Entree

Universiteitsbibliotheek UvA in binnenstad Amsterdam

Overzicht atrium

Geopende gevel zusterhuis

Studiezaal in voormalige ziekenzaal

Voormalige ziekenzalen met hun balkons

Studiezaal in voormalige ziekenzaal

Studiezaal in nieuwbouw

Nieuwbouw met abstracte, beletterde gevel

Overzicht voormalige ziekenhuisgebouw

Gerenoveerde gang

Trappenhuis dat met verwijderen lift weer open ruimte is

Voormalige chirurgisch theater, waar rond de eeuwwisseling operaties voor studenten voorgedaan werden

Overzicht atrium

Cirkelende hemelwaterafvoeren temidden van trappenhuis

Overzicht atrium

De 'verdieping' van het atrium

Ruimte in de 'verdieping' waar aangevraagde boeken opgehaald kunnen worden

Universiteitsbibliotheek UvA wint prijs voor Schoolgebouw van het Jaar 2026

Gisteren, 21:10

Tijdens de feestelijke uitreiking van de Architectenweb Awards 2026, op woensdagavond 4 november in het Keilepand in Rotterdam, is het ontwerp voor de Universiteitsbibliotheek UvA bekroond met de prijs voor Schoolgebouw van het Jaar 2026. De transformatie van het voormalige ziekenhuisgebouw tot universiteitsbibliotheek is in opdracht van de Universiteit van Amsterdam ontworpen door MVSA Architects en Buro van Stigt.

Op het Amsterdamse Binnengasthuisterrein bouwt de Universiteit van Amsterdam aan een binnenstedelijke campus. Als onderdeel van de bundeling van bebouwing op deze campus, zijn de bibliotheken op de Spuistraat en het Singel opgeheven en samengegaan in het voormalig ziekenhuisgebouw dat naar ontwerp van MVSA Architects en Buro van Stigt is getransformeerd.

Bij de transformatie van de zogeheten Tweede Chirurgische Kliniek uit 1914 heeft MVSA Architects zich vooral gericht op het overkappen van de binnenplaats, terwijl Buro van Stigt zich vooral heeft gericht op de renovatie van de bestaande bebouwing. Het interieur is ook door MVSA Architects ontworpen.

Bij de overkapping van de binnenplaats eiste Monumentenzorg dat het glazen dak daarvan niet zichtbaar zou zijn vanuit de omliggende buurten. MVSA Architects en Buro van Stigt hebben daarom voorgesteld het glazen dak naar binnen toe af te laten lopen en het daar te laten dragen door een stalen ‘boom’. Deze spectaculaire constructie hebben ze vervolgens uitgenut door er een trappenhuis in te integreren en er twee studieplatformen aan te hangen. In de bebouwing eromheen miste ook een onderlinge verbinding – loopbruggen via de ‘boom’ lossen dat op.

De oude bebouwing bestaat grofweg uit twee delen: een haakvormig bouwdeel waar de voormalige ziekenzalen in lagen en een bouwdeel waar de zusters in woonden, het zusterhuis. Het deel met de voormalige ziekenzalen is nu getransformeerd tot de feitelijke bibliotheekruimte met studiezalen daarin. Het voormalige zusterhuis, met zijn kleinere kamers, bevat nu kantoorruimtes en ook kleinere studieruimtes.

Tussen het bouwdeel met de ziekenzalen en het zusterhuis was op de hoek van de Binnengasthuisstraat en de Nieuwe Doelenstraat een restruimte overgebleven. In de transformatie is het bouwblok hier nu afgemaakt met een nieuw bouwdeel dat gehuld is in een abstracte, beletterde gevel. Hier onthult het gebouw zijn nieuwe functie aan de stad, maar de letters helpen ook om het daglicht te filteren en om visueel afstand te creëren tot de woningen aan de overzijde van de straat. Op de begane grond is hier nu het café van de bibliotheek te vinden.

Omdat in de omgeving van de bibliotheek geen fietsen geparkeerd konden worden, moesten de noodzakelijke 886 fietsparkeerplekken binnen de kavel een plek krijgen. Hiervoor is de bestaande bebouwing volledig onderkelderd en voorzien van een nieuwe fundering.

De transformatie van ziekenhuisgebouw tot universiteitsbibliotheek vindt de jury op alle (schaal)niveaus geslaagd. Door het overkappen van het binnenhof en het sluiten van het bouwblok is een kraakheldere organisatie ontstaan. De restauratie en renovatie van de bestaande gebouwen vindt de jury zeer zorgvuldig uitgevoerd. De ondergrondse fietsparkeergarage is fundamenteel voor het functioneren van de universiteitsbibliotheek en is goed in het geheel geïntegreerd. Door de vloer van het voormalige binnenhof in het midden met een ‘verdieping’ te verlagen, is de fietsparkeergarage echt met het gebouw verweven.

Met de plaatselijke ‘verdieping’ van het atrium is ook een schakering aan ruimtes voor bijeenkomsten ontstaan: kleinere gezelschappen komen bij elkaar in de ruimtes die rondom die ‘verdieping’ zijn gecreëerd; Iets grotere gezelschappen kunnen de deuren van die ruimtes openen en ook de ‘verdieping’ zelf erbij betrekken; en voor echte grote bijeenkomsten kan het volledige atrium, met al zijn balkons, als een soort Elizabethaans theater gebruikt worden. De jury vindt het geweldig dat het atrium aan zijn gebruikers zoveel mogelijkheden biedt.

Enige punt van aandacht is wat betreft de jury nog de inrichting van het atrium. De loungeblokken die er nu staan lijken erop gericht om kortere verblijven te faciliteren. Zou meubilair gericht op wat langer verblijf, dus ook echt om te studeren, hier niet toch interessanter zijn? Dat het atrium dus minder tussenruimte en meer verblijfsruimte wordt?

In het geheel is de jury uiteindelijk het meest onder de indruk van de transformatie van de voormalige ziekenzalen tot bibliotheek/studiezalen. Deze hoge ruimtes zijn van binnen voorzien van nieuwe galerijen, waardoor de boekenkasten langs de wanden nu tot aan de plafonds kunnen doorlopen. In het midden van de zalen staan lange tafels waaraan gestudeerd kan worden. Deze tafels zijn zorgvuldig gedetailleerd en voorzien van vaste werkplekverlichting. De tafels zijn gericht op het atrium, waar de ruimtes zich ook letterlijk naar openen. Oude deuren geven toegang tot de balkons van de voormalige ziekenzalen. In de transformatie zijn deze balkons verbonden met het trappenhuis in de ‘boom’ die het atriumdak draagt.

Met de transformatie van het voormalige ziekenhuis tot universiteitsbibliotheek is uit oud en nieuw een zeer krachtig nieuw geheel gesmeed.

Nominaties
In de categorie Schoolgebouw van het Jaar nomineerde de jury dit jaar vier projecten. Naast de Universiteitsbibliotheek UvA ging het om De Amersfoortse Berg, ontworpen door SVP Architectuur en Stedenbouw, om Basisschool Wisperweide, ontworpen door Studio A Kwadraat, en Xplore Agora, ontworpen door Studio Ard Hoksbergen.

Jury
De jury bestond dit jaar uit architect Loes Thijssen (NOAHH), architect Do Janne Vermeulen (Team V Architectuur), architect Dirk Peters (Barcode Architects), architect Laura Atsma (Fokkema Architecten), architect Tom Bergevoet (Temp.architecture.urbanism) en architect en stedenbouwkundige Jeroen Zuidgeest (Studio for New Realities).

De inzendingen voor de prijs Woongebouw van het Jaar 2026 zijn beoordeeld op maatschappelijke relevantie, vakmanschap, innovatie, duurzaamheid en ontwerpkracht.

Partners
Naast de prijs voor Schoolgebouw van het Jaar zijn op 4 november ook prijzen uitgereikt in de volgende categorieën: Woongebouw van het Jaar, Kantoorgebouw van het Jaar, Zorggebouw van het Jaar, Interieur van het Jaar en Publiek gebouw van het Jaar. Ook is de winnaar van de verkiezing voor Architect van het Jaar 2026 bekendgemaakt.

De Architectenweb Awards 2026 zijn mede mogelijk gemaakt door hoofdpartners Reynaers Aluminium en Forster, en partners Rockfon, Qbiq Wall Systems, Caparol en Alucobond.

Trefwoorden

buro van stigt schoolgebouw van het jaar architectenweb awards 2026 restauratie uva universiteit van amsterdam universiteitsbibliotheek architectenweb awards transformatie schoolgebouw van het jaar 2026 mvsa architects amsterdam binnengasthuisterrein

1	Gebiedsontwikkeling Westerpark West in Amsterdam voltooid vrijdag, 30 oktober
2	Gashouder naar ontwerp van Inside Outside en Buro van Stigt getransformeerd tot cultuurpodium maandag, 2 november
3	Amsterdam tendert twee gebouwen in Kenniskwartier op de Zuidas vrijdag, 30 oktober
4	Nieuwe huisstijl van MORE Architecture benadrukt het maken van ruimte dinsdag, 3 november
5	Harvey Otten/XOOMlab en Ruimtemaken completeren met Kickstart transformatie bedrijventerrein tot woonwijk vrijdag, 30 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2026 bekend

16 september

IKC De Brug gelauwerd als Schoolgebouw van het Jaar 2025

5 november 2025

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2025 bekend

17 september 2025

Marga Klompé Building uitgeroepen tot Schoolgebouw van het Jaar 2024

6 november 2024

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2024 bekend

18 september 2024

Faculteit ITC, Universiteit Twente, bekroond als Schoolgebouw van het Jaar 2023

8 november 2023

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2023 bekend

18 september 2023

Kindcentrum Zuiderkroon bekroond als Schoolgebouw van het Jaar 2022

12 oktober 2022

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2022 bekend

12 september 2022

Fontys R10 winnaar prijs Schoolgebouw van het Jaar 2021

10 november 2021

Nominaties Schoolgebouw van het Jaar 2021 bekend

20 september 2021

Uitbreiding Rietveld en Sandberg Instituut is Schoolgebouw van het Jaar 2020

28 oktober 2020

Nominaties 'Schoolgebouw van het Jaar 2020' bekend

16 september 2020

Atlas-gebouw bekroond als Schoolgebouw van het Jaar 2019

31 oktober 2019

Nominaties ‘Schoolgebouw van het Jaar 2019’ bekend

18 september 2019

De Henricus (Berger Barnett Architecten) bekroond als Schoolgebouw van het Jaar 2018

8 november 2018

Nominaties 'Schoolgebouw van het Jaar 2018' bekend

4 oktober 2018

Stuur nu jullie project in voor de prijs voor Schoolgebouw van het Jaar 2023

22 mei 2023

Stuur nu jullie projecten in voor de Architectenweb Awards 2023!

1 mei 2023

Stuur nu jullie projecten in voor de Architectenweb Awards 2021

3 mei 2021

Stuur nu jullie projecten in voor de Architectenweb Awards 2020

1 mei 2020

Architectenweb Awards 2019 open voor inschrijving

6 mei 2019

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Yassine Salihine curator van Nederlands paviljoen Architectuurbiënnale Venetië 2027

1 uur geleden

Salihine is hoofdcurator bij Design Museum Den Bosch, waar hij onder meer werkte aan de tentoonstelling Van Bauhaus tot Mekka (2025), over architect Mahmoud Bodo Rasch.

BiermanHenket Architecten verkozen tot Architect van het Jaar 2026

Gisteren, 21:30

Tijdens de uitreiking van de Architectenweb Awards 2026, op woensdagavond 4 november 2026 in het Keilepand in Rotterdam, is BiermanHenket Architecten uitgeroepen tot Architect van het Jaar 2026.