Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Copyright: Stijn Bollaert / Civic Architects
Casco van het gebouw voor transformatie
Copyright: Jeroen Verplanke
Casco van het gebouw voor transformatie
Copyright: Jeroen Verplanke
Copyright: Civic Architects
Begane grond
Copyright: Civic Architects
Eerste verdieping
Copyright: Civic Architects
Doorsnede
Copyright: Civic Architects
Copyright: Civic Architects

Faculteit ITC, Universiteit Twente, bekroond als Schoolgebouw van het Jaar 2023

8 november 2023, 21:10
Tijdens de feestelijke uitreiking van de Architectenweb Awards 2023, op woensdagavond 8 november in het Keilepand in Rotterdam, is de faculteit ITC, Universiteit Twente, bekroond als Schoolgebouw van het Jaar 2023. Het onderwijsgebouw is ontworpen door Civic Architects, VDNDP, Studio Groen+Schild en DS Landschapsarchitecten.

De faculteit ITC heeft op de universiteitscampus in Enschede een nieuw onderkomen gevonden in een voormalig laboratoriumgebouw. Het casco is maar liefst 220 meter lang, 38 meter diep, heeft een lage begane grond en hoge verdieping. Belangrijkste ingreep in de transformatie is de toevoeging van vier atria, uitgezaagd in de constructie, die zorgen voor groen, verse lucht en daglicht.

Een van de atria vormt tevens de nieuwe entree, midden in het gebouw. Hierachter ligt het ruime sociale hart, met onder meer een tribunetrap en restaurant. Alle ruimten in het gebouw hebben zicht op groen. Het beton- en staalcasco is zichtbaar, inclusief de gebruikssporen en nieuwe zaagsnedes. Eikenhouten puien en de bamboe verdiepingsvloer voegen een warme toon toe.

De hoge eerste verdieping is voorzien van een verhoogde vloer waar alle installaties in zijn opgenomen. Op die manier behield de lagere begane grond zijn ruimtelijkheid. Het ontwerpteam heeft met even strategische als elegante keuzes het bestaande laboratoriumgebouw getransformeerd tot een prachtige onderwijsomgeving die ook nog eens het karakter van de opleiding weet te weerspiegelen.

Groen, licht en ruimte
De faculteit International Institute for Geo-Information Sciences (ITC) is onderdeel van de Universiteit Twente en staat op de campus Drienerlo in Enschede. Bij de start van het project maakte de universiteit een belangrijke keuze. Het voormalige laboratoriumgebouw uit 1972, ontworpen door Choisy en Van Embden, diende behouden en getransformeerd te worden. Het maar liefst 220 meter lange en 38 meter diepe gebouw had een lage begane grond en een zeer hoge eerste verdieping. Deze eigenschappen maakten transformatie uitdagend.

In hun ontwerp hebben Civic Architects, VDNDP, Studio Groen+Schild en DS Landschapsarchitecten ingezet op het scheppen van groen, licht en ruimte. De belangrijkste beslissing daarbij was om vier atria in het gebouw uit te zagen. Daarmee is een beslissende ontwerpingreep ingezet die licht, lucht en groen diep het gebouw in brachten.

De jury is onder de indruk van de helderheid en effectiviteit van die ingreep. Door de toevoeging van de atria heeft het lange en diepe gebouw van binnen een prettige maat en schaal gekregen. De onderwijsruimtes en kantoren zijn nu logisch rond de atria georganiseerd. De atria zelf zijn voorzien van verschillende soorten tuinen. Regenwater dat op het dak valt wordt via flexibele kunststof slangen zichtbaar de tuinen in gebracht, iets dat goed past in een geofaculteit.

Een van de atria fungeert als nieuwe entree. Door de gevel van het gebouw hier iets terug te leggen, wordt de groene tuin rond het gebouw naar binnen getrokken. Binnen leiden brede trappen omhoog, naar de hoge eerste verdieping. Door de trappen extra breed te ontwerpen, kon het ontwerpteam iets toevoegen wat geen onderdeel was van het programma van eisen: een auditorium. Ondertussen is deze hybride van trap en auditorium al meermaals door de faculteit gebruikt voor bijeenkomsten. Rond de entree hebben het restaurant en het studiecentrum een plek gekregen. Dit is de centrale ontmoetingsplek in het gebouw.

Gelaagd ontwerp
Bij de transformatie zijn veel oorspronkelijke onderdelen van het laboratoriumgebouw in het zicht gelaten, zoals de betonnen en stalen constructie. Dit geldt ook voor de sporen van aanpassingen, zoals de zaagsneden. In atria zijn ‘gekke’ balkons te vinden; constructieve elementen die gespaard konden worden uit het oude gebouw. Dat soort elementen nuanceren de rationele structuur van het gebouw en maken het gebouw heel menselijk, vindt de jury.

De nuchtere benadering is doorgetrokken in het interieur waarin veel hout is toegepast, maar ook stalen tussenwanden die onbehandeld zijn gelaten, een interessant patina hebben en ook nagenoeg onderhoudsvrij zijn. Het ontwerpteam is blijven ontwerpen, ziet de jury. Overal is over nagedacht. En het knappe daarbij is dat het geheel veel meer is geworden dan de som der delen.

