Rondje Weerwaterbrug

Beverbrug

Twee bruggen en een app voor Almere van René van Zuuk Architekten

14 februari 2023, 17:06

Twee bruggen op het voormalige Floriadeterrein in Almere zijn ontworpen door René van Zuuk Architekten en gerealiseerd met zoveel mogelijk hergebruikte materialen. Beide zijn nu toegankelijk voor het grote publiek, waarvan een als onderdeel van het Rondje Weerwater, een vijf kilometer lange loop- en fietsroute, die op 9 maart officieel wordt geopend.

Bij het ontwerp van het terrein voor de Floriade Expo 2022, die zich van april tot oktober vorig jaar in Almere afspeelde, werd al ingespeeld op de groene woonwijk die er na het evenement moest gaan verrijzen. Een aantal onderdelen was dan ook ontworpen met een permanente functie in gedachten, waaronder een paar gebouwen, de bruggen en de loop- en fietsroute Rondje Weerwater.

Alle bruggen voor het Floriadeterrein dienden een voorbeeld van duurzaam bouwen te zijn. Na het winnen van een tender ontwierp René van Zuuk Architekten twee bruggen – de Rondje Weerwaterbrug en de Beverbrug; beide zijn gebouwd uit zoveel mogelijk materialen, afkomstig van de restromen van Almere.

Esthetiek van veroudering
Het gebruik van reststromen voor materialen heeft een aantal voordelen: ten eerste levert het een bijdrage aan zowel de CO₂-reductie als de circulaire economie. Ten tweede was de realisatie van de bruggen niet afhankelijk van de import van grondstoffen en materialen, met het gevaar van vertraging. Naast deze voordelen ziet het architectenbureau ook een esthetisch waarde in hergebruikte materialen.

Het bureau constateert in de afgelopen jaren een groeiende tendens om niet alleen materialen te hergebruiken, maar daarbij ook verval te omarmen. Dit resulteert in een nieuwe esthetiek, die afwijkt van de veelvoorkomende strakke en moderne bouwstijlen, aldus René van Zuuk Architekten. In het ontwerp van de bruggen nam het bureau dan ook ‘de esthetiek van de veroudering’ als leidraad.

Lokale recycling
De Rondje Weerwaterbrug bestaat voornamelijk uit betonpuin, dat is gebonden met cementloos beton. De betonnen randen zijn afgebroken, het hekwerk bestaat uit hergebruikt en onbehandeld wapeningsstaal, de buispalen zijn niet verder behandeld en roestwater loopt (gecontroleerd) langs de rand omlaag.

Terwijl roest vaak wordt gezien als een teken van verval en verwaarlozing, kan het ook karakter toevoegen, leggen de architecten uit: het draagt bij aan een industriële uitstraling en refereert aan de vergankelijkheid van materialen en constructies.

Veel van de gebruikte materialen voor de brug zijn opnieuw te recyclen en komen uit de gemeentelijke afvalstromen van Almere. Zo is ook een gedeelte van het hout voor de railing afkomstig van sloophout uit de Almeerse houten bruggen die vervangen zijn. Het gebruik van gerecyclede producten uit de ‘eigen‘ stad verkortte ook transportafstanden; “Slechts 17 km van het recyclebedrijf Cirwinn naar de brug, klaar om gebouwd te worden”, verklaart het architectenbureau.

Door de landhoofden weg te laten en een talud te kiezen, ligt de Rondje Weerwaterbrug op natuurlijke wijze in het landschap en wordt het uitzicht niet belemmerd. Het talud onder de constructie fungeert als opslag voor regenwater van de brug. Het vochtige, schaduwrijke gebied is geschikt voor het kweken van zowel mos als eetbare paddenstoelen; hiertoe is bovendien speciale grond (kanuma) en compost toegevoegd.

Beverbrug met bloembakken
Bij de Beverbrug moest het architectenbureau rekening houden met een aanwezige beverburcht; de brug vertoont een slingering om bij de aanlanding de beverburcht te ontzien. De beverbrug is een verkeersbrug voor zwaarste verkeersklasse en heeft een auto- en een voetgangers- en fietsersdeel.

Hoewel het Programma van Eisen vroeg om twee aparte parallelle bruggen, stelde René van Zuuk Architekten een brug voor waarbij de twee vervoersstroken zijn gescheiden door middel van een brede plantenbak. De bloemen in de plantenbak bieden voedsel voor de bijen en vlinders, wat weer zorgt voor bestuiving van bloemen en fruitbloesem.

De Beverbrug had als werktitel ‘Spons’, omdat de brug water, CO₂ en fijnstof opneemt, vertelt René van Zuuk Architekten. “Almere is een polder en om de polder droog te houden moet elke druppel regenwater dagelijks vijf meter omhoog gepompt worden naar het Markermeer. Om energie te besparen, kiezen we ervoor om zoveel mogelijk water op te vangen op de brug en dat te laten verdampen door middel van planten.” Het regenwater dat op het brugdek valt, wordt afgevoerd door de plantenbak in het midden en door de uitkragende plantenbakken aan de zijkant van de brug.

Geopolymeerbeton
Voor de Beverbrug is, net als de Rondje Weerwaterbrug, gebruik gemaakt van zogenoemd geopolymeerbeton. Dit cementloze betonsoort wordt gemaakt afval: industriële slakken. Geopolymeerbeton kan een reductie van 60% op de CO₂-uitstoot opleveren ten opzichte van reguliere beton.

Technisch is geopolymeer beton een volwaardig alternatief voor het reguliere beton, met nagenoeg dezelfde eigenschappen, aldus het architectenbureau. De samenstelling en de certificering van het beton is voor dit project gedaan door de Theo Pauw Groep. Deze twee bruggen behoren volgens het bureau tot de eerste in Nederland die met dit cementloze beton zijn gebouwd.

App
Na afloop Floriade Expo 2022 zijn de bruggen en het complete Rondje Weerwater (de vijf kilometer lange loop- en fietsroute rond het kunstmatige meer) toegankelijk geworden voor het grote publiek. In het kader van de tender voor de twee bruggen schreef René van Zuuk Architekten een app, die Almeerders tot bewegen moet stimuleren.

“De app bestaat uit drie onderdelen”, vertelt het architectenbureau. “Een challenge, een fitness-tour met twintig verschillende oefeningen en een architectuurtour. De challenge begint bij één van de vijf bruggen op het rondje, waar je met je telefoon kunt in- en uitchecken. Zo kun je steeds je rondetijden controleren, je prestaties verbeteren en aan je conditie werken.”

Het Rondje Weerwater wordt op 9 maart 2023 officieel geopend. Op die dag gaat ook de app die René van Zuuk Architekten heeft gemaakt online.

Trefwoorden

geopolymeerbeton almere rondje weerwater floriade expo 2022 brug floriadeterrein hergebruik rene van zuuk architekten reststromen

1	Provast kondigt bouwstart toren naast centraal station van Rotterdam aan dinsdag, 27 januari
2	Ontwerpers presenteren ruimtelijke visie voor renovatie en uitbreiding Paradiso maandag, 26 januari
3	Houten woonbuurt in bos bij Amersfoort opeleverd vrijdag, 30 januari
4	Gezondheidscentrum op militaire kazerne Assen in gebruik genomen donderdag, 29 januari
5	Octavia Hill is een gebouw met verschillende verschijningsvormen woensdag, 28 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Een elegante en duurzame verbinding over het Weerwater

13 juni 2022

Rondje Weerwater in Almere geopend en bijpassende app gelanceerd

6 juli 2023

Floriade heeft eerste brug uit biocomposiet met vlas en biohars

7 april 2022

Een Meccano-doos voor de bouw van de Almeerse fiets- en voetgangersbruggen

28 mei 2025

Woningbouwproject in Lelystad met gevarieerde gevelplastiek

5 september 2022

Prins Clausbrug in Dordrecht officieel geopend

30 november 2021

Hogeschool Windesheim Almere installeert lector Urban Innovation

29 juni 2023

Woontoren voor topsporters naast Thialf krijgt goudkleurige gevel

30 juni 2021

Volledige recycling van Vrachtgebouw 18 op Schiphol

9 december 2019

Almere koopt Hortus-terrein terug van ontwikkelcombinatie

5 juni 2024

René van Zuuk ontwerpt gebogen woongebouw voor Hilversumse binnenstad

8 september 2025

Kamerlid Van der Burg verhoord in Almere over Floriade-fiasco

18 november 2024

Bijleveld: houding raadsleden droeg niet bij aan imago Floriade

22 november 2024

Van Zuuk ontwerpt twee verwante bruggen voor Blauwe As

15 september 2017

Team met Bright, BURA en Polyfern maakt masterplan Almere Pampus

25 januari 2024

René van Zuuk ontwerpt evenementenpaviljoen

6 juli 2017

Ontwikkelvisie 2040 voor Almere verbindt ontwikkel- en klimaatopgave

3 april 2024

Tentoonstellingreeks en kennisprogramma start met thema beton

10 maart 2025

Van Zuuk realiseert uit EPS gesneden folly

21 juni 2016

Van Zuuks pier in het Weerwater opgeleverd

8 juni 2015

Spirituele ruimte voor Almere

1 oktober 2014

Bedieningsgebouw met extra uitzichtpunt

3 december 2013

Na-Druk-Geluk-Brug biedt een uitkijkpunt

25 september 2013

Verdraaide 'tweelingen' voor sportcomplex Leiden

21 maart 2013

Critici: Floriade Almere nog veel grotere flop dan voorgespiegeld

28 februari 2023

Nederlandse Tuinbouwraad stopt met Floriade

12 april 2023

Floriade eindigt met geraamd tekort van 103,3 miljoen euro

26 april 2023

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Houten woonbuurt in bos bij Amersfoort opeleverd

30 januari, 3:35

Aan de rand van het Nimmerdor-bos in Amersfoort is woningbouwproject Common Woods opgeleverd. Het buurtje bestaat uit 56 woningen, die grotendeels uit hout zijn opgetrokken.

Atelier Kempe Thill introduceert rijtjeshuis in Zwitsers kloostercomplex

30 januari, 2:30

Als onderdeel van een langdurende gebiedstransformatie werd een serie kleine houten huisjes in een minimalistische stijl aan het terrein toegevoegd

Team V presenteert opgeleverd Clubhouse Boompjes in Rotterdam

30 januari, 12:00

In Rotterdam is afgelopen jaar hoogbouwproject Clubhouse Boompjes opgeleverd. Team V Architectuur ontwierp twee woontorens van honderd en zeventig meter hoog, die gezamenlijk goed zijn voor 342 woningen.

Inzendronde BNA Beste Gebouw van het Jaar 2026 gestart

30 januari, 10:04

Projecten die vorig jaar in gebruik zijn genomen kunnen voor 26 februari worden ingezonden bij de BNA. Juryvoorzitter van de 21e editie van deze prijs is oud-minister Winnie Sorgdrager.