Museum van afwezigheid in Mechelen

8 juli 2013, 11:18

Op een historisch beladen plek in Mechelen is door awg architecten een nieuw museumgebouw gerealiseerd: Kazerne Dossin, Museum, Memorial en Documentatiecentrum over Holocaust en Mensenrechten.
Het nieuwe museumgebouw is verrezen tegenover de achttiende-eeuwse gerenoveerde Dossinkazerne. Hier zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog 25.267 joden en zigeuners verzameld om te worden gedeporteerd naar concentratiekampen in Duitsland en Polen. In de jaren zeventig van de vorige eeuw is het kazernegebouw verbouwd tot appartementencomplex.

Voorhofmuur
Het museum is gebouwd op de locatie van het voormalige arresthuis, aan de andere zijde van het plein. De geruïneerde muur van het arresthuis is aangevuld met een nieuwe muur, die voorts aansluit op de resten van de oude Mechelse stadsmuur. Deze nieuwe muur is gedeeltelijk de onderbouw van het museum. Het museumgebouw wordt gevormd door een voorhofmuur: een ommuring met erin en gedeeltelijk erop een gebouw. Tussen de kazerne en de voorhofmuur van het museum wordt het plein verhard. Zo worden beide gebouwen op elkaar betrokken en krijgt de stad een herkenbare openbare ruimte.

Project over uitzondering
De begane grond van het museum gaat geen relatie aan met de stad. De entree is niet ‘uitnodigend’ gesitueerd in het centrum van het plein. Verwijzend naar een uitspraak van kunstenaar Donald Judd dat asymmetrie de uitzondering is, geeft awg architecten aan bewust de ingang aan de zijkant te hebben geplaatst, 'opzijgezet'. De ingang bestaat uit slechts een schuifpoort, als de deur van een treinwagon. De architecten willen het gebouw in de eerste plaats een casco laten zijn, dat op een vrije manier kan worden ingevuld door de scenografie. Op de begane grond dragen twaalf geitijzeren kolommen het gebouw verwijzend naar de twaalf stammen van het Jodendom. De begane grond en de dakverdieping hebben natuurlijk licht, bij de drie tussenliggende lagen zijn de ramen dichtgemetseld.

Afwezigheid
Met het ontbreken van daglicht en het feit dat de bezoeker aangewezen is op het tentoongestelde – en de bijbehorende verlichting – wil het architectenbureau de ontmoeting met de geschiedenis en de afwezigheid versterken. Pas op de dakverdieping kan de bezoeker rondom driekwart van het gebouw de stad, de kazerne en de binnenplaats zien.

Trefwoorden

holocaustmuseum museum belgië holocaust documentatiecentrum awg architecten kazerne dossin mechelen

1	2025 in acht podcasts door Michiel van Raaij maandag, 29 december
2	2025 in tien columns door Joost Ector maandag, 29 december
3	2025 in tien columns door Jarrik Ouburg over Japan / Nederland dinsdag, 30 december
4	2025 in tien columns door Marjolein van Eig dinsdag, 30 december
5	Architectenweb Awards 2025 – een terugblik woensdag, 31 december

Gerelateerde nieuwsberichten

Antwerpse feestzaal met moderne serre uitgebreid tot jeugdcentrum

24 januari 2022

Team met awg architecten transformeert steenbakkerijterrein in Rijkevorsel

2 februari 2022

Sweder Spanjer & Ramon Scharff ontwerpen uitbreiding Bunkermuseum Terschelling

5 juni 2025

Libeskind toont ontwerp Holocaust-monument

10 juni 2014

Komst Joods monument Utrecht lijkt zeker

21 november 2013

deWerf aan Tilburgse Piushaven opgeleverd

11 maart 2014

Pakhuismeesteren in Rotterdam herbestemd als hotel

4 juni 2018

Archeologisch centrum weerspiegelt landschap

22 juli 2013

Definitief ontwerp voor Museum Vlaardingen

20 augustus 2013

Nieuwe functies in Mechelse Den Dok

11 maart 2013

Nieuw wooncomplex voor haven Scheveningen

29 maart 2012

Groningen beloont drie gebouwen met prijs

24 juni 2013

Gouden kubus voor Groninger kerk

13 mei 2013

Mechelse bibliotheek met sporen van kloosterhistorie

22 oktober 2019

Holocaustmonument Levenslicht onthuld

20 januari 2020

Nieuwe scholen ogen 'alsof ze er altijd hebben gestaan'

20 februari 2020

Vier nieuwe vennoten voor awg architecten

6 mei 2021

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Kraaijvanger Architects aan de slag met renovatie Station Zuidplein

24 december 2025, 9:00

Kraaijvanger Architects gaat van Rotterdams wederopbouwstation een toekomstbestendig, hoogwaardig stedelijk knooppunt maken.

Concrete ontwerpt woongebouw in Philadelphia met gevelkunst door tattoo-artist Henk Schiffmacher

23 december 2025, 12:00

Concrete heeft in een Philadelphia (VS) met Fishtown Urby een volgende bijdrage aan het Amerikaanse woonconcept Urby opgeleverd.

Rotterdamse Academie van Bouwkunst stelt twee curatoren aan om thematische lijnen te ontwikkelen

22 december 2025, 11:20

De Rotterdamse Academie van Bouwkunst stelt Margit van Schaik aan als curator Architectuur en Jutta Hinterleitner als curator Stedenbouw.

Den Haag ziet ruimte voor meer woningen in gebied Laakhavens-Hollands Spoor

19 december 2025, 3:15

De gemeente Den Haag ziet ruimte voor 11.000 nieuwe woningen in het gebied aan de Laakhavenzijde van station Hollands Spoor. Dat zijn er 2.400 meer dan de gemeente bij het begin van de planvorming dacht.

Fijne feestdagen en een gelukkig, gezond en succesvol 2026!

24 december 2025, 1:00

Op maandag 5 januari is de redactie van Architectenweb terug met het dagelijkse architectuurnieuws.

Provincie Zuid-Holland: stroom van zee via Hoek van Holland naar Rotterdamse haven

23 december 2025, 5:00

"Zo kunnen de Rotterdamse haven en regio uitgroeien tot de stekkerdoos van Nederland", stelt gedeputeerde Arne Weverling.

DNR geactualiseerd naar hedendaagse praktijk

19 december 2025, 4:03

DNR2025 is compacter en beter op de hedendaagse praktijk afgestemd dan haar voorganger, met onder meer aandacht voor AI, privacy en kwaliteitsborging.