Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Harvey Otten

Ontwerpen voor echte mensen

28 januari 2025, 9:00

Er zijn veel redenen waarom ik iedere architect kan aanraden zelf woonprojecten te ontwikkelen, maar de belangrijkste is dat door zelf het initiatief te nemen je weer in contact kunt komen met de mensen waarvoor je het allemaal doet: de mensen die er gaan wonen. In managementtermen worden dat de ‘eindgebruikers’ genoemd. Een scherpe ambtenaar zei eens dat die benaming hem deed denken aan junkies in hun laatste levensfase. Dat er zo over toekomstige bewoners gepraat wordt, wijst op een praktijk waarin mensen veroordeeld worden tot de woningen die ze krijgen aangeboden in plaats van dat ze bij het ontwerpproces worden betrokken.

Uit de tijd dat ik zelf voor grotere ontwikkelaars woningen ontwierp, weet ik hoe het was om tot aan de oplevering in het duister te tasten over de vraag wie er allemaal die woningen gingen kopen en huren. Soms kreeg je een verlanglijstje mee dat de lokale makelaar had gebaseerd op de laatste veertig woningen die hij had verkocht. Een dergelijk primitief algoritme heeft voornamelijk tot gevolg dat alle woningen steeds meer op elkaar gaan lijken.

Achteraf ben ik misschien te kritisch geweest op een conceptontwikkelaar van een grote woningcorporatie. Zij kwam met rode, blauwe, gele en groene persoonlijkheidsprofielen om de huurders uit de klankbordgroepen in te delen en wij hingen de dagen daarna grinnikend achter onze CAD-computers.

Wat ik nu vanzelfsprekend vind, kwam toen niet bij me op. In plaats van het geploeter met de klankbordgroepen weg te lachen, had ik moeten vragen of ik aan mocht schuiven. Natuurlijk wil ik als architect in gesprek met de mensen die komen wonen in de gebouwen die ik ontwerp. Het is belangrijk om uit de eerste hand te horen waar de echte wensen liggen. En dat geldt natuurlijk wederzijds. Door in gesprek te gaan kom je samen tot nieuwe ideeën.

Het ontwerpen voor echte mensen heeft me al heel wat avonden en late namiddagen beziggehouden. Het is een hele toer om mensen te informeren en ze mee te nemen in een ontwerpproces dat begrensd wordt door wat we technisch kunnen, wat we met elkaar eisen en helaas ook wat we kunnen betalen. Regelmatig worden die dingen die we als ontwerpers belangrijk vinden in een ontwerp door toekomstige bewoners ter discussie gesteld. Soms vraagt dat van ons dat we met nieuwe oplossingen komen en sommige wensen blijken niet mogelijk. Ook dat hoort bij het echte leven.

Het is enorm verhelderend om mee te maken hoe iedere koper en huurder op een andere manier in het proces zit. De ene keer heb je het over de draairichting van een deur of de plek voor de wasmachine. Met andere toekomstige bewoners zoek je naar een mogelijkheid om extra slaapkamers voor hun samengestelde gezin te maken, om de keuken toch af te sluiten of het toilet juist wel in de badkamer te plaatsen en dan is er ook iemand die een grote ruimte voor zijn jukebox-verzameling zoekt.

Iedere keer ontdek ik weer nieuwe wensen en nieuwe ideeën. Onze samenleving wordt steeds diverser. Omdat er een tekort aan woningen is, hoeft de gemiddelde woningbouwer en ontwikkelaar zich weinig van die vraag naar een grotere diversiteit aan woningen aan te trekken. De bouw heeft de mond vol van standaardisatie en zou liever zoveel mogelijk dezelfde woningen opleveren. Dat is leuk voor wie met weinig inspanning veel geld wil verdienen, maar dankzij onze BIM-modellen zijn we prima in staat iedere woning net iets anders uit te voeren. Uiteindelijk hebben we een divers woningaanbod nodig in plaats van botte aantallen.

Harvey Otten is zelfstandig architect en ontwikkelaar. Zijn architectenbureau, Harvey Otten Architectuur, maakt deel uit van coöperatie XOOMlab. Als ontwikkelend architect is hij partner bij Ruimtemaken. In 2022 is van zijn hand de roman Virmundt verschenen.

Trefwoorden

bewoners column participatie harvey otten

1	De Zwarte Hond ontwerpt woontoren met drie herkenbare niveaus in de Binckhorst dinsdag, 16 juni
2	Rotterdam wil bijna 500 nieuwe woningen in Zevenkamp dinsdag, 16 juni
3	Woongebouw De Juffer aan plas bij Pijnacker opgeleverd maandag, 22 juni
4	Zes meter hoog frame zorgt bij De Teunis op Buiksloterham voor vrij indeelbare plint woensdag, 17 juni
5	Omgevingsvergunning voor nieuwbouwproject op plek SoZa definitief donderdag, 18 juni

Gerelateerde nieuwsberichten

Column

Er is geen wooncrisis

25 februari 2025

Column

Verbouw die woningfabriek

25 maart 2025

Column

Corruptie bij de NEN?

27 mei 2025

Column

Toch nog een goed idee voor Mona Keijzer

22 april 2025

Column

Los het woningtekort op met compacte woningen!

24 juni 2025

23 september 2025

28 oktober 2025

De Nota Ruimte heeft alleen nog een visie nodig

25 november 2025

Column

Architectuur als compromis

23 december 2025

Column

Waar kan ik met mijn eigen initiatief aankloppen?

27 januari

Column

Parkeren is geen grondrecht

24 februari

Column

Circulair wonen

28 april

Column

Een verbod op eengezinswoningen

24 maart

Column

Volkshuisvesting, vrije markt en de race naar de bodem

Vandaag, 09:00

Column

Woningcorporaties moeten niet zelf willen bouwen

26 mei

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Shake transformeert entreepaviljoen tot elegante ontmoetingsplek

43 minuten geleden

Achter de kantoorgebouwen van investeerder GIMV in Antwerpen ligt in de binnentuin een entreepaviljoen. Shake Design & Build heeft dat bestaande paviljoen getransformeerd tot een elegante plek voor formele en informele overleggen.

Collectieve binnentuin vormt hart sociale woningbouwproject Steenzicht

3 uur geleden

In Den Haag Zuidwest is het door JVST ontworpen woningbouwproject Steenzicht opgeleverd. Het project, dat 118 sociale huurwoningen omvat, behoort tot de eerste gerealiseerde projecten binnen de gebiedso

Multifunctioneel Universitair Sportcentrum in Leiden geopend

Gisteren, 15:05

Het multifunctionele gebouw op Leiden Bio Sceniece Park is ontworpen door RoosRos Architecten. In het negenduizend vierkante meter omvattend complex zijn onder meer twee grote wedstrijdhallen met tribunes en een tentamenruimte opgenomen.

Woongebouw De Juffer aan plas bij Pijnacker opgeleverd

Gisteren, 11:54

Aan de Plas van Van Buijsen in Pijnacker is woongebouw De Juffer opgeleverd. Het gebouw, dat is ontworpen door WE architecten en ZUS, bestaat uit 23 luxe appartementen.

Nominaties Rietveldprijs en Truus Schröderprijs 2026 bekend

2 uur geleden

Er zijn negen projecten genomineerd voor de Rietveldprijs en de Truus Schröderprijs 2026.

Onderzoek: Nederlandse tuinen voor bijna helft versteend

4 uur geleden

Centraal Beheer stelt dat een kleine vergroening van tuinen al een groot verschil kan maken bij extreem weer zoals hitte en zware regenval.

Meer woningen geïsoleerd, maar doel 2,5 miljoen blijft uit zicht

Gisteren, 12:28

Een ‘flinke versnelling’ is nodig, schrijft woonminister Elanor Boekholt-O'Sullivan in een brief aan de Tweede Kamer.

Bestuurders en bedrijven bezorgd om minder geld infrastructuur

Gisteren, 09:37

Het kabinet kwam vrijdag met een leidraad die moet helpen bepalen welke infrastructuurprojecten geld krijgen en welke niet.

Katwijkse raad zet deur open voor miljardenfabriek Eli Lilly

19 juni, 9:34

De overheden investeren tevens gezamenlijk ruim honderd miljoen euro in de bereikbaarheid van het gebied.

Juryprijs De Vernufteling 2026 voor waterzuinig wonen

16 juni, 3:10

De prijs voor het innovatiefste ingenieursproject, De Vernufteling 2026, is door de jury toegekend aan Aveco de Bondt voor een project waar duurzaam watergebruik in een woonwijk centraal staat.

Ga naar het nieuws-archief