Een van de kluswoningen

Het blok voor de renovatie

Tijdens de renovatie

Negentiende-eeuwse woningen in Feijenoord gered door er kluswoningen van te maken

4 mei, 14:04

In Rotterdam-Zuid werd een blok met voormalige sociale huurwoningen van de sloophamer gered door ze om te vormen naar 32 kluswoningen. Naar ontwerp van Vanschagen Architecten werd het eind-negentiende-eeuwse blok aan de Nassauhaven gerenoveerd en geschikt gemaakt om er de kluswoningen in te kunnen huisvesten.

De Nijverhoek werd gerealiseerd volgens het model van collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO) gerealiseerd. De uit de jaren 1890 stammende voormalige sociale huurwoningen stonden vanwege kostbaar funderingsherstel en verduurzaming op de nominatie om te worden gesloopt. De architectonische en cultuurhistorische kwaliteit hebben de gemeente Rotterdam en toenmalige eigenaar Woonstad Rotterdam echter anders doen besluiten.

Woonstad nam het funderingsherstel op zich, waarna de woningen werden verkocht als kluswoning. Met deze aanpak werd een aantal vliegen in één klap geslagen: de woningen werden niet gesloopt maar gerenoveerd, er kwam een meer gedifferentieerd woonaabod in de wijk en tot slot kwamen er door verkoop middelen vrij voor investeringen elders. Bestaande bewoners werd een nieuwe woning in de wijk aangeboden.

Onder begeleiding van Urbannerdam (later Steenvlinder) organiseerden bewoners zich in een CPO-collectief dat verantwoordelijk was voor het proces: van selectie van architect, aannemer en adviseurs tot kostenramingen, planning en gezamenlijke keuzes. Met een bestuur en werkgroepen richtten zij zich onder meer op het ontwerp, de aanbesteding, duurzaamheid en de buitenruimte.

Balans tussen eenheid en individuele keuzes
Sinds de renovatie omvat het blok verschillende stadswoningen en appartementen. In het ontwerp zocht Vanschagen Architecten telkens de balans tussen eenheid van het blok en individuele keuzes per woning. De gevels tonen samenhang, terwijl plint en dak ruimte bieden voor individuele invulling. Per woning werd gekozen om de ‘dakdozen’ uit de jaren tachtig te renoveren, aan te passen of te slopen. Zo vormde bestaande constructies de basis voor een gevarieerd ‘dakdorp’. Op straatniveau moeten dubbele deuren, afwisselende kozijnindeling en een Hollandse stoep bijdragen aan een levendig straatbeeld.

De ontwerpopgave richtte zich op maximale kwaliteit op blok- en woningniveau, met herstel van het negentiende-eeuwse gevelbeeld en hoge duurzaamheidsambities (met onder meer triple glas en isolatie op nieuwbouwniveau). Architect, opdrachtgever en BIK Bouw werkten onder tijdsdruk nauw samen, waarbij Vanschagen Architecten zowel collectieve keuzes begeleidde als individuele woonwensen vertaalde naar diverse plattegronden en materialisaties.

Individuele afbouw
Na gezamenlijke planvorming, aanbesteding, sloop en casco-renovatie volgde de individuele afbouw, waarbij bewoners samenwerkten in kennisdeling, inkoop en gebruik van gereedschap.

De Nijverhoek behoort tot de nominaties voor de Rotterdam Architectuurprijs.

Trefwoorden

renovatie kluswoningen rotterdam feijenoord vanschagen architecten rotterdam-zuid

1	Architecten zien dat opdrachtgevers door opkomst van AI meer van hen verwachten donderdag, 15 oktober
2	Omgevingsvergunning verleend voor verticale buurt MARK in Leidsche Rijn Centrum donderdag, 15 oktober
3	Diederendirrix presenteert definitief ontwerp renovatie Stadsschouwburg Nijmegen woensdag, 14 oktober
4	RAU presenteert schetsontwerp voor gemeentehuis Het Hogeland maandag, 12 oktober
5	Opgeleverde Aurora-gebouw van Piet Zanstra tijdens ADE open voor publiek maandag, 12 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Nominaties Rotterdam Architectuurprijs 2026 bekend

