KCAP heeft de transformatie van het Sibeliuspark in Oss afgerond. Wat voorheen te boek stond als een wat verwaarloosde en onderbenutte groene ruimte, is veranderd in een stadspark van 25 hectare dat een uitnodigend, levendig en divers karakter belooft.

De herontwikkeling van het park had de nodige voeten in de aarde en duurde ook geruime tijd. De eerste ambitieuze plannen van de gemeente dateren al uit 2010. In de periode daarna zorgde de planvorming, met name wat betreft woningbouw, voor rumoer onder bewoners en hoofdbrekens bij gemeente en bestuurders. Het park werd in zijn eerdere vorm als te groot beoordeeld. Daardoor bleef het onderhoud achter en werden niet alle delen optimaal benut of ontbrak het aan programma. Bovendien werd de omgeving volgens velen teveel gedomineerd door de aanwezigheid van eengezinswoningen met privétuinen.
Het park ging volgens de gemeente gebukt onder een sleetse identiteit, wat ook het gevoel van veiligheid door gebruikers niet ten goede kwam. In de ogen van de gemeente was het Sibeliuspark in zijn eerdere gedaante ‘niet echt een volwaardig park, maar een verzameling fragmenten van gras en bomen’.

De ontwerpstrategie waar KCAP sinds 2017 aan werkte, was van meet af aan gericht op het compacter, levendiger en aantrekkelijker maken van het park. Dat doel is nu bereikt door de introductie van geïntegreerde woningbouw, diverse parkprogramma's en een gevarieerde topografie en beplanting. De verschillende woningbouwprojecten in en rond het park zullen moeten gaan bijdragen aan het ontstaan van een levendige woongemeenschap die een connectie heeft met het park. Een grotere variatie aan nieuwe programma’s moet de parkruimte ook weer nieuw leven gaan inblazen. Als doelgroepen voor die programma’s zijn mensen van alle leeftijden en met uiteenlopende wensen geformuleerd. Het park in zijn nieuwe gedaante zal naast buurtbewoners ook bezoekers uit andere delen van stad en uit de regio moeten gaan aantrekken.

KCAP ontwierp in zijn functie als landschapsarchitect een natuurvriendelijke en klimaatbestendige omgeving. Het liet zich daarbij inspireren door elementen uit het omringende, lokale landschap. Het ontwerp van het park is, volgens het bureau, verder gebaseerd op het willen realiseren van een solide, toekomstbestendige ruimtelijke structuur. Naast de nieuw geïntegreerde woningbouwprojecten op het terrein werden daartoe ook meer dan 400 nieuwe bomen aan het parkgebied toegevoegd. De bomen moeten de aantrekkelijkheid van het park als leefgebied voor vogels, vleermuizen, bijen, vlinders en amfibieën gaan vergroten. De nieuwe bomen vullen de al bestaande, volwassen exemplaren aan om zo parkkamers te creëren. Deze vorm sluit aan op het kleinschalige mozaïeklandschap dat kenmerkend is voor deze streek. De structuur zorgt, volgens KCAP, eveneens voor meer eenheid en moet de leesbaarheid van en oriëntatie in het park gaan verbeteren.

Het beloofde, gevarieerde niet-groene programma is gebundeld in het Urban Ox Park. Het programma werd ontwikkeld in overleg met de inwoners en georganiseerd rond de thema's sport, natuur en eten, Het biedt bezoekers van verschillende leeftijden en niveaus (van behendigheid) een skatepark van 1200 m2, een pumptrack voor fietsen, scooters of skates en een calisthenics-park. De verschillende onderdelen zijn strategisch geplaatst rond een centrale ruimte met een grote houten tribune en zorgvuldig ingevoegd tussen de bestaande bomen. Het Urban Ox Park biedt daarnaast mogelijkheden voor bescheiden muziekoptredens en feesten, markten en sportwedstrijden.

Ook in een brede parkstrook is ruimte voorzien voor activiteiten zoals wandelen, fietsen en skaten. Deze 3,5 meter brede strook loopt als een lint door het park en moet bijdragen aan het versterken van de nieuwe identiteit van het getransformeerde park. Het groene transformatieproject heeft ook gezorgd voor verbeterde verbindingen van het park naar de omgeving. Daar horen de Talentencampus (Lerende Stad Oss) en ook het stadion van voetbalclub TOP Oss bij. Het eerstgenoemde houdt verband met de status van Oss als Unesco Learning City. Dit betekent dat de hele gemeente wordt gezien ‘als een inclusieve, rijke leeromgeving waar iedereen de kans en mogelijkheid krijgt om zichzelf te blijven ontwikkelen’.

Een netwerk van deels verharde paden in het park verbindt de omliggende wijken met elkaar. Deze nieuwe routes moeten het park verder uit zijn voorheen ervaren ruimtelijke isolement gaan halen. Veel van de nieuwe activiteiten die aan het park zijn toegevoegd concentreren zich langs een van die routes, de lus. Aan deze lus moeten verdere mogelijkheden ontstaan voor toevallige ontmoetingen. Het verbeterde netwerk van paden en routes draagt in het algemeen bij aan een verbeterde zichtbaarheid en gevoel van veiligheid. Op strategische locaties verbreedt de lus zich tot kleine pleintjes. Deze zijn voorzien als ontmoetingsplaatsen die toegang bieden tot de verschillende onderdelen van het park. Op deze pleintjes is straatmeubilair geplaatst waar in de rest van het park van is afgezien.

Door het ontwerp van KCAP is het parklandschap geëvolueerd van een eenvoudig gazon met bomen tot een rijk en gevarieerd scala aan habitat voor mens en dier. Met behulp van lokale grond in een gesloten bodembalans is het park met niveauverschillen verder aantrekkelijker gemaakt. Heuvels, wadi's en hellingen zorgen voor diverse vergezichten, uitzichtpunten en mogelijkheden voor spelen in de natuur.

Opvallende onderdelen daarin zijn een 4 meter hoge heuvel die in de zomer plek biedt om te zonnebaden en in de winter om te sleeën. Een tribune op de heuvel biedt uitzicht over het plein en het park. Bovenop de heuvel staat ook een 17 meter lange en 5 meter hoge stalen industriële schommel die het rijke industriële erfgoed van Oss viert.

Daarnaast is er de speeltuin in de heidetuin. Hier is met een onregelmatig gevormde zitrand een gemeenschappelijke zone tussen de nieuwe woningen gemarkeerd. Het biedt bewoners een glimp van lokale heidegebied met speelheuvels, zand, bloeiende heide en wuivend gras.
In de buurtmoestuinen staan een kas en waterpomp ten dienste van de buurtbewoners. Hier zijn ook een speeltuin voor jonge kinderen en open veld voor vliegeren, picknicken en festivals te vinden.

Het park biedt door de aanwas was van bomen meer leefruimte voor vogels en vleermuizen, terwijl open weides aantrekkelijk zijn voor bijen, vlinders en amfibieën. De ecologische oevers en wadi’s bieden goed condities voor de groei van diverse waterplanten. Deze wadi’s worden onregelmatig van regenwater voorzien dat er van verharde oppervlakken en huizen zichtbaar via open goten naartoe stroomt. De wadi’s moeten ook verkoeling gaan bieden gedurende warme zomers.

De westelijke rand van het park heeft het karakter van een bosrand gekregen en moet eekhoorns en egels gaan aantrekken. Deze bufferzone scheidt het park van de privétuinen of parkeerterreinen die hier aan het park grenzen. Aan de oostkant, grenzend aan een hoofdweg, opent het park zich juist met een fiets- en voetvriendelijke, met bomen omzoomde boulevard. Het vernieuwde Sibeliuspark is daarmee in meerdere opzichten hernieuwd en beter verbonden met de stad en haar bewoners. Als verbindingszone tussen buurten en stedelijke functies, als woon- en leefomgeving voor mens en dier én als gevarieerd groengebied dat bijdraagt aan de algehele ecologische structuur en uitstraling van Oss.