Wapper, zicht vanaf Meir

Wapper, zicht vanaf Hopland

College Antwerpen keurt conceptontwerp de Wapper goed

28 juni 2023, 15:08

Het college van burgemeester en schepenen van Antwerpen heeft zijn goedkeuring gegeven aan het conceptontwerp voor de heraanleg van de Wapper, het langwerpige plein dat centraal aan de Meir ligt. Het plan van de bureaus Omgeving en De Urbanisten presenteert de Wapper als hedendaags en klimaatrobuust plein, waarbij ook de archeologisch-historische waarde in het oog is gehouden.

Stad Antwerpen organiseerde in november 2022 een ontwerpwedstrijd voor de heraanleg van de Wapper, een van de belangrijkste pleinen in de stad. Vijf ontwerpbureaus werden geselecteerd om een visienota met schetsontwerp op te maken. Tijdens een inspraakmoment gaven zo’n 200 Antwerpenaren feedback op de anoniem gepresenteerde ontwerpen.

Op basis van de feedback en een gesprek van de geselecteerde teams met de jury viel de keuze op het team Omgeving - De Urbanisten. De afgelopen maanden verwerkte het team de verzamelde opmerkingen over hun wedstrijdontwerp, wat heeft geresulteerd in het nu goedgekeurde conceptontwerp. Volgens de stad zijn haar ambities volledig in het plan terug te vinden.

Bestemming en verbinding
Het ontwerp speelt in op twee belangrijke functies van de Wapper: het plein is zowel een bestemming als een verbinding. De Wapper kent namelijk een intensief dagelijks gebruik door onder andere horeca, handelaren, winkelend publiek, fietsers en voetgangers.

In het voorstel van Omgeving - De Urbanisten biedt het middengebied van het plein ruimte aan verblijfszones. Hier vindt men terrassen, publieke zitgelegenheden en koelteplekken. Vertoeven in een aangename omgeving staat hier centraal en de aanwezigheid van water en vergroening draagt daaraan bij.

De buitenzijden worden ingezet als functionele ‘stroomzones’ voor al het langzaam verkeer dat hier noodzakelijk is. Deze heldere zonering draagt bij aan de leesbaarheid van het plein. Zo wordt de Wapper een aangename verblijfplaats en tegelijkertijd een veilige, open en logische schakel tussen het winkelgebied en de theaterbuurt.

Klimaatrobuust
Momenteel is de Wapper een grotendeels verhard plein met beperkt groen. Het conceptontwerp voorziet in de toevoeging van bomen en water, wat resulteert in koelteplekken en aangename zitmogelijkheden onder de bomen. Bovendien zet het ontwerpteam de onder de Wapper doorlopende rui, een ondergrondse stadsgracht, in als regenwaterbuffer.

Volgens het college geeft het conceptontwerp zo invulling aan de ambities uit het Waterplan van de stad Antwerpen, opgesteld in 2019: water wordt lokaal opgevangen, geïnfiltreerd en vervolgens zichtbaar gemaakt op het plein. Door het lokaal opgevangen water op het plein te zuiveren, komt de betekenis van de Wapper als bron van schoon water terug naar deze plek in de historische binnenstad, aldus het college.

Het centrale waterelement is de ruimtelijke drager van de Wapper. Het wordt onderverdeeld in drie verschillende elementen met elk een eigen functie binnen het watersysteem en een eigen beleving voor de bezoeker op het plein gedurende alle seizoenen. Aan de kant van de Meir wordt bovendien een speelfontein geïmplementeerd.

Archeologisch-historische waarde
In de 15de eeuw lag er op deze locatie een rui die de stad van drinkwater voorzag. In het conceptontwerp refereert de waterpartij direct aan het verscholen historische ruiennetwerk, waar de rui onder de Wapper deel van is. De centraal gelegen waterpartij maakt de rui in overdrachtelijke zin zichtbaar en beleefbaar.

Ook het Rubenshuis staat centraal op de Wapper; de verbinding tussen Rubens en de Wapper is een belangrijk onderdeel van het pleinontwerp. Voor het Rubenshuis intoduceert het conceptontwerp een open ruimte waar foto’s genomen kunnen worden. Ook komt er ruimte voor kunstuitingen in het publieke gebied en om de gevel van het Rubenshuis goed te kunnen bekijken.

Verder
In september volgt het nieuwe inspraakmoment voor de Antwerpenaren en belanghebbenden van de Wapper. De uitkomsten daarvan verwerkt het ontwerpteam in het voorontwerp, waarvan de afronding dit najaar wordt verwacht.

Trefwoorden

belgië vergroening klimaatadapatie openbare ruimte omgeving omgeving landscape architecture urbanism wapper de urbanisten plein waterbuffering antwerpen

1	Zes bijzondere huizen krijgen status van museum woensdag, 7 januari
2	Martien van Goor (1944-2025) stelde het belang van een project boven zijn ego woensdag, 7 januari
3	Stadsherstel Amsterdam start crowdfundingsactie voor herstel Vondelkerk maandag, 5 januari
4	Namelok renoveert hotel- en conferentiecentrum in Elspeet maandag, 5 januari
5	In beeld: sculpturale houten gevel Kliniek Arlesheim voltooid vrijdag, 9 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Nieuw regiokantoor Amsterdam van Alliander is circulair en flexibel

7 juni 2023

Antwerpen op zoek naar architect voor nieuw te bouwen Collectie Centrum

14 juli 2023

Eerste deel knooppunt Antwerpen-West in gebruik genomen

22 mei 2023

Rotterdam als laboratorium voor de veerkrachtige stad

15 juni 2022

Met nieuw onthaalgebouw heropent Rubenshuis voor publiek

3 september 2024

Ruim zestig woningen op kunstmatig eiland in Doetinchem

15 november 2021

De Urbanisten en Heren 5 winnen tender woningbouwplan Heemskerk

10 oktober 2023

Hofbogenpark wordt langste en smalste dakpark van het land

11 december 2020

Van Wijnen en architectenbureaus tonen plannen Dirkzwagerterrein Schiedam

20 oktober 2020

Woon-zorgproject geselecteerd voor voormalige Monuta-locatie in Zoetermeer

3 januari 2024

Ontwerponderzoeken 'Schaalsprong op de fiets' gepresenteerd

1 mei 2020

Carve ontwerpt een publieke ruimte als speellandschap

4 januari 2024

Sponstuin als experimenteerruimte klimaatverandering

5 juli 2019

Centrumgebied binnen de Waalsprong in Nijmegen gegund aan AM/VanWonen

6 juli 2018

Campus Deltares wordt heringericht door De Urbanisten

4 mei 2016

Witteveen+Bos renoveert dienstgebouwen bij Zelzatetunnel

31 januari 2024

Zes teams geselecteerd met ontwerpvoorstel voor nieuw MuHKA

7 mei 2024

Aanleg waterplein in Tiel van start gegaan

18 september 2015

De Urbanisten: Klimaat en leefbaarheid tegelijk aanpakken

15 april 2014

Tweede 'waterplein' Rotterdam geopend

4 december 2013

Woonproject van archipelago en NU architectuuratelier zorgt voor verdichting en ruimte

13 augustus 2024

Ontwerp nieuw waterplein Rotterdam onthuld

3 januari 2012

Bovenbouw Architectuur en Christ & Gantenbein zijn ontwerpteam voor nieuwe M HKA

27 februari 2025

Loodswezengebouw Antwerpen wordt culinair centrum Smaakhaven

25 maart 2025

Toon alles

Gerelateerde podcasts

Gesprek met Dirk van Peijpe over Getijdenpark M4H, De Kaai en Hofbogenpark

21 november 2024

Andere nieuwsberichten

In beeld: sculpturale houten gevel Kliniek Arlesheim voltooid

9 januari, 2:55

In het Zwitserse Arlesheim is eind vorig jaar de houten gevel van een door 9graden architectuur en BSS Architekten ontworpen ziekenhuis voltooid.

Groningen wil in de komende tien jaar 16.000 woningen bouwen

9 januari, 1:19

Die worden onder meer gerealiseerd in gebieden waar al grootschalige woningbouw gepland staat, maar ook op kleinere locaties.

Wenink Holtkamp Architecten verhoudt zich bij verbouwing tot rijksmonument en echtpaar Roland Holst

9 januari, 11:32

Wenink Holtkamp Architecten heeft de rijksmonumentale Buisse Hoeve in het Brabantse Achtmaal verbouwd tot afdelingskantoor van Natuurmonumenten.

Bouw eerste toren Zwijsen II bij station Tilburg gestart

9 januari, 10:25

In Tilburg is gestart met de bouw van de eerste toren binnen het project Zwijsen II. Het gebouw, dat is ontworpen door De Zwarte Hond, bestaat uit 96 huurappartementen in de sociale sector en de middenhuur.