Publicatie Ruimtegenoten

Softmap

Atelier van Berlo publiceert onderzoek voor toekomstbestendige woningmarkt

6 maart 2025, 15:02

Het in Rotterdam gevestigde Atelier van Berlo heeft met het ontwerpend onderzoek Ruimtegenoten gekeken naar oplossingen voor de druk op de Nederlandse woningmarkt, met een focus op de discrepantie tussen beschikbare woningtypen en de behoeften van een vergrijzende bevolking. Het bureau onderzocht hoe de bestaande woningvoorraad beter is te benutten.

Nederland heeft te maken met een woningtekort dat, zo stelt Atelier van Berlo, alleen maar gaat toenemen. Daarbij voldoen bestaande woningen niet aan de behoeften van de vergrijzende bevolking. Tegelijkertijd versnelt de bouw van nieuwe woningen de uitputting van het CO₂-budget.

Een oplossing ligt misschien in de bestaande woningvoorraad. Atelier van Berlo deed samen met Stichting Ouderenhuisvesting Rotterdam (SOR) en organisatie Metabolic een ontwerpend onderzoek naar een herverdeling van de beschikbare ruimte, met de woonbehoeften van de 55-plusser als uitgangspunt. Door een betere verdeling en aanpassing van de bestaande woningvoorraad kunnen er meer levensloopbestendige woningen bijkomen terwijl er zo min mogelijk nieuw wordt gebouwd.

Verborgen leegstand
Van de 8,1 miljoen woningen in Nederland zijn er 5,2 miljoen eengezinswoningen, terwijl er maar 2,6 miljoen gezinnen zijn, stelt Atelier van Berlo onder verwijzing naar een CBS-onderzoek uit 2023). In theorie is er een overschot aan eengezinswoningen en tegelijkertijd zijn er nog steeds gezinnen op zoek naar een geschikte woning.

55-plussers wonen vaak in relatief grote (eengezins)woningen, die niet meer passen bij hun levensfase. Ze vormen bovendien een groeiende groep. In het onderzoek zijn hun woonbehoeften onderzocht. De 55-plussers geven vaak aan wel te willen verhuizen, maar geen alternatief te vinden. Omdat een deel van hun huidige woning nauwelijks wordt gebruikt, kun je spreken van een ‘verborgen leegstand’, zegt Atelier van Berlo.

Drempels en oplossingen
Het onderzoeksteam maakte wandelingen door de naoorlogse wijken Prinsenland en Het Lage Land, wijken met een groot aandeel 55-plussers, en sprak er met bewoners over hun ervaringen. Veel bewoners gaven aan dat verhuizen pas een optie wordt als de nood hoog is, bijvoorbeeld omdat ze hulpbehoevend worden; drempels zijn de kosten en het beperkte aanbod aan passende woningen.
Bewoners bleken ook zeer gehecht aan de buurt; de plek waar je mensen en prettige (gemeenschappelijke) plekken kent.

Atelier van Berlo presenteert het onderzoek in de publicatie Ruimtegenoten. Hierin draagt het bureau ook diverse oplossingen op woning- en blokniveau aan voor aantrekkelijke, levensloopbestendige woningen. Per locatie kan worden gekeken welke interventie het geschiktst is; de oplossingen kunnen uiteenlopen van bestaande woningen splitsen of optoppen, tot transformatie of toch maar nieuwbouw, maar dan compact en biobased.

De publicatie benadrukt dat fysieke interventies alleen niet voldoende zijn. Door verbinding te zoeken met bewoners, corporaties en beleidsmakers, stimuleert Atelier van Berlo buurten waarin jong en oud samenleven en elkaar ondersteunen. Dat blijken bewoners bijzonder prettig te vinden.

Het ontwerpend onderzoek is tot stand gekomen via de Open Oproep Anders werken aan Wonen van het Stimuleringsfonds Creatieve Industrie. De publicatie Ruimtegenoten is via de website van Atelier van Berlo te bestellen voor €15.

Trefwoorden

stichting ouderenhuisvesting rotterdam rotterdam ruimtegenoten publicatie ontwerpend onderzoek atelier van berlo vergrijzing metabolic woningnood woningmarkt seniorenwoningen

1	Nederlands Fotomuseum opent deuren in gerenoveerd pakhuis Santos woensdag, 4 februari
2	Wake-up calls from China dinsdag, 3 februari
3	Huis Polderblik in De Realiteit Almere vernieuwd en verduurzaamd maandag, 2 februari
4	Pleinen vol groente, torens vol fruit donderdag, 5 februari
5	Object Rotterdam neemt bezit van lege centrale bibliotheek dinsdag, 3 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

