De voormalige munitiefabriek waarin Het HEM is gevestigd
Copyright: Menno Kok
De voormalige munitiefabriek waarin Het HEM is gevestigd
Copyright: Menno Kok
Impressie toekomstige situatie van Het HEM
Copyright: OMA
Navid Nuur, Tentacle Thought No. 23 (PUSH IT), 2006–2019
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Erik van Lieshout, BEER (2019)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Ebony G. Patterson, Of 72 (2012)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
'Still Life' van RAAAF
Copyright: Jan Kempenaers
'Still Life' van RAAAF
Copyright: Jan Kempenaers
'Still Life' van RAAAF
Copyright: Jan Kempenaers
Gabriel Lester, Neck of the Woods (2019)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Tentoonstelling met werken van fotograaf Sanlé Sory
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Piet Parra, Anxiety Rabbit Part Two (2018)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
'Huiskamer' van Het HEM
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Bibliotheek van Het HEM
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
De voormalige munitiefabriek waarin Het HEM is gevestigd
Copyright: Menno Kok
De voormalige munitiefabriek waarin Het HEM is gevestigd
Copyright: Menno Kok
Impressie toekomstige situatie van Het HEM
Copyright: OMA
Navid Nuur, Tentacle Thought No. 23 (PUSH IT), 2006–2019
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Erik van Lieshout, BEER (2019)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Ebony G. Patterson, Of 72 (2012)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
'Still Life' van RAAAF
Copyright: Jan Kempenaers
'Still Life' van RAAAF
Copyright: Jan Kempenaers
'Still Life' van RAAAF
Copyright: Jan Kempenaers
Gabriel Lester, Neck of the Woods (2019)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Tentoonstelling met werken van fotograaf Sanlé Sory
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Piet Parra, Anxiety Rabbit Part Two (2018)
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
'Huiskamer' van Het HEM
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk
Bibliotheek van Het HEM
Copyright: Cassander Eeftinck Schattenkerk

Het HEM opent deuren in oude munitiefabriek

20 juni, 10:58
Vrijdag wordt kunstcentrum Het HEM in Zaandam geopend. In het nieuwe cultuurhuis, dat is gevestigd in een voormalige munitiefabriek aan het Noordzeekanaal, wordt een mix van tentoonstellingen, performances en andere activiteiten gepresenteerd. Pas na een verbouwing, die over drie jaar moet beginnen, krijgt het gebouw zijn definitieve vorm.

Op een klamme en regenachtige woensdagochtend, twee dagen voor de officiële opening van Het HEM, lijkt het ietwat onwerkelijk dat in een langwerpig wit gebouw naast het Hembrugterrein een groot nieuw kunstcentrum is gehuisvest. Aan de buitenkant oogt het pand onaangeroerd, sinds de kogelfabriek in 2003 zijn deuren sloot. Veel activiteit is er niet te bespeuren.

Toch wordt binnen druk gewerkt aan de laatste loodjes voor de eerste tentoonstelling die van start gaat in het bijna 10.000 vierkante meter grote complex. Er klinken boorgeluiden, af en toe is er een fonteintje van lasvonken te zien. De kunstwerken staan of hangen vrijwel allemaal al op hun plaats, waaronder de eerste permanente installatie ‘Still Life’ van RAAAF.

Het HEM is een initiatief van ondernemer Alex Mulder, die rijk is geworden in de uitzendbranche en ook bekend is als investeerder van de succesvolle musical Soldaat Van Oranje. Oorspronkelijk wilde hij het kunstcentrum laten bouwen aan de Zuidas in Amsterdam, architect Wiel Arets had er zelfs al een gebouw voor ontworpen, maar de gemeente werkte niet mee.

In de uit 1956 stammende munitiefabriek in Zaandam, waar kogels voor NAVO-missies in landen als Mali en het vroegere Joegoslavië werden geproduceerd, vond hij uiteindelijk een geschikte plek. De ondernemer was ondanks de slechte staat van het gebouw diep onder de indruk, zegt directeur van Het HEM Kim Tuin. “Er hangt een beetje kathedrale sfeer in dit pand, dankzij de lengte en de pilaren in de ruimtes. Hij voelde zich er meteen thuis.”

Klankbord
Tuin, die in het verleden onder meer directeur is geweest bij de stichting NDSM-werf in Amsterdam, kreeg twee jaar geleden de opdracht om een multidisciplinair, toegankelijk en actueel kunstcentrum op te tuigen. Een instelling die mensen uit alle lagen van de bevolking aanspreekt en die fungeert als klankbord voor zaken die leven in de hedendaagse samenleving.

Het programma bestaat uit seizoensgebonden ‘chapters’, een geheel van expositie en aanverwante activiteiten waarvoor wordt samengewerkt met gastcuratoren. Zo delen voor het eerste chapter de creatieve ondernemers Edson Sabajo en Guillaume Schmidt, bekend van het succesvolle streetwear- en lifestylemerk Patta, hun verhaal met de bezoekers.

De twee gelden enerzijds als vertegenwoordigers van een nieuwe generatie kunstenaars, veelzijdige ‘makers’ die zelf de voorwaarden scheppen om hun ideeën te verwezenlijken. Anderzijds is het duo diepgeworteld in de hiphopcultuur. Een en ander heeft geleid tot een expositie met uiteenlopende ingerediënten, van een installatie van Erik van Lieshout tot een boksring waar ook training gegeven wordt.

Daarnaast komen in Het HEM permanente kunstwerken, zoals het genoemde ‘Still Life’ van RAAAF. Deze installatie bestaat uit drie reusachtige en loodzware (1.500 kilo) panelen van messing, die los van elkaar door de ruimte zweven. Door hun beweging veranderen ze telkens de ruimte, terwijl ze dankzij hun bouwmateriaal herinneren aan de dodelijke producten die ooit op dezelfde plaats zijn vervaardigd. De bezoekers worden zo op verschillende manieren ‘geconfronteerd’.

OMA
Het HEM blijft drie jaar gevestigd in het gebouw zoals het nu is, daarna wordt het pand verbouwd. Het kunstcentrum krijgt dan zijn definitieve inrichting en er komt een hotel met zo’n 150 kamers op het bestaande complex. OMA is aangesteld als architect en er ligt al een ontwerp, alleen worden de details voorlopig niet gedeeld met de buitenwereld.

Er kan namelijk om verschillende redenen de nodige dingen aan het plan worden gewijzigd, verklaart Tuin tegenover Architectenweb. “We zitten in een gebied dat in ontwikkeling is en dat heeft tijd nodig, helemaal nu de Raad van State het bestemmingsplan voor het Hembrugterrein heeft vernietigd. Dat terrein wordt voorlopig niet ontwikkeld. Zonder dat dit directe invloed heeft op ons plan, moeten we daar wel op kunnen reageren. Als we nu al zouden opereren in een compleet pand met een hotel op het dak, dan zaten we toch in een compleet andere situatie.”

Verder wil Het HEM de komende jaren gaan gebruiken om te bekijken hoe het gebouw ‘werkt’. “Los van de ontwikkelingen op het Hembrugterrein zaten we er al over te denken om eerste tijdelijk open te gaan en op basis van de daarbij opgedane kennis het gebouw in te richten. Uiteindelijk hebben we besloten om helemaal open te gaan, ook omdat we het gewoon leuk vinden, zo’n oud pand.”

Theaterruimte
Naast kunstpresentaties biedt Het HEM plek aan onder meer kunstenaarsstudio’s, een restaurant en een ‘hifibar’. In de toekomst wil de instelling naast een hotel ook een theaterruimte realiseren in het gebouw. Een ruimte aan de oostkant van het pand leent zich daar goed voor, meent Tuin. “Als je het plafond eruit haalt, krijg je een grote ruimte waar je ook grootschalige kunstprojecten kunt doen. Al die pilaren in het gebouw zijn erg mooi en we kunnen daarmee spelen, maar het lijkt ons ook fijn om over een geheel open ruimte te beschikken.”

Andere nieuwsberichten

Mecanoo zoekt voor hotelinterieur inspiratie in lokale identiteit

Gisteren, 16:22

Gevarieerde architectuur voor grootschalige woongebouw

Gisteren, 12:03

Maastunnel heropend na grondige renovatie

Gisteren, 10:05

Video: Arne Quinze’s dialoog met Calatrava

16 augustus, 2:00

Wederopbouw Notre-Dame hervat na onderzoek

Gisteren, 10:34

'Herstel stadion AZ kost zeker een jaar'

16 augustus, 6:31

Nederlands spoor loopt sneller vol dan gedacht

16 augustus, 5:20

Kabinet keert terug naar oorlogshoofdkwartier

16 augustus, 3:43

QbiQ: 'We denken ook na over duurzamere business-modellen'

15 augustus, 2:09

Haagse Rijnstraat dicht om vallend glas ministerie

15 augustus, 12:18
Reynaers B.V.
ODS Jansen
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Caparol
Tarkett BV
Kawneer (voorheen Alcoa)
Verosol Nederland B.V.
Pittsburgh Corning Nederland B.V. (FOAMGLAS)
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
HMB profit locks & tools
Performance in Lighting
Sempergreen
EeStairs | trappen en balustrades
Aluprof Nederland BV
Intal BV
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
AGC Nederland Holding B.V.
Eternit
KONE Liften en Roltrappen en Deursystemen
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken B.V.
Foreco Dalfsen
Wienerberger B.V.
AluK Aluminium b.v.
3M NEDERLAND BV
Zoontjens
Duco Ventilation & Sun Control
ROCKWOOL B.V.
Van Bruchem Staircases
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Giersiepen GmbH & Co. KG
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas B.V.
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Sika Nederland B.V.
Saint-Gobain Building Glass Nederland
Faay Vianen B.V.
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica
Holonite B.V.
Bolidt Kunststoftoepassing B.V.
OWA Benelux BV
Serge Ferrari
Tata Steel's Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan