Projecten
Producten
Bedrijven
Vacatures
Agenda
Awards
Podcasts
more_horiz
Videos
Magazine
Favorieten
Profiel
Uitloggen
Alexander Pols
Copyright: Maarten van Haaff
Een opgeruimd en ‘paperless’ kantoor, werkt dat wel voor architecten?
26 augustus 2025, 9:00
Deze zomer was ik meer dan ooit toe aan vakantie. We hadden voor de bouwvak de gebruikelijke deadlines, maar daarna moest ons kantoor worden leeggeruimd voor een verbouwing en interne verhuizing. Als die straks achter de rug is, hebben we bijna geen ruimte meer voor opslag. Dus moesten we aan de slag.
De afgelopen vijftien jaar hebben we blijkbaar alle hoeken en gaten van ons kantoor volgestopt met tekeningen, (schets-)maquettes, boeken, ordners vol uitgeprinte emails (!) en vooral heel veel monsters. Van eindeloos veel hout- en fineermonsters, loodzware metselwerkborden en natuursteenmonsters, tot aan gevelmockup-achtige probeersels aan toe. Het was dus veel sjouwen in ons vierlaags grachtenpand zonder lift. En het waren veel ritjes naar het milieupark. Maar het opruimen vond ik ook louterend: het dwingt je om afscheid te nemen van het verleden en na te denken over de toekomst. Zo bezien is een verhuizing op z’n tijd eigenlijk wel goed.
Het ‘ontspullen’ ervaar ik over het algemeen als een bevrijding. Minder ruis, minder ballast, een opgeruimde (werk-) omgeving. Letterlijk ruimte voor iets nieuws. Maar tijdens het opruimen en scannen van stapels papier werd ik teruggefloten door mijn veel oudere zakenpartner Hans Kollhoff: “Alexander, bewaar alles en print alles wat het ontwerpproces laat zien.” Als mijn naam in het Duits en in volledige lengte wordt uitgesproken, is het meestal menens. Het is zijn stellige overtuiging dat alles wat digitaal is, er op een dag niet meer is.
En ik was nou net zo lekker bezig met digitaliseren en weggooien. Heeft een architect in het huidige digitale tijdperk al die boeken, tekeningen en maquettes nog wel nodig om zijn werk te kunnen doen?
Voor een deel was het voor mij inderdaad ook moeilijk afscheid nemen. Voor het selecteren en printen van digitale tekeningen was er te weinig tijd, maar architectuurboeken, handschetsen en maquettes – alles wat er niet ook digitaal is – hebben we toch maar bewaard.
We hebben een grote bestelbus volgeladen en ik besloot alles zelf naar het archief van Hans Kollhoff in Italië te brengen. We hebben er een gezinsuitje van gemaakt: met z’n drieën voorin reden we rustig op de rechterbaan met tussenstops in de Alpen naar Italië. Het archiveren werd onze vakantie.
Een terechte angst is dat alles wat op servers en in de ‘cloud’ staat, verloren kan gaan. Oude bestanden op harde schijven, cd-roms, usb-sticks: ieder opslagmedium is gevoelig voor beschadigingen. En bestandsformaten van tekeningen en BIM-modellen verouderen, waardoor ze wellicht in de toekomst niet meer zijn te openen. Bovendien is het mogelijk dat – in geopolitiek onzekere tijden – onze foto’s en alles wat op Amerikaanse servers staat opeens niet meer toegankelijk is. Een actueel punt dat bijvoorbeeld de Rijksoverheid bezighoudt omdat zij in grote mate afhankelijk is van Microsoft. Architecten en architectuurhistorici kunnen zodoende in de toekomst mogelijk niets meer terugvinden en niet meer onderzoeken hoe een ontwerp of een oeuvre tot stand is gekomen. Alles wat digitaal is, is vergankelijk.
Uiteraard zijn er nog de gebouwen die worden gerealiseerd, maar zelfs die kunnen worden gesloopt, en zijn dus (helaas) vergankelijk. Ook vertegenwoordigen ze maar een klein deel van een architectenoeuvre. Er zijn daarom veel architectenbureaus die er een groot, fysiek archief op nahouden. Zo werden onlangs de archieven van Jo Coenen, en Aldo en Hannie van Eyck aan het Nieuwe Instituut overgedragen. Het gerucht gaat dat het Zwitserse architectenbureau Herzog & de Meuron een archief heeft onder het bureau dat meerdere verdiepingen de grond in gaat. Het archiefoppervlak zou daar groter zijn dan het eigenlijke kantoor. En er zijn mooie voorbeelden van archieven van productieve architecten die na hun dood voor het publiek zijn geopend, zoals de bibliotheek en het archief van Oswald Matthias Ungers in Keulen.
Over het algemeen werken we in Nederland inmiddels in flexibele, lege kantoortuinen waar niemand meer spullen mag laten staan. De werkplek wordt iedere dag netjes opgeruimd, omdat de volgende dag er weer iemand anders moet kunnen werken. Het werk zelf bevindt zich in de ‘cloud’ en persoonlijke spullen – en alles wat fysiek wordt verzameld of geprint – wordt in de regel gereduceerd tot een klein kluisje. Veel bedrijven en instellingen
hebben tegenwoordig zo’n opgeruimd, ‘paperless’ kantoor met flexibele werkplekken waar je eigenlijk alleen naartoe gaat om collega’s te ontmoeten. Maar werkt dit ook voor architecten?
Ik kijk uit naar ons fris geschilderde, lege kantoor met lege bureaus. Een frisse doorstart. Maar ons kantoor zal niet helemaal ‘paperless’ blijven: er ontstaan vast en zeker weer nieuwe stapels boeken, aantekeningen en schetsen op het lege werkblad. Dat alles is nodig om het ruimtelijk denken te ondersteunen en gedachtes te stroomlijnen, dat geven we niet op. Maar we gaan wel selectiever printen en vaker opruimen. De werkplek blijft opgeruimd en tegelijk gaan we gericht archiveren met misschien wel een jaarlijkse schoonmaak voor de bouwvak, wie weet.
Achter mijn lege bureau werk ik in ieder geval in de geruststellende wetenschap dat – als ons digitale werk is verdampt – er ergens in Italië een donkere ruimte met dikke muren is waar onze tekeningen, schetsen en maquettes veilig worden bewaard.
Alexander Pols is architect-directeur van
Kollhoff&Pols architecten
. Hij is architectlid in de Welstands- en Monumentencommissie van Den Haag, gastdocent en commissielid voor de beroepservaringsperiode en examencommissie van het Architectenregister.
Trefwoorden
kantoor
hans kollhoff
column
archief
ruimtelijk denken
archiveren
digitalisering
alexander pols
paperless kantoor
Best gelezen
1
Dubbel blok met woningen en andere functies op Peperkliplocatie Schiedam
vrijdag, 13 november
2
Muntgebouw start tweede leven als multifunctioneel complex
donderdag, 12 november
3
Studioninedots transformeert terrein textielfabriek tot woon- en werkomgeving
donderdag, 12 november
4
Woningbouwproject Verra van MVRDV in Boston opgeleverd
vrijdag, 13 november
5
Tentoonstelling van OMA/AMO onderzoekt rol en betekenis van winkelcentra
vrijdag, 13 november
Gerelateerde nieuwsberichten
Column
Moeten we voor nieuwe stedelijke gebieden terug naar een traditionele stedenbouw?
30 september 2025
Column
Is er een alternatief voor altijd dezelfde torenplattegrond?
1 juli 2025
Column
Een goede parkeerhub is een gebouw dat opgaat in het straatbeeld
31 maart
Column
Minerale steenstrips
29 april 2025
Column
Zijn tenders in Duitsland beter geregeld dan in Nederland?
12 mei
‘Instagrammable’
29 oktober 2024
Column
De architect op de reservebank
9 juni
Durven we in onze stedenbouw nog op de lange termijn te denken?
27 augustus 2024
De winkel verbouwen
25 augustus
Architectuur uit de jaren tachtig: behouden of niet?
2 juli 2024
Column
Architect tot de dood erop volgt
29 september
Blijft er ruimte voor stenige gebouwen?
30 april 2024
Waarom zijn we zo gefixeerd op slanke torens?
2 januari 2024
Column
Moeten we voor nieuwe stedelijke gebieden terug naar een traditionele stedenbouw?
30 september 2025
Column
Is er een alternatief voor altijd dezelfde torenplattegrond?
1 juli 2025
Column
Een goede parkeerhub is een gebouw dat opgaat in het straatbeeld
31 maart
Column
Minerale steenstrips
29 april 2025
Column
Zijn tenders in Duitsland beter geregeld dan in Nederland?
12 mei
‘Instagrammable’
29 oktober 2024
Column
De architect op de reservebank
9 juni
Durven we in onze stedenbouw nog op de lange termijn te denken?
27 augustus 2024
De winkel verbouwen
25 augustus
Architectuur uit de jaren tachtig: behouden of niet?
2 juli 2024
Column
Architect tot de dood erop volgt
29 september
Blijft er ruimte voor stenige gebouwen?
30 april 2024
Waarom zijn we zo gefixeerd op slanke torens?
2 januari 2024
Toon alles
Andere nieuwsberichten
AI-platform helpt bij doorzoeken versnipperde ruimtelijke informatie
Gisteren, 16:33
Ontwerpers, planologen en ontwikkelaars zijn dagelijks veel tijd kwijt aan het verzamelen van openbare ruimtelijke informatie uit talloze losse loketten, kaarten en beleidsdocumenten.
VO-campus Argonautenweg biedt onderwijs in groene omgeving
Gisteren, 14:45
Aan de Argonautenweg in Rotterdam is een gelijknamige campus voor voortgezet onderwijs in gebruik genomen. DP6 architectuurstudio en Bureau B+B ontwierpen de VO-campus met twee schoolgebouwen in een groen landschap.
Cultuurfonds ondersteunt Geheugenpaviljoen van Studio L A en Kunstpunt Groningen
Gisteren, 13:49
Het Kunstpunt Groningen heeft 100.000 euro van het Cultuurfonds voor de realisatie van het Geheugenpaviljoen van Studio L A in het nieuwe Zuiderplantsoen in Groningen ontvangen.
Woongebouw gerealiseerd op plek waar ooit kantoorpand gepland stond
Gisteren, 11:58
Aan de Marconibaan in Nieuwegein heeft Vocus architecten een woongebouw met 48 appartementen ontworpen. Het gebouw maakt deel uit van de transformatie van Rijnhuizen.
Onderzoeksbureau: groei batterijopslag zet komende jaren door
Gisteren, 12:47
Volgens Dutch New Energy Research verandert de Nederlandse markt voor zonne-energie en batterijopslag snel.
Datacenters verbruikten vorig jaar vijf procent Nederlandse stroom
Gisteren, 09:31
De stijging van het verbruik komt vooral door grote datacenters.
Extra onderzoek ACM naar bouwsector door groei aanbestedingen
17 november, 3:17
De grote vraag naar nieuwe woningen en renovatie van wegen en viaducten brengt meer risico's met zich mee op verboden afspraken.
Amsterdam investeert 142 miljoen in schoolgebouwen
17 november, 1:02
Met dit geld worden nieuwe scholen gebouwd en bestaande scholen vernieuwd of uitgebreid.
Versneld afscheid fossiel in eerste versie slottekst klimaattop
16 november, 4:07
Ook wordt erin herinnerd aan de eerdere afspraak om ‘een transitie weg van fossiele brandstoffen in energiesystemen’ te maken.
Boskalis-eigenaar HAL mag bouwconcern VolkerWessels overnemen
16 november, 3:28
Investeerder HAL mag bouwconcern VolkerWessels inlijven op voorwaarde dat verschillende bedrijfsonderdelen worden afgestoten.
Ga naar het nieuws-archief
Alexander Pols
Architect
1
0
0
0
Voor een optimale gebruikservaring plaatst Architectenweb functionele cookies. Wat de verschillende cookies precies doen leggen we uit in een
overzicht
. Cookies van social media kun je optioneel
aanzetten
.
Akkoord
Instellingen
Feedback
Feedback
Wij horen graag jouw feedback. Laat je reactie achter en eventueel jouw e-mail adres.
Reactie
Verstuur