Francesco Veenstra
Copyright: Maarten van Haaff
Francesco Veenstra
Copyright: Maarten van Haaff

De grensbewaking van burgemeester Aboutaleb

20 november 2018, 10:07
Een groot deel van de Rotterdamse ontwikkel-, ontwerp- en onderzoeksscene op het gebied van stedenbouw en architectuur was op vrijdag 9 november 2018 samen in de Rotterdamse Schouwburg om deel te nemen aan het Stadmakerscongres.

De presentaties en dialogen hadden een sterk inhoudelijk karakter en zoomden in op verschillende facetten van het ‘stadmaken’. De energie waarmee de veelal Rotterdamse aanwezigen bijdroegen aan het debat, dat vooral ook in de wandelgangen gevoerd werd, zou je haast doen geloven dat ’stadmaken’ als een heus nieuw Rotterdams werkwoord kan worden beschouwd. “A city is not a collection of stones, a city is about people”, stelde de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb tijdens zijn keynote aan het eind van de dag.  Zijn onderliggende vraag aan het publiek was: hoe gaat u mij helpen te zorgen dat de stad van en voor iedereen blijft?

Aboutaleb kiest bij aanvang ervoor zijn betoog, als reactie op de presentatie van keynote speaker David Adjaye, in het Engels te houden. Zijn eerste conclusie is direct een rake: dat het zover heeft moeten komen dat twee Afrikanen – een uit Tanzania en de ander uit Marokko – Rotterdam wel even komen adviseren op het gebied van stedelijke ontwikkeling. Het is de opmaat voor een multicultureel en vooral menselijk betoog dat een oorsprong kent in de ogenschijnlijk eenvoudige, maar uiterst effectieve oplossingen in de projecten van Adjaye: door publieke functies toe te voegen en de binnenruimtes met buiten te verbinden ontstaat verweving. En juist dat ziet de architect als zijn inzet om mensen samen te brengen, om een samenleving te zijn van mensen met verschillende achtergronden.  

Alle ingrepen van de Britse architect lijken zo vanzelfsprekend: grote open ruimtes aan de straat, toegankelijke dakterrassen, het maken van publieke ruimte naast gebouwen, verbindingen leggen met archieven van musea om lokale tentoonstellingen te kunnen organiseren. Adjaye is in zijn projecten op zoek manieren om mensen dichter bij elkaar te brengen in plaats van te polariseren, en gebruikt daarvoor de metafoor van de Afrikaanse omslagdoek. De strak geweven, kleurrijke patronen vormen hechte verbindingen die samen één geheel zijn. En zo ook zijn architectuur.

Aan de hand van zijn projecten in New York maakt Adjaye duidelijk dat de stad, net als vele andere steden in Amerika, grote tegenstellingen kent. In een van zijn ontwerponderzoeken stuit hij op de verdubbeling van het aantal daklozen in de stad in de afgelopen 40 jaar naar bijna 240.000, ondanks dat in diezelfde periode de welvaart juist enorm is toegenomen. Op dat gegeven slaat de  burgemeester aan: niet de stenen, maar de samenleving maakt de stad. En daar hoort een dak boven het hoofd bij, voor iedereen. Het is beneden Aboutalebs norm, beneden zijn persoonlijke grens van medemenselijkheid, om mensen buiten op straat te laten slapen. Zo’n samenleving wil hij niet zijn en hij stelt de mens centraal in doelstellingen voor de toekomstige ontwikkelingen van de stad, niet de nieuwe hoge torens die nu langzaamaan de skyline van de stad verder tekenen.

Aboutaleb spreek van de ‘We Society’: een samenleving waarbij samen en met elkaar centraal staat zonder uitsluiting. Een inclusieve stad dus. Om die samenleving vorm te geven zijn veel disciplines nodig. Naast professionals in het sociale domein, woningcorporaties en politici is er ook een rol weggelegd voor architecten, stedenbouwkundigen en ontwikkelaars.

Diversiteit wordt gezien als de brandstof om de ‘We Society’ op gang te brengen en te houden. Door functies te mixen, door doelgroepen naast en met elkaar te laten wonen, door een grote variatie in prijsaanbod te ontwikkelen ontstaat die diversiteit.

De vraag is of architectuur en stedenbouw aan de verbetering van multi-problematische situaties van dak- en thuislozen en mensen die leven rond de armoedegrens een serieuze bijdrage kan leveren. Als we architectuur zien als een onderdeel van het stadmaken en daarbij werkelijk de mens centraal durven stellen zoals Aboutaleb dat doet, dan kan de impact die wij als ontwerpers op het leven in de stad hebben groot zijn ten aanzien van leefbaarheid, toegankelijkheid, betaalbaarheid en veiligheid. Laten we de burgemeester helpen bij zijn grensbewaking. Werk aan de winkel!

Lees ook ons interview met David Adjaye naar aanleiding van het Stadmakerscongres.

Francesco Veenstra is architect en vormt samen met Paul Ketelaars en Ellen van der Wal het bureau Vakwerk architecten. Voor Architectenweb observeert hij de hedendaagse architectuurpraktijk en de impact van de gebouwde omgeving op onze maatschappij.

Andere nieuwsberichten

Interieur van Hyperion Lyceum biedt openheid en flexibiliteit

31 minuten geleden

Minder geheimhouding over renovatie Binnenhof

2 uur geleden

Do Ho Suh: herinneringen aan huizen

Gisteren, 17:35

Clarissenhof: verstilling in hoogstedelijk gebied

Gisteren, 13:39

'Grenssteden niet zo aantrekkelijk door grens'

2 uur geleden

Nieuw hoofdkantoor met DC voor Welkoop

Gisteren, 14:55

35 miljoen voor twaalf 'iconische' monumenten

Gisteren, 14:35

Architect I.M. Pei overleden

17 mei, 12:31

Avond in De Balie rond de verantwoordelijkheid van architecten wanneer ze voor dictatoriale regimes werken

17 mei, 9:09

Project Zuidasdok Amsterdam duurder en later

16 mei, 4:35
Reynaers B.V.
ODS Jansen
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer (voorheen Alcoa)
Verosol Nederland B.V.
Pittsburgh Corning Nederland B.V. (FOAMGLAS)
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
HMB profit locks & tools
Performance in Lighting
Sempergreen
EeStairs | trappen en balustrades
Aluprof Nederland BV
Intal BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
AGC Nederland Holding B.V.
Eternit
KONE Liften en Roltrappen, Gevelliftinstallaties en Deursystemen
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken B.V.
Foreco Dalfsen
Wienerberger B.V.
AluK Aluminium b.v.
3M NEDERLAND BV
Zoontjens
Duco Ventilation & Sun Control
ROCKWOOL B.V.
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Trespa International BV
Gira Giersiepen GmbH & Co. KG
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas B.V.
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Sika Nederland B.V.
Saint-Gobain Building Glass Nederland
Faay Vianen B.V.
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica
Holonite B.V.
Bolidt Kunststoftoepassing B.V.
OWA Benelux BV
Serge Ferrari
Tata Steel's Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan