Voormalige modelboerderij in Stevensbeek getransformeerd tot multifunctioneel complex

Vandaag, 11:03

Van de Looi Van Aken Architecten heeft een voormalige boerderij in het Brabantse Stevensbeek getransformeerd tot een multifunctioneel complex. In het uit 1911 stammende rijksmonument Lactaria, ooit begonnen als een hypermoderne modelboerderij voor melkkoeien, zijn starterswoningen, een zorgcentrum en een CPO-woonproject ondergebracht.

De langgerekte boerderij, die in de jaren dertig nog transformeerde tot het religieuze en sociale hart van het dorp, bestond van oudsher uit een centraal middendeel in twee lagen met aan weerszijden een langgerekte stalruimte met grote monumentale zeggingskracht. Binnen verschilden beide zijden ruimtelijk en qua constructie.

Het plafond aan de rechterzijde was uitgevoerd met een langgerekt tongewelf, de linkerzijde met een flauwe boog. Na decennia van opeenvolgende herbestemmingen stond het complex in 2018 voor een grote uitdaging: een zoektocht naar een passende nieuwe functie die kon leiden tot het behoud van het monument.

De linkervleugel van het monument is getransformeerd tot tien starterswoningen. De breedte van de woningen is bepaald door de maat van het oorspronkelijke stramien. Door de lage platte daken te verwijderen, zijn deze ruimtes veranderd in privé-buitenruimtes binnen de oude gebouwschil. Nieuwe grote glazen puien met daarachter vides zorgen voor een directe binnen-buitenrelatie en voldoende daglicht. De bestaande, historische boogconstructie van het dak is in de woningen behouden en van voor tot achter zichtbaar gebleven.

De rechtervleugel en het centrale middendeel zijn getransformeerd naar een zorgcentrum. In het hart van het gebouw bevinden zich de algemene functies, waaronder de entree en de gezamenlijke huiskamers. In de vleugel zelf zijn de zit-slaapkamers gesitueerd, die net als de starterswoningen het oorspronkelijke stramien volgen. Binnen deze kamers is het hoogteverschil met de bovenlichten zorgvuldig ingepast en zijn de oude stalen kolommen zichtbaar gebleven. Op de kop van de vleugel is het karakteristieke tongewelf in de laatste stramienen ingepast.

Schuren op het achtererf
De transformatie vond haar voltooiing op het achtererf. Dit erf was oorspronkelijk omsloten door drie schuren, waarvan er in de loop der tijd twee waren verdwenen en de laatst overgebleven schuur op instorten stond. Op initiatief van de architecten zijn er drie nieuwe ‘schuren’ ontworpen die refereren aan de historische volumes.

In de vorm van collectief particulier opdrachtgeverschap zijn hier 24 in hout uitgevoerde woningen aan het plan toegevoegd, waarvan één woning een gemeenschappelijke functie heeft. Het historische erf fungeert nu als een collectieve tuin voor de bewoners.

Trefwoorden

starterswoningen stevensbeek cpo zorgcentrum boerderij rijksmonument transformatie van de looi van aken architecten

1	Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 16 september
2	Pand voormalig diaconessenhuis Rotterdam getransformeerd tot woongebouw woensdag, 16 september
3	Sociale woningbouw aan toegang Houthavens met knipoog naar Amsterdamse School vrijdag, 18 september
4	Bloot Architecture verbouwt monumentale T-boerderij in Gelders dorp dinsdag, 15 september
5	Studio Modijefsky herontwerpt interieur Amsterdams grachtenpand maandag, 14 september