Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen
Copyright: Taschen

Boek Countryside: caleidoscopisch, interessant en vermakelijk

11 maart 2020, 17:15
Na enige vertraging is afgelopen week de distributie van Countryside. A Report op gang gekomen. In dit boek bij de Countryside-tentoonstelling in Guggenheim Museum in New York wordt een beeld geschetst van de radicale veranderingen die zich de afgelopen jaren wereldwijd hebben voltrokken op het platteland. Rem Koolhaas en verschillende auteurs laten daarbij een stortvloed aan thema’s en onderwerpen los op de lezer. Die even interessant als vermakelijk is.

Er was eens een oud, idyllisch en slaperig dorpje in Duitsland dat op een dag het verrassende toneel werd van ingrijpende gebeurtenissen. Als gevolg van een oprukkende kolenmijn moesten de bewoners van Manheim – niet te verwarren met de stad Mannheim – in 2012 verhuizen naar een nieuw dorp vijf kilometer verderop. Daarmee leek een einde te zijn gekomen aan het meer dan duizendjarig bestaan van het vlekje op de kaart, dat ooit 1.700 zielen telde.

Toen kwam bondskanselier Merkel in 2015 met haar oproep ‘Wir shaffen das!’, met als gevolg dat er miljoenen vluchtelingen werden opgenomen door Duitsland. Die konden lang niet overal terecht, tot iemand met het lumineuze idee kwam om deze mensen te huisvesten in lege huizen in krimpende of anderszins wegkwijnende dorpen. Het tot spookdorp verworden Manheim werd ineens weer geheel bewoond, alleen niet door de Clauzen en Brunhilde’s die je in zo’n traditioneel ogend Duits dorp zou verwachten, maar door mensen die waren gevlucht uit bijvoorbeeld Syrië en Afghanistan.

Was dat nog niet genoeg voor een dorp waar 1.100 jaar lang niets ooit leek te veranderen, later voegden zich uiteenlopende groepen als milieuactivisten (die protesteerden tegen de kap van een groot bos, Greta Thunberg kwam ook nog even langs), onderbetaalde Poolse medewerkers van elektriciteitscentrales en liftende Deense meisjes zich bij de nieuwe bewoners. Inmiddels zijn de meeste vluchtelingen alweer weg, trouwens. Noem het platteland maar eens niet-dynamisch.

Veranderingen vrijwel ongemerkt
Terwijl de intellectuele focus de afgelopen jaren op de stad lag, vonden er in niet-stedelijke gebieden vrijwel ongemerkt radicale veranderingen plaats, stelde Koolhaas in aanloop naar de tentoonstelling. In zowel de expositie als de bijbehorende publicatie proberen hij en diverse andere auteurs enigszins samen te vatten wát er allemaal gebeurde. Dat doen ze op caleidoscopische – of om Koolhaas aan te halen: pointillistische – wijze; het spectrum aan thema’s en onderwerpen loopt uiteen van landbouw en voedsel tot gorilla’s die onder invloed van beschermingsprogramma’s, observatie en toerisme zo tam zijn geworden dat ze de mens zelf komen opzoeken vanuit hun reservaat.

Verwacht geen visies op de toekomst of ontwerpen – de titel van het glanzend zilverkleurig boek (in pocketformaat, kom daar maar eens om bij een Koolhaas-uitgave) luidt niet voor niets ‘Countryside. A Report.’ In plaats daarvan lezen we essays, interviews, historische verhalen, persoonlijke noten en andersoortige artikelen over bijvoorbeeld de relatie tussen René Descartes en het kassenlandschap in het Westland en de gevolgen van de verdwijnende permafrost voor Siberië. De stukken handelen vooral over ruimtegebruik, architectuur komt hooguit ter sprake in de vorm van architectuur zonder planning of architecten. Opmerkelijk genoeg steekt Koolhaas in het betreffende artikel zo ongeveer de loftrompet op de ‘posthumane architectuur’ van gigantische, gerobotiseerde fabriekshallen in de buurt van de Amerikaanse stad Reno. Hier is de absolute ‘nulgraad’ van architectuur bereikt, schrijft de architect. Architectuur die is ontdaan van traditie, context, gebruikers – alles.

Samir Bantal
‘Countryside. A Report’ is vormgegeven door Irma Boom en bevat verder bijdragen van onder meer Samir Bantal (directeur AMO), Clemens Driessen (Wageningen University & Research) en Janna Bystrykh (Strelka Institute). Het verhaal over Manheim uit dit artikel is ontleend aan een van de essays die de Duitse publicist Niklas Maak schreef voor het boek. De door Taschen uitgegeven publicatie is verkrijgbaar voor 20 euro.

Andere nieuwsberichten

Bosvilla met een bijna mathematische opbouw

Gisteren, 17:27

Met Kelbergen 2.0 geeft HOH Architecten voorbeeld van verbetering door verdichting

Gisteren, 15:19

Silvolde krijgt woonbuurt met 'rivierduin' als hart

Gisteren, 14:29

Nominaties Interieur van het Jaar 2021 bekend

Gisteren, 12:16

'Mantra sober en doelmatig al zo oud als het Binnenhof zelf'

Gisteren, 16:13

China kampt met grote stroomtekorten

Gisteren, 09:20

Beijing verscherpt toezicht op rekeningen Evergrande

24 september, 10:39

Polak Building gaat maandag weer open

24 september, 9:29

AIR lanceert Open Oproep eenzaamheid in Groot IJsselmonde

23 september, 3:49

TNO: ruim half miljoen huishoudens kampen met ‘energiearmoede’

23 september, 2:58
Ronnie WeessiesRedacteur
KUBUS BV
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen by ODS
Aliplast Aluminium Systems
Mosa.
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Tarkett BV
Wicona
Kawneer
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
VELUX Commercial
Sempergreen
Aluprof Nederland BV
Intal BV
Cosentino The Netherlands B.V.
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco International KG
AGC Nederland Holding B.V.
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
Foreco Houtproducten
Wienerberger B.V.
Duco Ventilation & Sun Control
IsoBouw Systems bv
ROCKWOOL B.V.
Master Builders Solutions Nederland B.V.
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Saint-Gobain Building Glass Benelux
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica Groep
Holonite B.V.
OWA Benelux BV
FALK® Bouwsystemen
Serge Ferrari
Alsecco
Tata Steel Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan