Miljarden uit groeifonds naar openbaar vervoer in de Randstad
9 april 2021, 14:22
Het demissionaire kabinet haalt 2,5 miljard euro uit het Nationaal Groeifonds voor ov-projecten in de Randstad. Er gaat 1,5 miljard euro naar het doortrekken van de Amsterdamse Noord/Zuidlijn naar Schiphol en Hoofddorp. De overige 1 miljard euro is voor verbetering en uitbreiding van het spoor tussen Schiedam en Delft. In beide gevallen is dat de helft van de geschatte investeringssom.
De ministers Wopke Hoekstra van Financiën en Bas van ’t Wout van Economische Zaken hebben in totaal 4,1 miljard euro toegekend aan tien projecten die de Nederlandse economie op een duurzame manier moeten versterken. Ze zorgen bijvoorbeeld voor een hogere productiviteit of creëren nieuwe bedrijvigheid. De komende vijf jaar is vanuit het groeifonds 20 miljard euro beschikbaar voor dit soort investeringen.
Waterstof
Andere projecten waarvoor het kabinet het groeifonds wil aanspreken draaien om onder meer groene waterstof, kwantumtechnologie en innovaties in het onderwijs en de gezondheidszorg. “Met deze investeringen op verschillende fronten wordt door het Nationaal Groeifonds een belangrijke eerste stap gezet richting het verhogen van onze toekomstige welvaart”, aldus Hoekstra.
Op advies van een commissie onder leiding van Hoekstra's voorganger Jeroen Dijsselbloem wordt een bedrag van 646 miljoen euro direct toegekend, deels onder voorwaarden. De overige 3,5 miljard wordt wel opzijgezet, maar de aanvragers moeten nog extra onderbouwing geven voordat het geld definitief wordt toegekend.
Dat geldt ook voor de genoemde spoorprojecten, die al veel langer op tafel liggen en eigenlijk deel uitmaakten van veel grotere investeringsvoorstellen. Ze moeten nu als zelfstandig voorstel opnieuw onderbouwd worden.
25 miljard
In deze eerste ronde waren projecten voorgedragen ter waarde van in totaal ruim 25 miljard euro, het overgrote deel vanuit de rijksoverheid. Dat maar zo'n klein deel min of meer definitief is gehonoreerd, heeft volgens Dijsselbloem deels te maken met de strenge meetlat waar projecten langs worden gelegd. Maar ook de kwaliteit van de aanvragen speelt een rol. Veel projecten waren bijvoorbeeld te grootschalig en complex om aan de voorwaarden te voldoen.
“Hou het concreet”, is zijn belangrijkste advies voor indieners bij de tweede ronde, waarvoor het loket begin mei opengaat. Ook private partijen kunnen dan meedoen.
President-directeur van NS Marjan Rintel noemt het geld voor trein en metro een krachtig signaal uit Den Haag. Volgens Rintel getuigt het alvast van ambitie en lef. “Hiermee is gekozen voor het openbaar vervoer als oplossing voor grote problemen in de drukste gebieden in Nederland, zoals het bouwen van een miljoen bereikbare woningen en het behalen van de klimaatdoelen. Duurzaam vervoer is daarbij een absolute vereiste. Laat deze investeringen daarom het startschot zijn voor een nieuw kabinet dat werk maakt van structureel geld voor mobiliteit.”
Utrecht
Utrecht grijpt naast een miljardeninvestering in het openbaar vervoer door het Rijk. De gemeente en de provincie hadden in Den Haag om 2,1 miljard euro uit het Nationaal Groeifonds gevraagd om twee nieuwe tramlijnen en een treinstation te realiseren. Een speciale commissie die de inzendingen beoordeelde, vond de Utrechtse plannen te omvangrijk om volledig door het groeifonds te worden bekostigd.
Utrecht gaat de plannen nu verder uitwerken om een volgende keer wel bij de projecten te zitten die geld krijgen. Nu steekt het demissionaire kabinet 1,5 miljard euro uit het groeifonds in het doortrekken van de Amsterdamse Noord/Zuidlijn naar Schiphol en Hoofddorp. De overige 1 miljard euro is voor verbetering en uitbreiding van het spoor tussen Schiedam en Delft. In beide gevallen is dat de helft van de geschatte investeringssom.
Utrecht heeft de nieuwe ov-verbindingen en het station hard nodig, benadrukken de verantwoordelijk wethouder en gedeputeerde van Utrecht. “Wij lopen tegen de grenzen van de groei aan, met als gevolg het tekort op de woningmarkt, toenemende files en overvolle stations. Zonder deze investeringen kunnen de hoognodige 73.000 woningen en 50.000 arbeidsplaatsen niet worden gerealiseerd”, zegt mobiliteitswethouder Lot van Hooijdonk.
“De regio Utrecht is qua bereikbaarheid, woningen en banen cruciaal voor de Nederlandse economie”, onderstreept gedeputeerde Arne Schaddelee (Mobiliteit).
Bron: ANP