Harvey Otten

Een verbod op eengezinswoningen

24 maart, 9:00

Professor Tess Broekmans van de TU Delft pleit voor een stop op eengezinswoningen: “Pas als we het rigoureus anders gaan doen, worden we uitgedaagd om betere huizen voor de toekomst te bouwen. Als dit landelijk wordt bepaald, zou er geïnvesteerd en nagedacht worden over supergoeie, logische, handige, duurzame appartementen.”

Misschien zal de gemiddelde Telegraaf-lezer hier een bewijs in zien dat de intellectuele elite is losgezongen van de werkelijkheid, maar laten we eens kijken naar de feiten. We hebben in Nederland ruim vijf miljoen eengezinswoningen. In minder dan de helft daarvan woont een gezin. Die andere helft wordt bezet door meestal oudere alleenstaanden en stellen. Het aantal gezinnen met kinderen neemt nauwelijks toe en zou op den duur wel eens kunnen dalen. De komende jaren zal het aantal alleenstaanden fors groeien en dat verklaart voor een groot deel het oplopende woningtekort.

In ons dichtbevolkte land hebben we in verhouding tot de rest van Europa veel meer grondgebonden eengezinswoningen. Twee keer zoveel als in landen als Duitsland, Italië, Spanje en Zwitserland, die we toch niet kennen als zwaar verstedelijkt, maar waar het wel veel vanzelfsprekender is om in een appartement te wonen. Het gevolg is dat we ook veel groter wonen dan de ons omringende landen. Dat is niet comfortabel of ruimtelijk; dat zijn al die leegstaande slaapkamers in de rijtjeshuizen van empty-nesters.

Senioren die in een wel erg grote eengezinswoning zijn achtergebleven verhuizen vaak niet omdat er te weinig alternatieven zijn of omdat ze veel meer huur zouden gaan betalen. Het toevoegen van eengezinswoningen lijkt in eerste instantie voor de zo broodnodige doorstroming te zorgen maar daarna stokt het. Eengezinswoningen wisselen veel minder vaak van eigenaar dan appartementen. Als we diagonaal door de cijfers gaan dan komen appartementen drie tot vijf keer vaker vrij dan eengezinswoningen. Om een groter woningaanbod te krijgen hebben we dus meer aan appartementen dan aan eengezinswoningen.

Voor de bewoners lijkt het misschien wel fijn om lang op dezelfde plek te blijven wonen. Tot we ons realiseren dat de mensen die niet verhuizen tot op hoge leeftijd in hun eentje in een veel te groot huis in een buitenwijk wonen. Uit die wijken zelf verdwijnt met de kinderen die het huis verlaten meer dan de helft van de inwoners waardoor de paar voorzieningen die er zijn sluiten. Als zelfs de buurtsuper er niet meer is, ben je afhankelijk van die auto op de oprit tot dat ook niet meer gaat. Al met al kom je zo steeds minder mensen tegen en ligt vereenzaming op de loer.

Een landelijk verbod op eengezinswoningen zou om sociale, ruimtelijke en economische redenen voorstelbaar zijn. Waarschijnlijk komt het er niet omdat er geen minister is die daar haar vingers aan wil branden. Gelukkig bouwen we de afgelopen jaren meer appartementen dan eengezinswoningen. Door in hoge dichtheid te bouwen kan er meer geïnvesteerd worden in collectieve voorzieningen en openbare ruimte. We hebben genoeg voorbeelden van appartementen die dankzij goede buitenruimtes en flexibele plattegronden veel woonkwaliteit hebben. Met gemeenschappelijke ruimtes en een levendige plint. Binnenkort staan in alle gemeentes kersverse wethouders voor de opgave om heel veel nieuwe woningen te realiseren. Als architecten kunnen we ze helpen door te laten zien wat er mogelijk is als we supergoeie appartementen gaan bouwen.

Meer over de visie van professor Tess Broekmans van de TU Delft is bijvoorbeeld in dit interview met haar te lezen.

Harvey Otten is zelfstandig architect en ontwikkelaar. Zijn architectenbureau, Harvey Otten Architectuur, maakt deel uit van coöperatie XOOMlab. Als ontwikkelend architect is hij partner bij Ruimtemaken. In 2022 is van zijn hand de roman Virmundt verschenen.

Trefwoorden

eengezinswoningen woningbouw woningmarkt column harvey otten appartementen

1	De Maasbode biedt gestapelde woonbuurten in centrum van Rotterdam woensdag, 28 oktober
2	Gebiedsontwikkeling Westerpark West in Amsterdam voltooid vrijdag, 30 oktober
3	Amsterdam tendert twee gebouwen in Kenniskwartier op de Zuidas vrijdag, 30 oktober
4	Gashouder naar ontwerp van Inside Outside en Buro van Stigt getransformeerd tot cultuurpodium maandag, 2 november
5	BDG geïnspireerd door opzet dorp voor ontwerp internationale schakelklas Ter Apel vrijdag, 30 oktober

Een verbod op eengezinswoningen

Trefwoorden

Best gelezen

Gerelateerde nieuwsberichten

Andere nieuwsberichten

Nieuwe huisstijl van MORE Architecture benadrukt het maken van ruimte

Kleurenanalyse voorgevel vormt basis voor interieur- en terrasontwerp brasserie

Boltt verzorgt bouwkundige uitwerking renovatie Van Gogh Museum

Tankpark huisvest parkeer- en buurtvoorziening toekomstige wijk De Kaai

Overheid mocht BOEi uitsluiten van bieding op bunker Seyss-Inquart

Eileen Stornebrink en Willie Vogel ontvangen Jonge Maaskantprijs

Woningaanbod private huursector fors omlaag in 2025

Provincie Utrecht wil negentien miljoen euro investeren in warmtebedrijf

Zeeland wil deel verkeersader ophogen voor mogelijke overstroming

Onderzoek Kadaster: kwart nieuwbouw komt in vier grote steden