dat verder wordt ingericht als verblijfsruimte met nieuwe verbindingen tussen de binnenstad en Overstad. Daarbij wordt er door de jury wel op gewezen dat de beoogde hangbrug open moet kunnen voor de scheepvaart.

Winnaar professionals
In de categorie professionals vond de jury het plan 'Hortus Connecticus' van Breddels Architecten het meest overtuigend en daarmee winnend.

Deze inzending koppelt, volgens de jury, een heldere visie met sterke keuzes in de uitwerking. Dat laatste gaat weliswaar vrij ver voor een ideeënprijsvraag, maar de jury prijst doortimmerde gedachte die daaruit blijkt. 'Er wordt een iconisch beeld gekoppeld aan een sterk ensemble van gebouwen en een feestelijke, bruikbare openbare ruimte', aldus de jury.

Het plan wordt omschreven als 'waarschijnlijk het meest stedelijke van de ingediende plannen'. Er wordt veel programma toegevoegd wat de haalbaarheid ten goede zal komen, vindt de jury. Op de plaats van het te slopen politiebureau is een blobvormige kas -een hortus- voorzien met daarin een podium.

Eervolle vermelding
De eervolle vermelding ging naar het plan 'Waterfront' van Woltjer/Berkhout architecten dat in de categorie professionals werd ingediend. De jury vindt dat met dit plan vooral 'een inventieve handreiking (wordt) gedaan om het hardnekkige probleem van de harde verkeersinrichting op de Kanaalkade te verzachten'. Hoewel hier in het kader van de ideeën prijsvraag niet om is gevraagd, vindt de jury de in het plan geboden oplossing inspirerend en bruikbaar.

Hoewel het plan van Woltjer/Berkhout architecten niet aan de uitgangspunten van de prijsvraag voldoet, biedt het wel een mogelijk begin van een oplossing voor de problematiek van de Kanaalkade. Het draagt zo bij aan een betere samenhang tussen de bestaande binnenstad en Overstad, zo stelt de jury vast.

Vervolg
De vraag is nu welk vervolg deze ideeënprijsvraag gaat krijgen. De beoogde plek, de toekomstige ontwikkeling van het Kanaalschiereiland als schakel tussen de binnenstad en Overstad, is immers niet beschikbaar. De initiatiefnemers van de prijsvraag zien echter kansen om het nu nog aanwezige politiebureau op een andere 'wellicht praktischer en veiliger plek' te herhuisvesten.

Op een groter schaalniveau hopen de initiatiefnemers dat de winnende plannen en de eervolle vermelding een bijdrage kunnen gaan leveren aan de bredere dialoog over een samenhangende ontwikkeling van binnenstad, Overstad en het stationsgebied én over de groei van Alkmaar tot een sterker centrum voor de regio.

Jury
De jury bestond vertegenwoordigers uit het vakgebied, alsmede van relevante maatschappelijke organisaties. In de jury hadden zitting: Dorien van Hoogstrate (directeur Mooi Noord Holland en juryvoorzitter), Noud van Geffen (directeur Theater De Vest), Björn Mulder (voorzitter Alkmaars Bolwerk), Nico Zimmerman (architect, ITZ architecten) en Thijs Asselbergs (architect, de Nieuwe Architect).

Daarnaast hadden, namens AIA, Ed Diepenmaat (bestuursvoorzitter AIA, stedenbouwkundige) en Janwillem Snieder (bestuurslid AIA, architect en stedenbouwkundige) in de jury zitting.

Trefwoorden

ideeënprijsvraag kanaalschiereiland breddels architecten woltjer berkhout architecten alkmaar less is more architectuurcentrum aia

1	Winnaars ideeënprijsvraag Alkmaars Kanaalschiereiland bekendgemaakt dinsdag, 27 oktober
2	De Maasbode biedt gestapelde woonbuurten in centrum van Rotterdam woensdag, 28 oktober
3	Gebiedsontwikkeling Westerpark West in Amsterdam voltooid vrijdag, 30 oktober
4	Vocus architecten wil stedenbouwkundige kwaliteit verbeteren met Utrechts woongebouw dinsdag, 27 oktober
5	Amsterdam tendert twee gebouwen in Kenniskwartier op de Zuidas vrijdag, 30 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

AIA lanceert ideeënprijsvraag voor Kanaalschiereiland in Alkmaar

21 juli

Gortemaker Algra Feenstra ontwerpt aan stapsgewijze vernieuwing van Alkmaars ziekenhuis

15 mei

Hogeschool InHolland realiseert nieuw hoofdgebouw op campus Alkmaar

18 maart

Alkmaar selecteert VenhoevenCS en Wind voor nieuwbouw Hoornse Vaart

9 maart

Tweede winkelstraat van Alkmaar heringericht en vergroend

28 juli 2023

Nieuw cultuurgebouw voor Alkmaar naar ontwerp Mecanoo

3 maart 2022

Negentiende-eeuwse gevangenis in Alkmaar herbestemd tot hotel

10 januari 2022

Groot woongebouw in Alkmaar uit houten prefab modules

6 juli 2021

Transformatie Overstad van start met herinrichting Ringersplein

22 mei 2020

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Tankpark huisvest parkeer- en buurtvoorziening toekomstige wijk De Kaai

Gisteren, 16:32

BureauVanEig heeft het ontwerp gepresenteerd voor Tankpark in Rotterdam. Het gebouw in de toekomstige woonwijk De Kaai wordt de plek waar de bewoners en bezoekers hun auto en fiets kunnen parkeren.

Zaha Hadid Foundation neemt intrek in voormalig kantoor van de architect

Gisteren, 15:21

In het voormalige Londense kantoor van de Britse architect Zaha Hadid wordt dinsdag het nieuwe onderkomen van de naar haar vernoemde stichting geopend.

Winnaars Stadsbouwprijs Amersfoort 2026 bekend

Gisteren, 10:27

Voor het eerst in vier edities won een project zowel een vak- als publieksprijs. Het natuurgebied De Melksteeg, ontworpen door H+N+S Landschapsarchitecten, viel deze eer te beurt.

BDG geïnspireerd door opzet dorp voor ontwerp internationale schakelklas Ter Apel

30 oktober, 3:18

In Ter Apel is een gebouw voor de internationale schakelklas Westermarke in gebruik genomen. Het complex biedt plek aan jongeren van twaalf tot achttien jaar, die vanuit verschillende landen hun weg proberen te vinden in het Nederlandse onderwijs.