Situatie

Doorsneden

Plattegronden begane grond

Plattegronden eerste verdieping

Realisatie omvangrijk CPO-project in Zutphen van start

19 januari 2021, 15:28

In een nieuwe woonbuurt ten noorden van het station van Zutphen heeft van Veen architecten voor een gemengde groep van oudere bewoners een CPO-wooncomplex ontworpen rond een hof. In de loop van het proces heeft het collectief zich aangesloten bij Stichting ’t Knarrenhof. Aan het gemeenschappelijke en groene hof komt een ‘huiskamer’, een gemeenschapshuis voor de bewoners.

Volgens het stedenbouwkundig plan Noorderhaven van KCAP Architects&Planners wordt het oude industrieterrein ten noorden van station Zutphen herontwikkeld tot een hoogwaardige en diverse wijk met mogelijkheden voor ‘wonen, werken en verblijven’. Van Veen architecten heeft op een rechthoekig perceel binnen dit gebied voor een grote groep particuliere opdrachtgevers een gevarieerd hof ontworpen.

Hof van Zutphen, zoals het project heet, is een bijzonder project, vertelt architect Evelien van Veen: “Voor een collectief van met name senioren worden betaalbare woningen plus gemeenschappelijke ruimten gerealiseerd. Op een A-locatie.”

Gemeenschappelijk hof
Rond het gemeenschappelijke en groene hof wordt woonruimte voor in totaal 41 huishoudens gerealiseerd, vertelt Van Veen. Het ontwerp is in nauwe samenspraak met de toekomstige bewoners tot stand gekomen.

De bebouwing krijgt een industrieel aandoende uitstraling, aansluitend op de geschiedenis van het gebied en de omliggende bebouwing. Twee appartementengebouwen definiëren de koppen van het hof. Daarbij krijgt het blok aan de Stationsloper een commerciële plint op de begane grond. De langszijden van het hof worden gevormd door grondgebonden rijwoningen.

Aan een van de langszijden ligt ook een compacte, bovengrondse parkeergarage met loftwoningen erboven. Eveneens aan het hof ligt het gemeenschapshuis. Deze collectieve ‘huiskamer’ was een uitdrukkelijke wens van de opdrachtgevers; de ruimte wordt ook toegankelijk voor buurtbewoners.

Lastig financieren
De opgave is lastig, vertelt Van Veen. “Het gaat hier om een grote groep opdrachtgevers, die op een goede locatie kwalitatief goed en betaalbaar wil wonen. Er zijn mensen bij die slechts budget hebben voor sociale huur. Ze zijn er al ruim twaalf jaar mee bezig; ik ben er inmiddels acht jaar bij betrokken.”

Van Veen heeft in de loop der jaren met de opdrachtgevers verschillende vormen van financiering geprobeerd te vinden, maar steeds liep het stuk. “Gemeenten zouden het vormen van dergelijke gemeenschappen moeten faciliteren, maar de grond is te duur voor sociale ouderenwoningen. Een vergelijkbaar project van Rotterdams Woongemeenschap is daar onder andere op gesneuveld.”

Dat terwijl hier volgens Van Veen een grote uitdaging ligt voor de komende jaren. “We hebben een groep van ouderen, deels met een zorgvraag, en die groep gaat verdubbelen”, legt ze uit. “Vooral in de steden zijn er niet genoeg woningen waar ouderen zelfstandig kunnen blijven wonen, maar mensen die al hun hele leven in de stad wonen moet je in hun netwerk houden.”

Belangrijke opgave
“Zelfredzaamheid is mooi, maar er is een grote groep die dat niet kan”, zegt ze. “Daarom is – in de huidige individualistische, competitieve maatschappij – het van belang om juist weer gemeenschappen en netwerken te creëren. Wie gaat zich hard maken voor de organisatie van ouderenhuisvesting? Het is een belangrijke opgave voor gemeentes, maar ook voor onze beroepsgroep. We moeten ons afvragen: hoe organiseren we het anders, betaalbaar en kwalitatief hoogwaardig wonen.”

Uiteindelijk is de realisatie van Hof van Zutphen mogelijk geworden doordat de opdrachtgevers zich hebben aangesloten bij Stichting ’t Knarrenhof, die de financiering kon verzorgen. Daarnaast heeft, vertelt Van Veen, het beslist geholpen dat een aantal partijen zich steeds sterk heeft gemaakt voor de totstandkoming van het project, waaronder KCAP, de gemeente en de aannemer Nikkels.

Wonen naar wens
Overigens waren de opdrachtgevers aanvankelijk ouderen, maar inmiddels heeft ook een groep jongere mensen zich aangesloten. “Er is bijvoorbeeld een aantal mensen dat werkzaam is in de zorg en heeft besloten hier te willen wonen”, vertelt Van Veen. “Ze willen deel uitmaken van deze gemeenschap en er iets voor betekenen.”

Hof van Zutphen kan worden gerealiseerd met een hoogwaardige materialisatie en volgens de wensen van de opdrachtgevers. “Een aantal woningen wordt gestandaardiseerd uitgevoerd, maar het overgrote deel naar de individuele woonwensen. Met daarbij de gewenste gemeenschappelijke ruimte en binnentuin, en dat op een A-locatie. In die zin is het wel een voorbeeldproject.”

Trefwoorden

knarrenhof hof van zutphen ouderenwoningen kcap architects&planners collectief particulier opdrachtgeverschap woningbouw van veen architecten cpo sociale woningbouw zutphen 't knarrenhof

1	Nominaties Publiek gebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 7 oktober
2	Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026! dinsdag, 6 oktober
3	Woongebouw Voltage grote winnaar Groninger Architectuurprijs 2026 maandag, 5 oktober
4	Arons en Gelauff herontwikkelt fabrieksterrein met woonhof en brandweerkazerne dinsdag, 6 oktober
5	Woonblokken met sociale huurwoningen op Harley-locatie Breda voltooid dinsdag, 6 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Brandstichting Plaswijcktheater; "Waarom nu net gebouwen die voor publiek gebruik zijn?"

28 januari 2021

Verslag van netwerkevent rond woonzorg

10 mei 2019

JDWA, RDVA en Van Veen worden samen Woonwerk Architecten

6 april 2023

Knarrenhof

6 april 2018

Gratis publicatie over hoe ontwerp ontmoeting kan stimuleren

22 december 2021

De Nijl Architecten realiseert CPO Minidorp aan de rivier

5 augustus 2020

CPO-collectief realiseert woon-werkgebouw bij Coehoornpark Arnhem

30 juni 2020

CPO-project met NOM-woningen in duurzame wijk voor Groningen

26 mei 2020

Woonwerk wint opdracht vernieuwbouw met combinatie hsb en metselwerk

2 april 2024

Vier kavels vormen CPO Havenhuis in Deventer

11 februari 2020

Woongebouw in hout met intern hof

8 januari 2020

CPO met drie verwante rijwoningen door 8A

23 augustus 2021

Atelier Van Wengerden realiseert woongebouw op Amsterdam Science Park

10 oktober 2019

Het Schetsblok: flexibel cpo-project met oog op toekomst

14 mei 2019

Intentieovereenkomst houten wooncomplex voor ouderen in Amsterdam

18 februari 2025

Gevarieerde woningen voor gemengde CPO van Courage

28 februari 2019

Groene Mient is zelfgebouwde en energieneutrale gemeenschap

24 oktober 2017

Levensloopbestendig CPO-project voor 50-plussers

16 februari 2016

Kade Noord in Zutphen door KCAP en Zecc Architecten afgerond

2 november 2021

Toko Fuze en Steenvlinder realiseren gevarieerd CPO-project De Stampioenen

16 maart 2023

Tweede fase herinrichting IJsselkade Zutphen afgerond

1 februari 2023

MIX architectuur ontwerpt sluitstuk Noorderhaven in Zutphen

18 juli 2022

Tentoonstelling over collectief wonen in Delft

25 mei 2022

Team met KCAP mag terrein rond Franse luchthaven herontwikkelen

28 januari 2022

Bouwstart voor seniorenwoongebouw Voorzorg in Gouda

26 mei 2021

Hotel Marina Beach aan boulevard Scheveningen geopend

6 mei 2021

KCAP voegt gebouw toe aan stationsgebied Gouda

26 april 2021

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Bijdrage van Benthem Crouwel Architects en West 8 aan Afsluitdijk voltooid

9 oktober, 3:30

Sinds 2018 werkten beide bureaus binnen het ontwerpteam van Levvel als ontwerpers aan de vernieuwing en versterking van het waterbouwkundig icoon.

The Natural Pavilion wordt verplaatst naar Evoluonpark in Eindhoven

9 oktober, 2:16

The Natural Pavilion, gebouwd voor de Floriade Expo 2022 in Almere, wordt verplaatst naar Eindhoven. Hier krijgt het houten, remontabele gebouw een nieuwe bestemming als Ontdekfabriek 2.0, op het terrein van het Evoluon.

Powerhouse Company presenteert opgeleverd KJ in Den Haag

9 oktober, 12:28

Het woongebouw met ruim 390 woningen en het prominente, golvende houten plafond verrees direct naast station Den Haag Centraal.

Koninklijke troon tijdelijk te zien waar Pierre Cuypers hem maakte

9 oktober, 10:54

Vanaf komende dinsdag is de koninklijke troon te zien in de stad waar die gemaakt is. Het Cuypershuis in Roermond toont de door architect Pierre Cuypers ontworpen troon, als onderdeel van de tentoonstelling Van Maker tot Majesteit.

Zuid-Holland slaat alarm: tekort aan sociale huurwoningen groeit

9 oktober, 4:14

Hoewel bijna de helft van de Zuid-Hollanders qua inkomen in aanmerking komt voor een sociale huurwoning, heeft de provincie verhoudingsgewijs steeds minder van zulke huizen.