Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Dirk Osinga

Willem van Doorn en Dirk Osinga

De Playlist: Dirk Osinga benadert zijn studio als een rockband

1 uur geleden

Architectenweb interviewt deze zomer mensen uit de architectuur over hun muzikale kant. In de negende aflevering van onze zomerserie De Playlist spreken we met architect Dirk Osinga (Studio Osinga), die de punkmentaliteit graag naar zijn werk vertaalt. “De DIY-ethiek zou eigenlijk do-it-ourselves moeten zijn.”

Je verdiepingsgenoten van architectuurcentrum AIR vertelden mij dat er regelmatig luide metal uit je kantoor dreunt. Ben je dan stoom aan het afblazen?
“Het klopt dat er soms stevige muziek uit mijn studio komt. We delen een verdieping in het RET-gebouw aan de Waalhaven in Rotterdam-Zuid, dus mijn buren kunnen er niet omheen, zelfs niet als mijn deur dicht is. Keiharde metal is het meestal niet. Ik heb juist een eclectische muzieksmaak. Als puber luisterde ik ook naar Metallica, maar tegenwoordig is het eerder punk en postpunk. Iggy Pop is een held van me. Down on the Street van The Stooges, waarin hij letterlijk ‘No walls!’ uitschreeuwt, zet ik op als ik even uit mijn eigen kaders wil breken. Of ik luister naar Lou Reed (het nummer Vicious van zijn album Transformer) om mezelf te relativeren met zijn ironie.

Het gaat mij niet om een genre, maar om het gevoel en de energie en de atmosfeer waar het specifieke moment om vraagt. Net zo goed luister ik naar elektronica, jazz, indie, ambient of klassiek. Architectuur is vaak rationeel, maar kan zeker ook niet zonder gevoel. En muziek helpt daarbij. Als ik mij moet concentreren, zet ik bijna altijd de Canto Ostinato van Simeon ten Holt op; minimale hypnotiserende muziek die mijn hoofd vrij laat associëren terwijl ik teken of schrijf, en me tegelijk in de focusmodus houdt. Dat is ideaal voor als ik naar een deadline toewerk.

In de stationshal van Eindhoven hangt een neonwerk van Joseph Kosuth met een uitspraak van Mondriaan die me altijd is bijgebleven: ‘Conventie, een soort herinnering, is het grootste beletsel om te genieten van leven en kunst’. Of het nou Iggy is die ‘No walls!’ schreeuwt of Ten Holt die mij gefocust houdt, muziek is voor mij precies dat: een verlangen naar vrijheid en een manier om de conventie blijvend te bevragen.”

Wie zijn je favoriete artiesten?
“Er zijn waanzinnig veel goede artiesten. En er lijkt tegenwoordig een explosie aan goede muziek te zijn. Natuurlijk heb ik mijn favorieten die ook zeer bekend zijn, zoals Radiohead, maar ik zal er een paar noemen die misschien wat onbekender zijn, waar ik regelmatig naar luister en die ik ook live heb gezien. Als ik een artiest goed vind, ga ik namelijk graag naar diens concert, omdat livemuziek iets magisch kan hebben wat een opname niet kan benaderen.

In Paradiso, mijn favoriete concertzaal, ben ik naar Viagra Boys geweest, een band die je echt live moet meemaken. Zij speelden de tent plat met hun rauwe, hoekige en bijna smerige geluid met pompende bas, elektronica en intense saxofoon. Het was een indrukwekkend concert, dat bijna dreigend overkwam en tegelijkertijd voortstuwend was. Maar of het nu punk is of parodie, dat is dan maar weer de vraag.

Vorig jaar heb ik Matthew Halsall gezien op North Sea Jazz, waar je altijd wel iets verrassends kan beleven ondanks of misschien dankzij Ahoy. Ik ben fan van de Britse jazz op dit moment. Halsall speelt in de traditie van meditatieve spirituele jazz met elementen van ambient. Het klinkt licht, warm, en verfijnd; het is wonderschoon.

In de grote zaal van TivoliVredenburg zag ik Weyes Blood. Natalie Mering zingt, met een geweldige stem, dromerige en weelderige nummers. Zij geeft uiting aan het hopeloze en gekmakende existentiële gevoel van dit moment, opgeroepen door de gevolgen van de langzaamaan doordenderende klimaatcrisis. Vooral het nummer God Turn Me Into a Flower, met op de achtergrond een op maat gemaakte collagedocumentaire van Adam Curtis, was overweldigend.

Tijdens het Minimal Music Festival dit jaar in het Muziekgebouw aan ’t IJ wilde ik de Noorse saxofonist Bendik Giske ervaren. Op dit moment luister ik namelijk graag naar saxofoon. Zijn manier van saxofoon spelen is heel anders; hypnotiserend, lichamelijk en ruimtelijk. Het roept bovendien bij mij een melancholisch gevoel op. Net als de andere genoemde artiesten is hij een eigenzinnige en genre-overstijgende muzikant.”

Als architect spreekt de punk- en DIY-mentaliteit in de muziek je erg aan. Hoe vertaalt dit zich naar je werk?
“Wat mij aanspreekt aan punkrock als culturele beweging is de houding van het onafhankelijke, het radicale, het anti-nostalgische, het directe en het ongekunstelde. Het gaat denk ik om het verbinden van kunst, politiek en het alledaagse leven. Eigenlijk is het een soort gesamtkunstwerk waar mode, muziek en design samenkomen. Het is tegelijkertijd nihilistisch, in de zin van een weigering van de status quo, de afwijzing van middelmatigheid en voorspelbaarheid, en de afkeer van hypocrisie. Ook gaat het zowel om het gebruiken en waarderen van het bestaande als het maken van iets nieuws, een alternatief.

De DIY-ethiek zou eigenlijk do-it-ourselves moeten zijn, het onafhankelijk samen iets maken met eigen middelen. Het is goed te beseffen dat wij als architecten, evenals andere disciplines, steeds meer afhankelijk worden van technologische systemen, van software en digitale platformen tot aan installaties en bouwmethodes. Het behouden van een bepaalde mate van onafhankelijkheid is daarin belangrijk voor ons. Daarom houden we het hele traject in eigen hand; van onderzoek en ontwerp tot de realisatie zelf. Bij de mode-opleiding van het MBO College Hilversum bijvoorbeeld hebben we het interieur volledig ingericht, in samenspraak met de docenten en met op maat gemaakte meubels.

Ik zie mijn studio graag als een rockband, met ieder zijn eigen rol, vanuit het idee dat het geheel groter is dan de som der delen. Als ‘space transformers’ werk ik graag samen met ontwerper Willem van Doorn en architect Susanne Pietsch (die nu op vakantie is en daarom niet op de foto staat). Beiden hebben een eigen praktijk. Willem heeft veel praktische ervaring en ontwerpt graag vanuit het materiaal. We delen een interesse in de directe esthetiek van het maken. Susanne heeft ervaring met ontwerpen voor en met een gemeenschap, en we delen een bepaalde gevoeligheid en een interesse in theorie en onderzoek.

Verder kun je een analogie met een band zien doordat we een balans proberen te vinden tussen individueel en collectief belang. Er is ruimte voor zij- en soloprojecten. De band kan veranderen in samenstelling en uitgebreid worden met (gast)spelers of zelfs andere ‘bands’.”

Zou je zelf graag eens een poppodium of ander type muziekgebouw ontwerpen?
“In principe richten wij ons op omgevingen voor wonen, werken en leren, dus een muziekgebouw ontwerpen is niet per se mijn ambitie. En tegelijk trekt het me juist wél, want ik werk graag vanuit de ontastbare kwaliteiten van architectuur – ruimte, (binnen)klimaat en atmosfeer – en een muziekgebouw is daar een perfecte opgave voor.

Wat me daarbij fascineert, is het vraagstuk erachter: hoe zorg je ervoor dat een muziekgebouw volledig dienstbaar is op het gebied van constructie, akoestiek, ventilatie, (brand)veiligheid, zonder dat dit ten koste gaat van de ruimtelijke beleving en een eigen ambiance? Voor mij is de kern dat zo'n gebouw een plek is die écht voelt, en niet alleen een ruimte is. Wat mij boeit, is hoe je zo'n plek een authentieke atmosfeer en beleving meegeeft.

Paradiso laat mooi zien wat ik bedoel. Als voormalig kerkgebouw biedt het van zichzelf al een geweldige ruimtelijke ervaring, door het gewelf en het aaneengesloten balkon. En juist de beperkte grootte zorgt ervoor dat je het optreden als collectief ervaart: je kunt elkaar aankijken en voelt elkaars nabijheid. Dat is precies waarom ik muziek zo graag live ervaar. Naast mijn individuele persoonlijke beleving is er ook het collectieve gevoel dat bij een opname afwezig is. En het is een gebouw dat dat gevoel kan ondersteunen. Het is niet alleen de muziek die de toon maakt.

Dus als wij ooit zo'n gebouw zouden ontwerpen, zou perfecte akoestiek voor mij een vanzelfsprekende basis zijn; geen doel op zich, maar het fundament. Waar het me om zou gaan, is wat je daar bovenop bouwt: een plek die die collectieve ervaring mogelijk maakt.”

https://open.spotify.com/playlist/0arIqsajpbgAHOowM4DAi2

Trefwoorden

de playlist muziek dirk osinga zomerserie studio osinga

1	Gemeente Rotterdam zoekt architectenbureaus die project willen laten doorrekenen met CO2-rekenmethode donderdag, 23 juli
2	Grote stroomaanvraag provincies voor woningbouw afgewezen vrijdag, 24 juli
3	Carbon Stories organiseert debat over Shift Embassy vrijdag, 24 juli
4	Natural History Museum in Abu Dhabi naar ontwerp van Mecanoo geopend woensdag, 29 juli
5	Houten brede school in Beesd voltooid donderdag, 23 juli

Gerelateerde nieuwsberichten

De Playlist: Catherine Visser, Daan Bakker en Fransje Hooimeijer zijn een kamerensemble

27 juli

De Playlist: Bart Schipper brengt zijn eerste drum & bass-nummers uit

23 juli

De Playlist: Marc Ibelings was dichtbij landelijke doorbraak met Bad to the Bone

20 juli

De Playlist: neomelodico voert Rookje Meijerink naar Napels

16 juli

De Playlist: Keimpke Zigterman speelde mee op hits van David Guetta en Mr. Probz

13 juli

De Playlist: Laura Eshuis was stadsmuzikant van Assen en nam een ep op

9 juli

De Playlist: stil buiten dansen met Jurgen van der Ploeg

6 juli

De Playlist: Mees Wijnants houdt van klassieke muziek en queer techno

1 juli

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Lagado architects verrijkt woonerfwijk met rolstoeltoegankelijk huis

Gisteren, 11:38

De Villa Rollada is een tussenwoning die onderdeel is van een kleinschalige particuliere ontwikkellocatie op een voormalig schoolterrein in Dordrecht.

Houten woongebouw van KOW introduceert natuurlijk stedelijk leven bij herontwikkeling ziekenhuisterrein

28 juli, 2:40

KOW ontwierp het gebouw samen met RRog voor de herontwikkeling van het voormalig ziekenhuisterrein ‘De Bavo’ in Noordwijkerhout.

Bouw gestart van autovrij buurtje in Oss naar ontwerp van KCAP

28 juli, 12:31

Vlakbij de binnenstad van Oss is de bouw gestart van Linck, een ensemble van vier woongebouwen in een autovrij en groen landschap dat nog verder de buurt in loopt.

Dok architecten richt kantoorverdieping van het Scheepvaartmuseum opnieuw in

27 juli, 2:42

Het Amsterdamse museum beschikt weer over een samenhangend kantoorlandschap dat aansluit bij de hedendaagse manier van werken.

Proef met laadplekken waar ook brandstofauto's mogen parkeren

Gisteren, 10:34

Met de pilot wordt onderzocht of laadpalen sneller geplaatst kunnen worden als gemeenten parkeerplaatsen niet langer exclusief voor elektrische auto's hoeven te reserveren.