Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Begane grond

Eerste verdieping

Tweede verdieping

Derde verdieping

Doorsnede A

Situatie

Introverte gevangenis opent zich als veilig en prettig schoolgebouw

23 november 2021, 15:22

De voormalige strafgevangenis aan de Havenstraat in Amsterdam is door atelier PRO, samen met Van Hoogevest Architecten en Buro Sant en Co, getransformeerd tot nieuw onderkomen voor de British School of Amsterdam. Om het gewenste programma in te passen hebben de architecten de kenmerkende structuur als uitgangspunt genomen en aangevuld met nieuwbouw.

Voorheen was de British School of Amsterdam (BSA) gehuisvest op drie verschillende locaties in Amsterdam. BSA wilde de vier scholen – infant, early years, junior en senior – samenbrengen in één gebouw. De wens om dit te doen in een gebouw met karakter en geschiedenis werd verwezenlijkt met de aankoop van de voormalige strafgevangenis aan de Havenstraat 6. Atelier PRO won in 2016, samen met Van Hoogevest Architecten en Buro Sant en Co, de opdracht voor de transformatie van het gevangeniscomplex.

Vleugels
Het gebouw is ontworpen en gerealiseerd in de periode 1888 tot 1891 naar ontwerp van W.C. Metzelaar, rijksingenieur-architect voor gevangenisgebouwen. De bestaande kruisvormige structuur van het gebouw leende zich goed voor het creëren van een eigen plek voor iedere school; elke leeftijdscategorie kreeg een eigen vleugel.

Omdat het programma niet volledig in het bestaande gebouw paste, is het pand aangevuld met nieuwbouw. Drie van de vleugels zijn als het ware ‘opgedikt’, met vanuit het kruispunt gezien de uitbreidingen telkens geplaatst aan de linkerzijde van de vleugel. Alleen de vleugel waar zich de hoofdentree van de BSA bevindt, is niet verbreed.

Metselwerk
De uitbreidingen refereren op verschillende manieren aan de oudbouw. Zo zijn de gewelfde plafonds van de oude cellen herkenbaar in de dakrand van de uitbreidingen.

Ook heeft atelier PRO bewust gekozen voor het gebruik van eenzelfde type baksteen voor uitbreiding van de vleugels, maar ook voor het aangrenzende volume waarin de sportzalen zijn ondergebracht. Dat het metselwerk verschillende tinten rood vertoont, is louter en alleen een gevolg van de diverse toegepaste metselverbanden en kleur van het voegwerk, vertelt architect Dorte Kristensen van atelier PRO.

In het interieur zijn de muren van de gangen en het hart onder de koepel ontdaan van verf; nu draagt geel baksteen bij aan een warme sfeer. De voormalige, lage cellen vormen kleine voorruimten voor de lokalen, die in de uitbreidingen zijn gesitueerd.

Maat en structuur
Wat ooit beklemmend kleine ruimten zijn geweest vormen nu prettige overgangszones, in maat passend bij de beleving van de kinderen. Ze creëren bovendien een vanzelfsprekende overgang tussen de sociale en dynamische ruimten enerzijds en de rustige onderwijsruimten waar concentratie gewenst is anderzijds.

De nieuwe onderwijsruimten zijn volgens atelier PRO vormgegeven met een ‘smart structure’, waardoor ze toekomstgericht zijn. De cel waar verzetstrijdster Hannie Schaft werd vastgehouden tot haar executie op 17 april 1945, is overigens intact gelaten.

Elke school heeft een eigen toegang tot een eigen buitenruimte. Een groene haag rond de buitenruimten refereert aan de oude muren rond het gevangenisterrein. Het landschapsontwerp is gemaakt door Buro Sant en Co. Bij het project was Van Hoogevest Architecten betrokken als restauratie-architect.

De BSA was een van de nominaties voor de Architectenweb Awards 2021 in de categorie Schoolgebouw van het jaar.

Trefwoorden

transformatie herbestemming british school of amsterdam amsterdam schoolgebouw atelier pro architekten atelier pro van hoogevest architecten gevangenis buro sant en co

1	In beeld: Folly Art Norg 2026 woensdag, 19 augustus
2	Amsterdam start nieuwe tender voor woongebouw in Beatrixpark woensdag, 19 augustus
3	Eerste woongebouw binnen gebiedsontwikkeling Brainpark Rotterdam voltooid maandag, 17 augustus
4	CPO-project biedt gezinnen uniek huis in twee-onder-één-kap-woning dinsdag, 18 augustus
5	De Playlist: Bert Dirrix en zijn vrouw stellen hun huis open voor concerten donderdag, 20 augustus

Gerelateerde nieuwsberichten

Atelier PRO ontwerpt extra route door uitgebreid universiteitsmuseum

6 januari 2022

Opwaardering van MFA Voorn in Utrecht met ruime toepassing houtbouw

12 januari 2022

Schreuder College door Atelier PRO: een gewone school voor speciaal onderwijs

31 maart 2025

Universitair Centrum Psychiatrie in Groningen opent zijn deuren

4 juli 2024

Stadhuis Den Helder ondergebracht in gebouwen op voormalige marinewerf

19 maart 2024

Research en Diagnostiek Centrum Adore op Zuidas in gebruik genomen

14 juli 2025

Buro Sant en Co wint Lieven de Key Penning met Schoterbos

25 november 2024

Amsterdam schrijft tender uit voor woon- en werkgebied Havenstraatterrein

31 maart 2023

Negen nominaties voor NRP Gulden Feniks 2022

3 oktober 2022

Twaalf projecten genomineerd voor Arie Keppler Prijs 2022

5 september 2022

Atelier PRO ontwierp gezamenlijk gebouw voor twee scholen op bijzondere plek

23 augustus 2022

Winnend plan van OMA, DELVA en B-architecten voor koepelgevangenis Breda

5 juli 2022

Van Hoogevest ontwerpt nieuw clubgebouw voor USV Elinkwijk

24 maart 2022

Nominaties Gouden A.A.P. 2022 bekend

5 maart 2022

Negentiende-eeuwse gevangenis in Alkmaar herbestemd tot hotel

10 januari 2022

Spaarndammerhart en British School winnaars Amsterdamse architectuurprijzen

9 december 2021

Nominaties Zuiderkerkprijs en Geurt Brinkgreve Bokaal 2021 bekend

1 december 2021

Klassiek schoolgebouw gerenoveerd naar ontwerp van 9graden architectuur

29 november 2021

Appartementengebouwen geïnspireerd door en gebouwd in de duinen

7 oktober 2021

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2021 bekend

20 september 2021

Atelier PRO één van de winnaars bij internationale prijsvraag in Moskou

29 juni 2021

Nieuw leven voor Forum-gebouw als EDGE Stadium

9 december 2020

Landelijk en aardbevingsbestendig kindcentrum door atelier PRO afgerond

3 december 2020

Atelier PRO presenteert verbouwd en uitgebreid Allard Pierson

14 oktober 2020

Atelier PRO ontwerpt woongebouw voor Internationale School Moskou

29 juli 2020

Atelier PRO wint selectie herinrichting Berlage Lyceum

7 juli 2020

Atelier PRO ontwerpt een Kunskapsskolan voor 1300 leerlingen in Amsterdam

7 november 2019

Atelier PRO ontwerpt Sport- en Tentamencentrum voor Universiteit Leiden

7 oktober 2019

Hedendaags ‘landgoed’ naar ontwerp Buro Sant en Co en Atelier Pro

27 juni 2019

Drie nieuwe partners voor Atelier PRO

11 december 2018

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Merle Ebskamp nieuwe directeur van architectuurcentrum Aorta

Gisteren, 11:17

Merle Ebskamp is de nieuwe directeur-bestuurder van architectuurcentrum Aorta in Utrecht. Met haar komst krijgt Aorta na een periode van interim-leiding door Michelle Gulickx weer een vaste directeur.

Studio Ard Hoksbergen ontwerpt woongebouw voor onderwijspersoneel op Centrumeiland

20 augustus, 1:00

Het plan is opgezet rond de vraag hoe een woning rust kan bieden aan bewoners met een beroep dat zelden ophoudt bij de voordeur.

De Playlist: Bert Dirrix en zijn vrouw stellen hun huis open voor concerten

20 augustus, 9:15

In de vijftiende aflevering van onze zomerserie spreken we met architect Bert Dirrix, die samen met zijn vrouw Willy de Rooij zijn huis openstelt voor concerten en andere activiteiten.

In beeld: Folly Art Norg 2026

19 augustus, 1:10

Deze maand vindt de achtste editie van Folly Art Norg plaats. De organisatie van het evenement deelt net als in voorgaande jaren foto’s van alle deelnemende folly’s met Architectenweb.

Veel meer bouwvergunningen in aanloop naar regels netcongestie

Gisteren, 10:06

De nieuwe regels rond netcongestie hebben gemeenten er mogelijk toe aangezet versneld nieuwbouwprojecten te vergunnen.

Friesland wil 54 miljoen uittrekken voor kopen van landbouwgrond

20 augustus, 10:26

De provincie wil die grond onder meer inzetten om meer natuur aan te leggen.

Woonalliantie: draai belemmerende regels woningmarkt terug

19 augustus, 9:52

Het kabinet zou belemmerende regels op de woningmarkt moeten terugdraaien om ervoor te zorgen dat beleggers en verhuurders weer gaan investeren.

Rapport over inclusief wonen gepresenteerd tijdens symposium

18 augustus, 10:47

Volgens de opstellers laat het rapport zien dat de veronderstelde meerkosten van toegankelijke woningbouw veel kleiner zijn dan vaak wordt aangenomen.