Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Ard Hoksbergen met de nieuwe lp van Boards of Canada

De broers Marcus Eoin (links) en Michael Sandison van Boards of Canada

Cover van het nieuwe Boards of Canada-album Inferno

Ard Hoksbergen

De Playlist: Ard Hoksbergen geniet van gelaagdheid Boards of Canada

13 augustus, 9:15

Architectenweb interviewt deze zomer mensen uit de architectuur over hun muzikale kant. In de dertiende aflevering van onze zomerserie De Playlist spreken we met architect Ard Hoksbergen, die fan is van het elektronische duo Boards of Canada. “Elk album is voor mij een trip die je van A tot Z moet doorlopen.”

Je kunt Boards of Canada met recht een cultact noemen. Het is een zeer teruggetrokken duo met een toegewijde schare volgers. Hoe zou jij ze omschrijven?
“Het Schotse elektronica-duo Boards of Canada is actief sinds begin jaren negentig. Hun studio, Hexagon Sun, ligt in de Pentland Hills, net ten zuiden van Edinburgh. Daar trekken ze zich terug om muziek te maken; ze treden niet op. Lange tijd wist niemand wie ze precies waren, tot ze in een Pitchfork-interview in 2005 onthulden dat ze broers zijn. In hun jeugd keken ze veel naar The National Film Board of Canada, een filmbureau van de Canadese overheid dat nog steeds prachtige documentaires maakt. Zie bijvoorbeeld deze film over Inuit die een iglo bouwen (met noodzakelijke disclaimer, vanwege de verouderde terminologie die in de film wordt gebruikt). De invloed van het filminstituut is overal hoorbaar. Op het album Geogaddi (2002) gebruiken ze veel voice-oversamples uit oude documentaires, waaronder opvallend genoeg de stem van Leslie Nielsen, die wij vooral kennen als acteur in matige slapstickfilms.

De muziek van Boards of Canada verschijnt op Warp Records, een Brits label voor experimentele elektronische muziek, bekend van acts als Autechre en Aphex Twin. Het duo maakt zeer gelaagde muziek: trage, hiphop-achtige beats, analoge synthesizers en samplers. Het klinkt nostalgisch, gruizig, imperfect en obscuur. Zelf zeggen ze geïnspireerd te zijn door Schotse folkbands zoals The Incredible String Band. Er wordt wel gewezen op de gelijkenis tussen de albumhoezen van The Hangman's Beautiful Daughter van The Incredible String Band en Music Has the Right to Children van Boards of Canada. Ook de disharmonieuze fluitmelodieën van beide platen vallen op.”

Wat waardeer jij zo aan de muziek van Boards of Canada?
“De gelaagdheid van de muziek is fantastisch. Elk album is voor mij een ‘trip’ die je van A tot Z moet doorlopen. De repetitieve beats dragen daaraan bij en zijn tegelijk zo complex dat ze nooit vervelen, ze ontvouwen zich subtiel door de tracks heen. In Kid for Today hoor je bijvoorbeeld het geluid van een diaprojector, dat door de hele track precies samenvalt met de beat en zo een bepaalde swing krijgt.

De melodieën zijn sferisch en bevreemdend, met iets nostalgisch, als de soundtrack van een oude film. De tonen zijn vaak dissonant en net niet zuiver, iets wat het duo bereikt met oude tape-recorders en vintage versterkers. Zo'n twintig jaar geleden ben ik in Brugge naar een avond van Warp Records geweest, waarbij muziek van Boards of Canada werd gespeeld door - naar ik meen - het Londens Symfonie Orkest. Juist omdat dat bijzondere maakproces zo'n belangrijk onderdeel is van hun muziek, kwam dat voor mij totaal niet uit de verf.

Beter was de luistersessie afgelopen voorjaar in platenwinkel Concerto in Amsterdam, op de avond voordat het nieuwe album Inferno uitkwam, waarbij de plaat wereldwijd tegelijk werd afgespeeld in platenzaken. In de maanden ervoor gaf de band, zoals wel vaker, al subtiele hints: een abstracte video op YouTube, VHS-tapes naar fans die ooit iets in hun webshop bestelden, unieke 7"-singles op Record Store Day, een video-projectie op een gebouw in Tokio, posters in Londen. Prachtig materiaal, gemaakt met het kunstenaarscollectief Hexagon Sun, waar ze deel van uitmaken.”

Ik begreep dat Boards of Canada ook de gulden snede verwerkt in zijn muziek?
“In de albums, tracks, titels en het artwork van Boards of Canada zitten allerlei verwijzingen. Ze werken met wiskundige verhoudingen en getallenreeksen. Knip de lengte van Music Has the Right to Children in tweeën volgens de gulden snede, en precies daar zit een verborgen boodschap. Het album Geogaddi is precies 66 minuten en 6 seconden lang; een van de tracks heet The Devil Is in the Details. Er worden hele Reddit-forums volgeschreven over de mogelijke bedoeling ervan, net als op de fansite bocpages.org. Zelf heb ik daar niet zo veel mee, ik zie het meer als ‘puzzelstukjes’ die het duo achterlaat en waar fans lekker op kunnen kauwen. Soms gebruiken de twee een concrete gebeurtenis als onderlegger, bijvoorbeeld de fatale afloop van het beleg van de Branch Davidians bij Waco, Texas, in 1993. Die geschiedenis vormt het leitmotiv van de EP In a Beautiful Place Out in the Country (2000), mijn persoonlijke favoriet.

Hetzelfde geldt voor de samples die in hun muziek verwerkt zijn: van oude Sesamstraat-filmpjes en een tikkende biljartbal op de achtergrond in een café tot gesproken teksten als ‘the past inside the present’. Bij de release van hun laatste album was alles binnen een dag al helemaal uitgeplozen op Reddit. Alle samplebronnen, en de mogelijke betekenissen daarvan, waren achterhaald.

De titels van hun albums en tracks lees ik als verwijzingen naar ‘elders’, een andere tijd of plaats: Open the Light, Magic Window, Sunshine Recorder, Farewell Fire, Come to Dust, Reach for the Dead, You Retreat in Time and Space, Deep Time, Into the Magic Land, et cetera.”

Wat doet de muziek met jou? Raakt het je emotioneel of inspireert het je?
“De muziek van Boards of Canada brengt mijn hoofd op plekken die ik op geen andere manier kan bereiken. Even ontsnappen aan de waan van de dag. Ik heb het soms echt nodig om in een staat van inspiratie te komen. Ik probeer een dagdeel per week thuis te werken en bijna altijd draai ik dan hun muziek. Het geeft me de ruimte om helder te werken aan een vastgelopen ontwerp, de koers van mijn bureau, of gewoon een detail dat wat meer aandacht nodig heeft.

Ik heb ooit gelezen dat ze een oude Japanse Rotel-versterker gebruiken om hun geluid mee ‘op te warmen’. Of dat exact klopt weet ik niet zeker, maar het past bij hun manier van werken. Jaren geleden heb ik zelf zo'n jarenzeventig-versterker gekocht, met inderdaad een prachtige warme klank. Ik heb alle muziek van Boards of Canada op vinyl en het opzetten van zo'n plaat is voor mij een heerlijk ritueel, zeker in combinatie met het prachtige artwork van de platenhoezen.”

Eind mei is zoals je zei het nieuwe album Inferno verschenen. Heb je die plaat al helemaal weten te doorgronden?
“Het doorgronden van een Boards of Canada-plaat kost veel tijd, ook omdat elk album weer een nieuwe weg inslaat. Telkens als je denkt 'nu ken ik het', komen ze met iets wat weer buiten al die lijnen kleurt. Dat is zeker het geval bij het laatste album: daarvoor was het dertien jaar lang stil en hebben ze geen plaat uitgebracht. De eerste keer dat ik Inferno hoorde, bij de luistersessie in Concerto, was ik niet direct onder de indruk. Inmiddels zijn we een paar maanden verder en begin ik het album steeds meer te waarderen. Mijn ervaring is dat het soms wel een jaar duurt voordat zo'n album ‘onder je huid’ zit. Maar dan blijft het daar ook onder zitten.

Ik heb de muziek van Boards of Canada deze zomer voor het eerst op een audiofiele installatie beluisterd. Ook dat was weer een totaal nieuwe ervaring, met allerlei klanken die ik nog niet eerder had gehoord. Voor mij verveelt de muziek dan ook al zo'n 25 jaar niet.”

https://open.spotify.com/playlist/7niUpASPfclRCbGkxd5PcD

Trefwoorden

ard hoksbergen muziek de playlist zomerserie

1	Internationaal hoofdkantoor Fugro naar ontwerp van cepezed voltooid woensdag, 12 augustus
2	Sec.architecten geeft verbouwde school eenduidiger uitstraling dinsdag, 11 augustus
3	Bouwstart voor Anna Maria van Schurmangebouw bij Utrechtse Dom vrijdag, 14 augustus
4	Prestigieuze Duitse onderscheiding voor André Kempe en Oliver Thill woensdag, 12 augustus
5	De Playlist: Ard Hoksbergen geniet van gelaagdheid Boards of Canada donderdag, 13 augustus

Gerelateerde nieuwsberichten

De Playlist: Remco Wagenaar ziet jaren tachtig als muzikale overgangsperiode

Vandaag, 09:15

De Playlist: Alex Kypriotakis-Weijers zingt en performt op karaokefeestjes

6 augustus

De Playlist: Francine van den Berg wil een all female punkband oprichten

3 augustus

De Playlist: Dirk Osinga benadert zijn studio als een rockband

30 juli

De Playlist: Catherine Visser, Daan Bakker en Fransje Hooimeijer zijn een kamerensemble

27 juli

De Playlist: Bart Schipper brengt zijn eerste drum & bass-nummers uit

23 juli

De Playlist: Marc Ibelings was dichtbij landelijke doorbraak met Bad to the Bone

20 juli

De Playlist: neomelodico voert Rookje Meijerink naar Napels

16 juli

De Playlist: Keimpke Zigterman speelde mee op hits van David Guetta en Mr. Probz

13 juli

De Playlist: Laura Eshuis was stadsmuzikant van Assen en nam een ep op

9 juli

De Playlist: stil buiten dansen met Jurgen van der Ploeg

6 juli

De Playlist: Mees Wijnants houdt van klassieke muziek en queer techno

1 juli

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Eerste woongebouw binnen gebiedsontwikkeling Brainpark Rotterdam voltooid

Vandaag, 11:52

In Rotterdam is het eerste woongebouw binnen de gebiedsontwikkeling Brainpark opgeleverd. Canvas Living, naar een ontwerp van Kraaijvanger Architects, bestaat uit 614 woningen voor studenten, starters en jonge professionals.

De Playlist: Remco Wagenaar ziet jaren tachtig als muzikale overgangsperiode

Vandaag, 09:15

In de veertiende aflevering van onze zomerserie spreken we met Remco Wagenaar, ontwerper bij VdpArchitecten, die graag luistert naar muziek uit de jaren tachtig.

‘Regeneratieve Architectuur’ is thema van Architect@Work in Rotterdam

Vandaag, 09:00

Architect@Work vindt op woensdag 9 en donderdag 10 september plaats in Rotterdam Ahoy en staat dit jaar in het teken van ‘Regeneratieve Architectuur’.

Bouwstart voor Anna Maria van Schurmangebouw bij Utrechtse Dom

14 augustus, 11:58

Naar ontwerp van DP6 worden aan de voet van de Dom drie rijksmonumentale panden uit verschillende periodes gerenoveerd en herontwikkeld. Een gebouw uit de jaren vijftig wordt vervangen door nieuwbouw.