ABN AMRO: aantal nieuwe ouderenwoningen ver achter kabinetsdoel

6 mei 2024

Atelier van Berlo en Ector Hoogstad Architecten breiden scholengemeenschap uit

2 oktober 2025

Amsterdam gaat meer woningen voor ouderen geschikt maken

19 april 2024

Opnieuw meer hypotheekaanvragen

1 april 2025

Bouw wooncomplex Nelson View in Amsterdam Zuidoost van start

4 december 2024

Onderzoek heren 5: meeste 55-plussers willen verhuizen of woning aanpassen

20 maart 2025

Subsidie voor extra woonlagen en splitsing in Gelderland

15 januari

Woon-zorgproject geselecteerd voor voormalige Monuta-locatie in Zoetermeer

3 januari 2024

Nieuwe Gezichten: Atelier van Berlo

20 oktober 2022

Kabinet koerst op moderne verzorgingshuizen voor ouderen

18 september 2025

Vierde editie Next Step Program van start

9 februari 2022

Jonge architecten presenteren ontwerpstudies toekomst Maritiem Museum

25 januari 2022

Zadkine kiest Atelier van Berlo voor ontwerp grootschalige verbouwing

9 november 2021

D66 woonplan: dure huur voor scheefwoner en veel geld naar infra

23 april 2025

Overeenkomst Amsterdam en Synchroon voor ontwikkeling in centrum Bijlmer

4 februari 2021

Keijzer: komende tien jaar 85.000 woningen minder door coalitiedeal

24 april 2025

Ector Hoogstad Architecten en Atelier Van Berlo ontwerpen nieuwbouw Het Streek

28 januari 2021

Atelier van Berlo winnaar Next Step Award 2019

14 november 2019

Energiecentrale veranderd in Innovation Powerhouse

8 oktober 2018

KOW en LAP ontwerpen gebouw met buitenruimte 'duurzaam in de breedte'

4 maart 2025

LAP en Klunder winnen tender voor veertig seniorenwoningen in Krimpen aan den IJssel

8 oktober 2024

Nieuwe Rotterdamse aanpak woningbouw: meer snelheid, minder regels en heldere keuzes

20 mei 2025

Hoorn selecteert groene woonomgeving voor senioren

1 februari 2024

Atlas Architects ontwerpt comfortabele woning voor senioren

30 oktober 2023

Nieuw woonensemble voor ouderen in Heemskerk van Marlies Rohmer Architecture & Urbanism

17 oktober 2023

Een op drie nieuwe woningen moet voor ouderen worden gebouwd

24 november 2022

VEH roept andermaal om bouw extra seniorenwoningen

7 juni 2022

Steeds meer ouderen met koophuis, maar ze verkopen mondjesmaat

28 april 2022

Leidsche Rijn krijgt wooncomplex voor vitale 55-plussers

24 juni 2021

Bouwstart voor seniorenwoongebouw Voorzorg in Gouda

26 mei 2021

Eerste woongebouw voor stadse senioren in Amstelkwartier

7 januari 2021

Toon alles

Gerelateerde bedrijven

Atelier van Berlo

Andere nieuwsberichten

FARO wint tender nieuwe woonwijk in Ravenstein

Gisteren, 13:15

In opdracht van Ballast Nedam Development gaat FARO 190 woningen in de nieuwe wijk Ooievaarshoek ontwerpen.

Paul de Ruiter en DELVA aan de slag met herontwikkeling oud hoofdkantoor DSM

Gisteren, 10:42

Ontwikkelaar Laudy is samen met Paul de Ruiter Architects en DELVA Landscape Architecture | Urbanism geselecteerd voor de herontwikkeling van het voormalige hoofdkantoor van DSM in Heerlen.

Finalisten EUmies Award 2026 bekendgemaakt

Gisteren, 09:00

Vijf projecten komen in aanmerking voor de categorie architectuur, die als de ‘hoofdprijs’ beschouwd kan worden. Daarnaast zijn er twee genomineerden in de categorie Emerging.

De Zwarte Hond en Arup presenteren schetsontwerp nieuw Museum Batavialand

5 februari, 2:19

In schetsontwerp voor de vernieuwing van het museum in Lelystad is het schip de Batavia een prominente plek toebedeeld

Zeeland en bisdom Breda zoeken naar maatwerk bij herbestemming kerken

Gisteren, 14:47

Donderdag is een overeenkomst getekend om een duurzame oplossing te vinden voor de gebouwen, die door ontkerkelijking steeds vaker leeg komen te staan.

Caroline Voet verzorgt derde Jos. Bedaux-lezing

Gisteren, 11:36

Ze spreekt haar lezing onder de titel ‘Op zoek naar schoonheid. De zeggingskracht van architectuur.’ uit in het Cobbenhagengebouw van Tilburg University.