Projecten
Producten
Bedrijven
Vacatures
Agenda
Awards
Podcasts
more_horiz
Videos
Magazine
Favorieten
Profiel
Uitloggen
Copyright: Alliander ( Fokkema & Partners)
Copyright: Alliander ( Fokkema & Partners)
Copyright: Allen & Overy ( Arjan Bronkhorst)
Copyright: Allen & Overy ( Arjan Bronkhorst)
Copyright: Allen & Overy ( Arjan Bronkhorst)
Copyright: Stadhuis Amsterdam ( Horizon Photoworks)
Copyright: Stadhuis Amsterdam ( Horizon Photoworks)
Copyright: Stadhuis Amsterdam ( Horizon Photoworks)
Copyright: FMO ( Fokkema & Partners)
Fokkema & Partners: “Statiegeld op een interieur”
25 juni 2013, 14:07
Leveranciers van interieurs zouden hun producten na gebruik weer terug moeten nemen, vindt architect Diederik Fokkema van
Fokkema & Partners
. En kunnen daarbij statiegeld betalen voor de grondstoffen die zij terugkrijgen.
Tekst Kirsten Hannema
“Als je in Noord-Amerika een blikje van de straat opraapt en bij een winkel inlevert, krijg je er tien cent voor. Hier worden ze aan het eind van de rit van het andere afval gescheiden. De doelstelling, recycling, is hetzelfde, de uitvoering is anders.” Wat architect Diederik Fokkema van Fokkema & Partners met dit simpele voorbeeld duidelijk wil maken, is dat als het gaat over duurzaamheid, je altijd te maken krijgt met culturele en lokale verschillen. “Er bestaat niet één waarheid, er is geen heilige graal.”
En dat is maar goed ook, vindt Fokkema. “Cradle to cradle, LEED, BREEAM, energie, materialen, gezondheid – ik vind het fascinerend om te zien hoeveel verschillende manieren er zijn om naar duurzaamheid te kijken. Je hebt dat nodig om verder te komen, je wilt dat er concurrentie ontstaat. Alleen op die manier zullen we ontdekken wat het beste werkt. En ja, dat kost tijd.”
Stap voor stap
Fokkema raakte geïnteresseerd in duurzaamheid (door hem gedefinieerd als ‘het hebben van een beter en langer leven met elkaar’) door de opdracht die zijn bureau in 2000 kreeg om voor het nieuwe gebouw van FMO (Nederlandse Financierings-Maatschappij voor Ontwikkelingslanden) in Den Haag de inrichting te ontwerpen. “Onze opdrachtgever had een sterke visie. Hij wilde een CO2-vrij gebouw. Dat ging met allerlei certificaten en het hele bedrijf werd doorgerekend. De sociale aspecten werden niet vergeten; we hebben bijvoorbeeld gekeken waar en hoe het natuursteen voor de vloeren was geproduceerd.”
Sindsdien heeft het bureau, gespecialiseerd op het gebied van interieur, zich steeds verder in het onderwerp verdiept. Het ontwikkelde tijdelijke interieurs voor de faculteit Bouwkunde in Delft en het Amsterdamse Stadhuis. Onlangs werd het van G naar A-label gerenoveerde Apollohuis in Amsterdam opgeleverd. En op dit moment werkt Fokkema samen met RAU architecten en INNAX aan de transformatie van een kantorencomplex voor energiebedrijf Alliander in Duiven, dat BREEAM outstanding zal zijn en zelfs energie zal produceren.
Statiegeld
Wat maakt een interieur duurzaam? Fokkema wijst meteen op een belangrijk verschil tussen ‘gewone’ en interieurarchitectuur: “Een interieur gaat gemiddeld tien jaar mee, een gebouw minimaal dertig jaar.” Juist vanwege die hoge ‘omloopsnelheid’ valt er op interieurgebied veel te winnen met circulaire systemen. “Het statiegeld-idee, dat is wat er ook moet gebeuren in de bouw.”
“Voor kopieermachines is het al doodnormaal; je huurt het apparaat en als het kapot of ‘op’ is zorgt de fabrikant voor reparaties of vervanging. Zo is de fabrikant gedwongen om na te denken over de lange termijn cyclus. Wij zijn nu met verschillende producenten in gesprek om hetzelfde principe op los meubilair, binnenwanden en tapijt toe te passen.”