20 april

De Kuil bouwt voort op karakter Afrikaanderwijk en voegt iets nieuws toe

22 april

Tien lessen rond de Post-Growth City

14 maart 2025

SAWA en Sportpaviljoen Steeds Hooger onderscheiden met Rotterdam Architectuurprijs 2026

12 juni

Studio AAAN zoekt met Hillehuis aansluiting bij architectuur Beijerlandselaan

3 april

Rotterdam wil bijna 500 nieuwe woningen in Zevenkamp

16 juni

Realisatie woongebouw Atlas I naast Essalammoskee in Rotterdam-Zuid gestart

10 december 2025

Woningbouwprogramma in Rotterdamse Tweebosbuurt aangepast naar meer betaalbaar

4 februari 2025

Schrijver Arjen van Veelen: Rotterdam is in de greep van het vierkante denken

13 maart 2023

Flat Amsterdam-Noord 'aangekopt' met 53 seniorenwoningen

9 oktober 2025

Acht lessen rond de renovatie van sociale woningbouw

12 april 2024

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Tentoonstelling Junk Space bij Museum MORE belicht openbare ruimte

16 oktober, 2:15

De tentoonstelling toont het werk van meer dan dertig hedendaagse kunstenaars die hun blik richten op de openbare ruimte.

Powerhouse Company en DELVA geven mobiliteitshub Buurtschap Crailo vorm van entreepaviljoen

16 oktober, 9:00

Bij de hoofdentree van Buurtschap Crailo in het Gooi komt een mobiliteitshub met ruim tweehonderd parkeerplaatsen, zo’n zestig fietsparkeerplekken, een café/restaurant en een supermarkt.

Groen licht voor renovatie van Museum Boijmans Van Beuningen

15 oktober, 4:40

Na een geslaagde onderhandeling met bouwers J.P. van Eesteren en Dura Vermeer, en installateur Koninklijke Kuijpers, kan de volgende fase van de renovatie van Museum Boijmans Van Beuningen van start.

Omgevingsvergunning verleend voor verticale buurt MARK in Leidsche Rijn Centrum

15 oktober, 3:45

Het door de Architekten Cie., KCAP en Geurst & Schulze ontworpen project draait om vier laagbouwblokken waaruit drie torens oprijzen met een hoogte van 60, 90 en 135 meter.

Minister Karremans bezweert gepauzeerde projecten later weer te hervatten

16 oktober, 5:30

Van uitstel komt volgens de minister geen afstel: "De opgave die er lag voor die projecten is niet weg. Die zal op een gegeven moment weer worden opgepakt."

Tien bedrijven moeten plaatsmaken voor F-35's op Lelystad Airport

16 oktober, 4:30

Vier boerderijen en zes andere bedrijven moeten plaatsmaken voor de uitbreiding van Lelystad Airport, die nodig is om daar F-35-gevechtsvliegtuigen te kunnen stationeren.

Gemeenten en bedrijven: nog meer geld nodig voor infrastructuur

16 oktober, 4:00

De keuzes die het kabinet maakt om de infrastructuur in Nederland weer op orde te krijgen zijn een belangrijke eerste stap, "maar extra geld blijft nodig". Dat stellen onder andere gemeenten, provincies, vervoerregio's en het bedrijfsleven.

Met 18 miljard wil kabinet vooral bestaande infrastructuur weer op orde brengen

16 oktober, 3:00

Om de basis van de infrastructuur weer op orde te krijgen, steekt het kabinet 18 miljard euro extra in onderhoud en vernieuwing van wegen, bruggen, spoor en waterwerken.

Een derde aangevraagde stroom komt van datacenters

15 oktober, 5:30

Bijna een derde van het aangevraagd vermogen op de wachtlijst voor stroomaansluitingen komt van datacenters. Dat hebben netbeheerders aan Nieuwsuur laten weten.