NL in Milaan (6): Lilian van Daal

24 april 2014, 10:29

Architectenweb presenteert gedurende een aantal weken een serie over Nederlands ontwerp dat tijdens de Milan Design Week 2014 is gepresenteerd. In de zesde aflevering biomimicry en 3D-printen bij Lilian van Daal.

Tekst Robert Muis

De stoel heeft een fascinerende structuur, die aan alle zijden zichtbaar is. Poten, zitting en rugleuning vertonen een patroon van lagen, die op organische wijze onderling zijn verbonden. ‘Biomimicry: 3D Printed Soft Seat’ is het afstudeerproject van Lilian van Daal, getoond bij de KABK in Ventura Lambrate tijdens de recente Milan Design Week.

Biomimicry
Het meubel is niet alleen intrigerend om te zien: het is ook de uitdrukking van een interessante ontwerpbenadering. Met een combinatie van ‘afkijken’ van de natuur – biomimicry – en de modernste technologie heeft Van Daal een in meerdere opzichten duurzaam, ecologisch verantwoord meubel gecreëerd. De vervaardiging van softseating als fauteuils en banken is vaak verre van duurzaam. De meubels worden geassembleerd uit verschillende materialen, die in aparte fabrieken worden gemaakt. De productie en assemblage zorgen voor materiaalafval en veel transport. Aan het einde van de levenscyclus verhindert de samenstelling uit verschillende materialen een eenvoudige recycling van de meubels.

Van Daal: “Ik las tijdens mijn onderzoek een voorbeeld van Janine Benyus (auteur van meerdere boeken over en oprichter van een aantal organisaties op het gebied van biomimicry, RM) van de kloof tussen complexe, door de mens gefabriceerde voorwerpen en eenvoudige materialen uit de natuur. Ze vergeleek het pantser van een kever met een chipszak. Beide moeten verschillende functies vervullen: het pantser van de kever moet stevig, ademend en waterdicht zijn, de chipszak moet onder andere water- en luchtdicht zijn. In tegenstelling tot het pantser van de kever, dat uit slechts één materiaal bestaat, heeft die zak voor elke functie een ander materiaal. Daardoor is de chipszak moeilijk te recyclen. Mijn verhaal sluit hier naadloos op aan.”

Ook voor de structuur heb je naar de natuur gekeken. Hoe ben je tot deze structuur gekomen?
Van Daal: “In de natuur komen heel veel structuren voor die alle een bepaalde functie hebben. De structuur van de stoel is gebaseerd op die van bladcellen. Ik heb in eerste instantie een aantal experimenten gedaan met vrij ver uit elkaar liggende structuren om zo snel mogelijk te ontdekken wat wel werkt en wat niet. Mijn afstudeerproject moest in vijf maanden zijn afgerond. Ik had helaas geen tijd om met nog meer structuren te experimenteren, wat ik heel graag nu nog wil gaan doen. Ik heb toen verschillende geometrische maar ook organische structuren gemodelleerd om te kijken wat het beste werkt. De gekozen structuur is in twee richtingen flexibel, terwijl de rest maar in één richting flexibel is. Daardoor kwam deze structuur het dichtst bij een schuimblokje. Ik heb de hele structuur zelf gemodelleerd in Rhinoceros, een 3D-programma.”

Hoe heb je de flexibiliteit in de constructie ‘ingebouwd’?
Van Daal: “Door structuren zodanig te veranderen dat er verschillende functies ontstaan. Door de structuur meer of minder openheid te geven en die in een andere richting te gebruiken heb ik op de ene plek sterke en ergens anders flexibele, comfortabele delen gecreëerd. Door de ´nerven´ een andere dikte te geven, krijg je – al bij een minimaal verschil – een andere flexibiliteit.”

De complexe structuur is vervolgens met 3D-printen gerealiseerd; daarbij biedt Selective Laser Sintering (SLS) het voordeel dat er maar één materiaal wordt gebruikt. Zijn biomimicry en 3D-printen van groot belang voor toekomstig ontwerp en productie?
Van Daal: “Biomimicry is zeker van groot belang voor de toekomst. De natuur heeft al voor zoveel dingen oplossingen, die de mensheid nog niet heeft uitgevonden. Door naar de natuur te kijken kunnen we heel veel leren, op veel gebieden en zeker met betrekking tot duurzaamheid. Ik denk dat 3D-printen ook veel kan gaan betekenen, als we de voordelen van de technologie uitbuiten. Hier heb ik in mijn project ook naar gestreefd. Het creëren van structuren die niet met traditionele technieken kunnen worden geproduceerd en hier verschillende functionaliteiten uit verkrijgen, dat is denk ik een erg interessante invalshoek bij 3D-printen.”

Je hebt nu een stoel als prototype. Hoe reëel acht je het – technisch en financieel – dat dergelijke meubels seriematig geproduceerd worden?
Van Daal: “Vooralsnog is 3D-printen een erg dure productietechniek en lang niet zo snel als bijvoorbeeld spuitgieten. Ook zijn er momenteel nog geen SLS-printers die dit makkelijk 1 op 1 kunnen printen. Wel denk ik dat deze techniek zich zo snel ontwikkelt, dat er over enkele jaren veel meer mogelijk is op het gebied van 3D-printen en de materialen waarmee geprint kan worden. We weten natuurlijk niet op welke termijn het realistisch is, maar tien jaar geleden hadden we ook niet gedacht dat we nu allemaal met een smartphone op zak zouden lopen. Het 3D-printen van flexibele structuren zou in eerste instantie natuurlijk ook voor kleinere onderdelen gebruikt kunnen worden, zoals zittingen van bureaustoelen. Die bestaan nu ook uit nog veel verschillende materialen en op deze manier kun je in de recyclebaarheid van zittingen al vooruitgang boeken.”

Trefwoorden

prototype stoel meubel milan design week 3d printen kabk lilian van daal biomimicry

1	Nederlands Fotomuseum opent deuren in gerenoveerd pakhuis Santos woensdag, 4 februari
2	Pleinen vol groente, torens vol fruit donderdag, 5 februari
3	Wake-up calls from China dinsdag, 3 februari
4	FARO wint tender nieuwe woonwijk in Ravenstein vrijdag, 6 februari
5	De Zwarte Hond en Arup presenteren schetsontwerp nieuw Museum Batavialand donderdag, 5 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Chinese firma onthult 3D-geprint woonblok

21 januari 2015

Werkbeurs Talentontwikkeling 2017/2018 toegekend

14 augustus 2017

NL in Milaan (9): Studio WM

30 april 2014

NL in Milaan (7): Studio Maks

25 april 2014

DUS: ‘Veel meer dan een geprint grachtenpand’

3 juli 2014

Video: tien huizen 3D-geprint in 24 uur

25 april 2014

Uitgebreid lezingenaanbod Material Xperience

4 februari 2015

NL in Milaan (8): Workmates

29 april 2014

Haarlemmers 3D-printen eigen stad

25 maart 2015

Ventura Lambrate: waar design naar toe gaat

10 april 2014

NL in Milaan (4): Transnatural

17 april 2014

NL in Milaan (3): Bernotat & Co

16 april 2014

Tortona Design Week mist inspiratie

11 april 2014

NL in Milaan (5): rENs

23 april 2014

NL in Milaan (slot): Lex Pott

1 mei 2014

Architectenweb netwerkevent: impact 3D-printen op bouw

20 juni 2014

Dutch Design Week: vol programma, veel bezoek

29 oktober 2014

Radiolaria #1 nieuw biomimicry-project van Lilian van Daal

2 oktober 2018

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Houten IKEC de Zevensprong vormt rustig onderkomen voor speciaal onderwijs

3 uur geleden

In Hoorn is dit schooljaar het Integraal Kind- en Expertise Centrum de Zevensprong in gebruik genomen. KRFT is verantwoordelijk voor het ontwerp.

LIAG breidt Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie uit met innovatievleugel

Vandaag, 10:57

Het Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie op Utrecht Science Park gaat uitbreiden met een zogeheten innovatievleugel. Het nieuwe volume voegt zich in de oplopende lijn van het bestaande complex.

Elanor Boekholt-O'Sullivan wordt minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening

Vandaag, 09:44

Boekholt-O'Sullivan heeft naam gemaakt bij Defensie, onder meer als eerste vrouwelijke luitenant-generaal bij de Nederlandse krijgsmacht.

FARO wint tender nieuwe woonwijk in Ravenstein

6 februari, 1:15

In opdracht van Ballast Nedam Development gaat FARO 190 woningen in de nieuwe wijk Ooievaarshoek ontwerpen.

Steeds meer energiezuinige woningen in Nederland

2 uur geleden

Meer dan 2,2 miljoen woningen hadden in 2025 energielabel A of hoger.

Directiewisseling bij Kentie Architecten

Vandaag, 11:43

Marlies de Boer is om gezondheidsredenen teruggetreden als partner en aandeelhouder. Menno Nooijen is in beide posities toegetreden tot de directie van het bureau.

Zeeland en bisdom Breda zoeken naar maatwerk bij herbestemming kerken

6 februari, 2:47

Donderdag is een overeenkomst getekend om een duurzame oplossing te vinden voor de gebouwen, die door ontkerkelijking steeds vaker leeg komen te staan.

Caroline Voet verzorgt derde Jos. Bedaux-lezing

6 februari, 11:36

Ze spreekt haar lezing onder de titel ‘Op zoek naar schoonheid. De zeggingskracht van architectuur.’ uit in het Cobbenhagengebouw van Tilburg University.