Tijdelijk versus permanent
Tegelijkertijd ziet de architect het als een persoonlijke uitdaging om ontwerpen te maken die van dusdanig hoge kwaliteit zijn dat ze ‘eindeloos’ meegaan. “We zijn nu het gebouw van Unilever in Rotterdam voor de tweede keer aan het inrichten. En dan zie je dat de houten boardroomtafel die we negen jaar geleden hebben ontworpen met zoveel vakmanschap is gemaakt dat de directie die zonder meer wil behouden.”
Het is volgens Fokkema de kunst om als interieurarchitect duidelijk onderscheid te maken tussen tijdelijke en meer permanente situaties. “Je hebt te maken met drie elementen: slijtage, modetrends en veranderingen binnen organisaties. Bij het Stadhuis in Amsterdam wisten we dat het om een tijdelijke renovatie ging. Dus werkten we met basic, eenvoudig te verwijderen materialen – verf, grafische prints, stoffen – en een uitgesproken vormgeving.
Bij het monumentale Apollohuis was het omgekeerd: daar hebben we geprobeerd een tijdloos interieur te maken dat veel langer mee kan. Dan kies je dus ook voor andere materialen.”
Je eigen plek zoeken
Het project voor Alliander, dat over ruim een jaar voltooid zal zijn, betekent voor Fokkema een volgende stap op het gebied van duurzaamheid. In dit ontwerp komen veel aspecten samen: transformatie van bestaand vastgoed, hergebruik van materialen en regenwater, gebruik van zonne-energie. En ook de sociale kant wordt niet vergeten; het ontwerp is nadrukkelijk op comfort gericht en is door middel van co-creatie tot stand gekomen.
Belangrijk voor het interieur is het concept voor de plattegrond. Fokkema: “Daar waar normaal gesproken ‘om de werknemers heen’ ontworpen wordt, is hier de bedoeling dat de mensen in beweging komen. Er komen meerdere grote zones die elk geschikt zijn voor een bepaald type werk: het atelier, de bibliotheek en de werkvloer. Afhankelijk van hun werkzaamheden kiezen mensen een werkplek in een van deze zones. Op die manier kun je makkelijker groei en krimp van afdelingen opvangen terwijl de energiehuishouding op de verschillende zones afgestemd wordt.”
Momenteel wordt onderzocht of het mogelijk is om de werkplekken te leasen. Alliander betaalt dan alleen om mensen te laten zitten, de fabrikant blijft eigenaar van het meubilair. “Je ziet natuurlijk geen verschil” merkt Fokkema op. “Maar we hopen dat fabrikant op deze manier slimmer gaat nadenken over zijn product.”
Trefwoorden
diederik fokkema
allen & overy
fokkema & partners architecten
circulaire economie
alliander
duurzaamheid
leasing
statiegeld
interieur
Best gelezen
1
Hoogste elftallen van Ajax nemen nieuw gebouw op De Toekomst in gebruik
woensdag, 11 november
2
Plan voor wijk met 2.300 woningen op terrein Máxima MC Eindhoven
woensdag, 11 november
3
Rinske Wikkerink verlaat Kraaijvanger en begint eigen bureau
dinsdag, 10 november
4
Lunchevents rond parametrisch ontwerpen en overkoepelende systemen voor AI op Digibouw 2026
woensdag, 11 november
5
Houten woongebouw verlevendigt achterkant van winkelcentrum
maandag, 9 november
Gerelateerde nieuwsberichten
Architectenweb Podcast – Gesprek met Laura Atsma over het ontwerp van gezonde interieurs voor kantoren
17 oktober 2019
Upfield Food Science Centre ontworpen door Fokkema & Partners bereikt hoogste punt
17 november 2021
Circulaire huisvesting voor Alliander
4 januari 2016
Nieuw raadhuis op oude fundamenten
16 september 2015
Respectvolle revitalisatie van Havengebouw
7 oktober 2014
Opgefrist kantoorgebouw na grondige renovatie
4 september 2014
Duurzaamheidsfabriek opent deuren
4 oktober 2013
Eerste verkenningen voor BREEAM-NL Interieur
2 oktober 2013
Except: “Nieuwbouw is meestal niet duurzaam”
9 juli 2013
Advocatenbureau door Fokkema & Partners
23 oktober 2012
Zes consortia voor aanbesteding VROM-gebouw
5 oktober 2012
Drie kandidaten voor huisvesting Planbureaus
31 juli 2012
Fokkema & Partners start project Architextiles
22 mei 2012
FrieslandCampina krijgt innovatiecentrum
14 december 2011
Fokkema & Partners richt flexkantoor in