De hoge eerste verdieping is voorzien van een 70 cm hoge vloer waarin alle installaties zijn ondergebracht. Zo kan de vrije hoogte op de begane grond maximaal wordt benut. De verhoogde vloer fungeert in het gebouw ook als plenum dat verse lucht overal gelijkmatig inblaast.

De gevel van het laboratoriumgebouw was voorzien van polyester lamellen. Deze bleken nog goed en zijn na schoonmaak opnieuw gebruikt. Op de kopgevel waren een paar extra lamellen gewenst. De leverancier van de oorspronkelijke lamellen kon die nog bijmaken.

In dit project zijn architectuur en duurzaamheid aan elkaar verbonden verhalen geworden, vindt de jury. Dankzij de vindingrijkheid en aandacht van het ontwerpteam is een uitdagend casco getransformeerd tot een bijzonder prettige onderwijsomgeving. De grote ingrepen die daarbij zijn gedaan, zoals het uitzagen van de atria, zijn daarbij heel goed uitgepakt.

Nominaties
In de categorie Schoolgebouw van het Jaar nomineerde de jury vijf projecten. Naast de winnaar Faculteit ICT, Universiteit Twente, (Civic Architects, VDNDP, Studio Groen+Schild en DS Landschapsarchitecten) waren dat Groninger buitenschool (De Unie Architecten), Tweede leven voor school De Meppel (Bureau Kroner), Het Open Venster (BDG Architecten) en LAB42, UvA Science Park, (Benthem Crouwel Architects).

Jury
De jury bestond dit jaar uit: Rosalie de Boer (Synchroon), Gianni Cito (Moke Architecten), Barend Koolhaas (Studio Barend Koolhaas), Eric van Noord (de Architekten Cie.), Saskia Oranje (DOOR architecten) en Abbie Steinhauser (o.a. deMunnik-deJong-Steinhauser). De inzendingen voor de prijs Schoolgebouw van het Jaar 2023 zijn beoordeeld op maatschappelijke relevantie, vakmanschap, innovatie en duurzaamheid.

Partners
Naast de prijs voor Schoolgebouw van het Jaar zijn op 8 november ook prijzen uitgereikt in de volgende categorieën: Woongebouw van het Jaar, Kantoorgebouw van het Jaar, Zorggebouw van het Jaar, Publiek gebouw van het Jaar en Interieur van het Jaar. Ook is de winnaar van de verkiezing voor Architect van het Jaar 2023 bekend gemaakt.

De Architectenweb Awards 2023 worden mede mogelijk gemaakt door hoofdpartners Reynaers Aluminium en Forster, en partners QbiQ Wall Systems, Kubus, Cerriva en Ambius.

Trefwoorden

schoolgebouw van het jaar architectenweb awards 2023 transformatie enschede universiteit twente studio groen+schild faculteit itc ds landschapsarchitecten vdndp civic architects architectenweb awards

Gerelateerde nieuwsberichten

Gerelateerde video's

Gerelateerde bedrijven

Andere nieuwsberichten

Eklund_terbeek transformeert Schiedams rioolgemaal naar woonhuis
Gisteren, 15:43

OMA past gerechtsgebouw landschappelijk in op oud vestingterrein Lille
Gisteren, 13:25

Woongebouw door Moke Architecten op Hembrugterrein klaar
Gisteren, 11:35

Opening Nationaal Slavernijmuseum met drie jaar uitgesteld
Gisteren, 09:15

Vernieuwde tijdlijn van Carbonlab en Aveco de Bondt brengt klimaatdoelen en wettelijke verplichtingen in kaart
Gisteren, 14:21

EIB: Nederland moet doelen uitstellen om personeelstekort bouw
Gisteren, 10:11

Milieuorganisaties stappen naar rechter om nieuw besluit Schiphol
22 oktober, 1:18

EIB: 73.000 nieuwe mensen nodig in bouw, defensie zorgt voor druk
22 oktober, 11:10

Kandidaten voor nieuwbouw De Meervaart delen visie op de opgave
21 oktober, 2:43

VN-rapport: sterkere opwarming door vertrek VS uit Klimaatakkoord
21 oktober, 10:55
Ga naar het nieuws-archief
KUBUS | Specialist in Archicad
SAPA
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen
SAB-profiel bv
Aliplast Aluminium Systems
Kingspan Light + Air
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Novastruct (voorheen Kawneer)
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Swisspearl Nederland
Forster Nederland N.V.
Sempergreen
Houthandel van Dam
Aluprof Nederland BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco Nederland
Amtico Flooring
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
wienerberger
DUCO Ventilation & Sun Control
BEWI IsoBouw
ROCKWOOL B.V.
Mview+
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Kingspan Geïsoleerde Panelen
GEZE Benelux B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
Jung | Hateha B.V.
Knauf B.V.
Saint-Gobain Glass Benelux
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Hunter Douglas Architectural
VOLA Nederland BV
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Holonite B.V.
Kronospan
Tata Steel Colorcoat®
Ontwerpers
Lidmaatschappen
Nieuwsbrieven
Leveranciers
Lidmaatschappen
Adverteren

Architectenweb
Over ons
Contact

© 2002 - 2026 Architectenweb BV / Voorwaarden / Privacy / Disclaimer / Sitemap