6 september 2010
KCAP’s Blaak 31 opgeleverd
14 juli 2010
Architectenweb Podcast – Gesprek met Laura Atsma over het ontwerp van gezonde interieurs voor kantoren
17 oktober 2019
Upfield Food Science Centre ontworpen door Fokkema & Partners bereikt hoogste punt
17 november 2021
Circulaire huisvesting voor Alliander
4 januari 2016
Nieuw raadhuis op oude fundamenten
16 september 2015
Respectvolle revitalisatie van Havengebouw
7 oktober 2014
Opgefrist kantoorgebouw na grondige renovatie
4 september 2014
Duurzaamheidsfabriek opent deuren
4 oktober 2013
Eerste verkenningen voor BREEAM-NL Interieur
2 oktober 2013
Except: “Nieuwbouw is meestal niet duurzaam”
9 juli 2013
Advocatenbureau door Fokkema & Partners
23 oktober 2012
Zes consortia voor aanbesteding VROM-gebouw
5 oktober 2012
Drie kandidaten voor huisvesting Planbureaus
31 juli 2012
Fokkema & Partners start project Architextiles
22 mei 2012
FrieslandCampina krijgt innovatiecentrum
14 december 2011
Fokkema & Partners richt flexkantoor in
6 september 2010
KCAP’s Blaak 31 opgeleverd
14 juli 2010
Toon alles
Gerelateerde podcasts
Gesprek met Laura Atsma over het ontwerp van gezonde interieurs voor kantoren
17 oktober 2019
Andere nieuwsberichten
Dubbel blok met woningen en andere functies op Peperkliplocatie Schiedam
13 november, 3:47
Op de Peperkliplocatie in Schiedam-Oost, waar nu nog een basisschool staat, komt een dubbel blok met onder meer 232 woningen. MoederscheimMoonen Architects en Orange Architects ontwerpen elk een deel van het Peperkwartier.
Tentoonstelling van OMA/AMO onderzoekt rol en betekenis van winkelcentra
13 november, 1:21
‘The Mall’ toont inzichten uit recent onderzoek van OMA/AMO naar de invloed van het winkelcentrum als architectonische en stedenbouwkundige typologie.
Woningbouwproject Verra van MVRDV in Boston opgeleverd
13 november, 11:48
In de Amerikaanse stad Boston is een wooncomplex met 343 appartementen naar ontwerp van MVRDV voltooid. Het uit twee gebouwen bestaande Verra bevindt zich op de nieuwe Enterprise Research Campus.
Speeltoestel Aldo van Eyck in tuin Burgerweeshuis geplaatst
12 november, 3:13
De plaatsing maakt deel uit van de ecologische en cultuurhistorische herinrichting van de buitenruimte rond het Burgerweeshuis, waarbij het oorspronkelijke ontwerp en gedachtegoed van Van Eyck als inspiratiebron dienen.
Mathenesse aan de Maas wint de Van der Leeuwprijs 2026
13 november, 2:15
Bij dit initiatief worden bewoners, ondernemers en andere partijen in de Rotterdamse wijk Mathenesse bij elkaar gebracht via huiskamerconcerten, het jaarlijkse Lentefeest, groene initiatieven en bewonersbijeenkomsten.
Tekort aan ruimte dreigt voor Gelderse bedrijven aan het water
13 november, 9:40
Movares stelt dat het beter beschermen en benutten van bestaande terreinen een eerste stap naar verbetering zou kunnen zijn.
Juridisch experts: investeringsverdragen remmen klimaatbeleid
12 november, 1:27
Internationale investeringsverdragen zitten klimaatbeleid in de Europese Unie te vaak dwars, vindt een groep van tientallen juridisch experts.
Komst Gelders Museum vrijwel rond, provincie trekt extra geld uit
12 november, 9:36
Het nieuw op te zetten Gelders Museum in Zutphen lijkt er definitief te komen.
Besluitvorming over infrastructuur moet beter, vindt kabinet
11 november, 2:05
Het huidige systeem hapert, maken ambtenaren duidelijk in een document dat ook met de Tweede Kamer is gedeeld.
Honderden bouwprojecten mogelijk stilgelegd om kwaliteitsborging
11 november, 9:23
Honderden bouwprojecten dreigen vertraging op te lopen doordat twee controleurs geen kwaliteitsborging meer mogen uitvoeren.
Ga naar het nieuws-archief
1
0
0
0
Voor een optimale gebruikservaring plaatst Architectenweb functionele cookies. Wat de verschillende cookies precies doen leggen we uit in een
overzicht
. Cookies van social media kun je optioneel
aanzetten
.
Akkoord
Instellingen
Feedback
Feedback
Wij horen graag jouw feedback. Laat je reactie achter en eventueel jouw e-mail adres.
Reactie
Verstuur