Projecten
Producten
Bedrijven
Vacatures
Agenda
Awards
Podcasts
more_horiz
Videos
Magazine
Favorieten
Profiel
Uitloggen
Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!
Abonneren
Nee, bedankt
Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project
De Erelijst van Gevallenen 1940-1945
Copyright: Kees van der Hoeven
De beschadigde gouden ondergrond van de Erelijst
Copyright: Kees van der Hoeven
‘Veiligheidsdoctrine brengt renovatie Binnenhof schade toe’
10 mei 2019, 11:37
Aanstaande dinsdag wordt in de Tweede Kamer gestemd over moties om de plannen voor de renovatie van het Binnenhof openbaar te maken. Het zou het kabinet sieren om deze moties versneld tot uitvoering te brengen, stelt architect
Kees van der Hoeven
in een ingezonden stuk. De veiligheidsdoctrine brengt het toekomstige resultaat nu al schade toe, meent hij.
Vorige week op 4 mei vond de jaarlijkse herdenking plaats bij de Erelijst voor de Gevallenen in de Tweede Wereldoorlog. De beide Kamervoorzitters en premier Rutte legden kransen bij het bescheiden monument in de oude hal van de Tweede Kamer.
Dat monument uit 1960 is een ontwerp van architect Aldo van Eyck (1918-1999) en is gehouwen uit één blok basaltlava met daarin een uitsparing, bekleed met zuiver goud. Daarin ligt een boek met bladen van handgeschept papier. Elke bladzijde bevat twaalf gecalligrafeerde namen uit de lijst van 18.000 gesneuvelde militairen en verzetstrijders.
De Erelijst verwierf nationale bekendheid, vooral omdat een Kamerbode dagelijks één bladzijde omslaat, zodat elk van die namen op een specifieke dag bovenop zal liggen. Vanuit het hele land wordt gebeld om te informeren wanneer de precieze bladzijde met de gesneuvelde nazaat van een familie zichtbaar wordt, zodat ze op die dag naar Den Haag kunnen reizen voor hun persoonlijke herdenking met een eigen fotomoment.
In de jaren tachtig van de vorige eeuw werd de huisvesting van de Tweede Kamer uitgebreid met nieuwbouw naar ontwerp van architect Pi de Bruijn. Toen de renovatie van de oudbouw aan de orde kwam, werd ik als architect bij de Rijksgebouwendienst gevraagd om Aldo van Eyck telefonisch te informeren over de tijdelijke verplaatsing van ‘zijn’ monument naar de hal van het nieuwe gebouw. Het werd een intens gesprek. Hij vertelde me dat het boek inmiddels was afgeschermd met een transparante perspex kap. Het gebeurde vaker dat familieleden een dag te vroeg of te laat kwamen en dan zelf gingen bladeren in het kwetsbare boek. Die perspex kap is later voorzien van metalen hoekjes aan de onderzijde, zodat ‘clandestien’ optillen een beveiligingsalarm activeert.
Van Eyck in ons gesprek: “Van der Hoeven, ik heb regelmatig slapeloze nachten als ik denk aan de krassen die de metalen hoekjes maken in die zuiver gouden ondergrond…”, maar hij ging vanzelfsprekend akkoord met de tijdelijke nieuwe locatie. Kortgeleden bezocht ik de Erelijst met mijn broer, omdat ook een oom van ons in de lijst voorkomt. Uiteraard keek ik speciaal naar die kap en het onderliggende edelmetaal. Die aanblik was schokkend; het goud is daar door jarenlang gekras inderdaad bijna geheel versleten.
Dit voorbeeld toont glashelder aan hoe schadelijk de gevolgen kunnen zijn van de vaak goedbedoelde acties van de overheid om met allerlei vormen van beveiliging problemen te voorkomen. Nu er weer een renovatie van de gebouwen rond het Binnenhof op stapel staat is dat thema veiligheid opnieuw aan de orde. De plannen voor de vijf jaar durende en een half miljard kostende verbouwing zijn al ver gevorderd, maar worden tot nu ‘vanuit veiligheidsoverwegingen’ volstrekt geheim gehouden. Af en toe lekken er berichten als los zand naar de pers en wordt er nadien in wandelgangen gegniffeld over een enkele uit zijn verband gerukte gedachte van een architect of de Rijksbouwmeester.
Helaas hebben de verantwoordelijken (nog) niet in de gaten dat die volstrekt onnodige veiligheidsdoctrine nú al ernstige schade toebrengt aan het toekomstige resultaat én aan de leden van het uitgebreide en deskundige team van ontwerpers dat aan dit project werkt. Onder druk van de steeds luidere roep in de pers om openbaarheid, komen nu echter ook de Tweede Kamerleden in het geweer. Komende dinsdagmiddag wordt er gestemd over een waaier aan moties die eind april door enkele leden van de Commissie van Binnenlandse Zaken over het omvangrijke Binnenhofproject werden ingediend.
Het zou het kabinet sieren om de daar gesteunde moties, waaronder een enkele die om maximale openbaarheid van de plannen vraagt, versneld tot uitvoering te brengen. Ik meen dat ook verantwoordelijk staatssecretaris Raymond Knops inmiddels met de geheimhoudingsplicht in zijn maag zit, hij publiceerde immers al de namen van álle twaalf architecten die zich hebben verbonden aan de respectievelijke onderdelen van het project. Zij vormen samen met Rijksbouwmeester Floris Alkemade tevens de fine fleur van de Nederlandse architecten, niet in de laatste plaats vanwege hun grote deskundigheid en ervaring in de zorgvuldige omgang met ons historisch erfgoed.
We moeten voorkomen dat hun reputatie niet nu al door onwetenden wordt bekrast. Wij allen hebben er recht op om de toekomst van ons eigen Binnenhof te kennen, over de inhoud te debatteren en straks hopelijk ook een onbeschadigd draagvlak te bieden.
Trefwoorden
renovatie
binnenhof
kees van der hoeven
Locatie
Best gelezen
1
In beeld: Folly Art Norg 2026
woensdag, 19 augustus
2
Amsterdam start nieuwe tender voor woongebouw in Beatrixpark
woensdag, 19 augustus
3
Architectenbureaus presenteren schetsontwerp Hart van Zuid in Wijchen
maandag, 24 augustus
4
De Playlist: Bert Dirrix en zijn vrouw stellen hun huis open voor concerten
donderdag, 20 augustus
5
Merle Ebskamp nieuwe directeur van architectuurcentrum Aorta
vrijdag, 21 augustus
Gerelateerde nieuwsberichten
Opinie – de BNA staat voor belangrijke keuzes
23 mei 2023
Contract met OMA bij Binnenhof afgekocht voor 2,7 miljoen euro
3 september 2019
Ellen van Loon verdedigt haar ontwerp voor het Binnenhof in de media
7 september 2019
Hoe de deuren van het Rijksarchief voor Architectuur en Stedenbouw gesloten blijven
26 juni 2024
‘Pi de Bruijn had vanaf het begin betrokken moeten worden bij de vernieuwing van het Binnenhof’
24 februari 2020
Het Binnenhof – negen projecten en een podcast
29 juli 2025
Ensemble Wim Quist verminkt, kunstwerk André Volten verwijderd?
12 mei 2021
'Arib houdt verhuizing naar tijdelijke Tweede Kamer af'
6 oktober 2020
‘Kruidenier Knops durft niets extra’s te vragen voor renovatie Ridderzaal’
20 mei 2020
Geen renovatie Ridderzaal vanwege vertraging renovatie Binnenhof
1 mei 2020
Pechtold over renovatie Binnenhof: je mag ook trots zijn
1 oktober 2019
Kabinet keert terug naar oorlogshoofdkwartier
16 augustus 2019
Rijk breekt met Ellen van Loon als architect renovatie Tweede Kamer
2 juli 2019
Pechtold gaat renovatie Binnenhof begeleiden
13 juni 2019
Minder geheimhouding over renovatie Binnenhof
22 mei 2019
Adopteer een leek
7 mei 2019
Staatssecretaris maakt alle architecten Binnenhof bekend
24 april 2019
Dank voor het compliment, maar wij van XOOMlab willen geen sterarchitect zijn
24 april 2019
Hans van der Heijden in De Volkrant: Baudet heeft een punt
23 april 2019
Binnenhof: Rijksbouwmeester verwijt zichzelf gebrek aan communicatie
23 april 2019
Het Timmermansoog: Acceptatie
9 april 2019
Joost Ector: 'We vinden het moeilijk om geld aan onszelf uit te geven'
8 april 2019
Het bijna-gelijk van Baudet
2 april 2019
Onrust over hogere kosten renovatie Binnenhof
7 maart 2019
AD: Architect Binnenhof aan de kant gezet
5 maart 2019
Rijk en Kamer ruziën over rekening renovatie Binnenhof
12 februari 2019
Opinie – de BNA staat voor belangrijke keuzes
23 mei 2023
Contract met OMA bij Binnenhof afgekocht voor 2,7 miljoen euro
3 september 2019
Ellen van Loon verdedigt haar ontwerp voor het Binnenhof in de media
7 september 2019
Hoe de deuren van het Rijksarchief voor Architectuur en Stedenbouw gesloten blijven
26 juni 2024
‘Pi de Bruijn had vanaf het begin betrokken moeten worden bij de vernieuwing van het Binnenhof’
24 februari 2020
Het Binnenhof – negen projecten en een podcast
29 juli 2025
Ensemble Wim Quist verminkt, kunstwerk André Volten verwijderd?
12 mei 2021
'Arib houdt verhuizing naar tijdelijke Tweede Kamer af'
6 oktober 2020
‘Kruidenier Knops durft niets extra’s te vragen voor renovatie Ridderzaal’
20 mei 2020
Geen renovatie Ridderzaal vanwege vertraging renovatie Binnenhof
1 mei 2020
Pechtold over renovatie Binnenhof: je mag ook trots zijn
1 oktober 2019
Kabinet keert terug naar oorlogshoofdkwartier
16 augustus 2019
Rijk breekt met Ellen van Loon als architect renovatie Tweede Kamer
2 juli 2019
Pechtold gaat renovatie Binnenhof begeleiden
13 juni 2019
Minder geheimhouding over renovatie Binnenhof
22 mei 2019
Adopteer een leek
7 mei 2019
Staatssecretaris maakt alle architecten Binnenhof bekend
24 april 2019
Dank voor het compliment, maar wij van XOOMlab willen geen sterarchitect zijn
24 april 2019
Hans van der Heijden in De Volkrant: Baudet heeft een punt
23 april 2019
Binnenhof: Rijksbouwmeester verwijt zichzelf gebrek aan communicatie
23 april 2019
Het Timmermansoog: Acceptatie
9 april 2019
Joost Ector: 'We vinden het moeilijk om geld aan onszelf uit te geven'
8 april 2019
Het bijna-gelijk van Baudet
2 april 2019
Onrust over hogere kosten renovatie Binnenhof
7 maart 2019
AD: Architect Binnenhof aan de kant gezet
5 maart 2019
Rijk en Kamer ruziën over rekening renovatie Binnenhof
12 februari 2019
Toon alles
Gerelateerde podcasts
Gesprek met Pi de Bruijn over zijn ontwerpen voor de Tweede Kamer toen en nu
11 juni 2025
Andere nieuwsberichten
Vlaams Architectuurinstituut duikt wereld van de bacteriën in
1 uur geleden
Vanaf 30 september presenteert het Vlaams Architectuurinstituut de tentoonstelling We The Bacteria. In en rond DeSingel in Antwerpen toont het VAi de fascinerende wereld van de micro-organismen, onder meer in relatie tot architectuur.
CRa: geef ruimtelijke kwaliteit opnieuw sleutelrol in rijksbeleid
4 uur geleden
Volgens het College van Rijksadviseurs (CRa) moet ruimtelijke kwaliteit opnieuw een prominente rol gaan spelen in het rijksbeleid. Het CRa pleit er in een dinsdag uitgebracht advies onder meer voor om een eigentijds architectuurbeleid te ontwikkelen.
De winkel verbouwen
Vandaag, 09:00
Deze zomer had architect Alexander Pols eindelijk tijd om de nieuwe website van zijn bureau te vullen. Ter inspiratie scrolde hij eindeloos door websites van bekende en minder bekende architectenbureaus.
Architectenbureaus presenteren schetsontwerp Hart van Zuid in Wijchen
Gisteren, 15:21
Het verouderde winkelcentrum wordt gerenoveerd en uitgebreid met woningen, een aantal flankerende gebouwen met onder meer een school en wijkcentrum maakt plaats voor nieuwbouw.
Politie na onderzoek: oorzaak brand Vondelkerk blijft onduidelijk
2 uur geleden
In het onderzoek naar eventuele strafbare feiten kon niets bewezen worden, aldus de politie.
Geen geld van minister voor Utrechtse tram naar Rijnenburg
Vandaag, 09:03
Volgens Karremans zijn er in Nederland veel bestaande wensen op het gebied van infrastructuur en is er geen ruimte voor nieuwe initiatieven.
EIB: kabinetsbeleid tranformatie en optoppen niet effectief
Gisteren, 11:09
Er kan niet worden gerekend op voldoende extra woningen via transformatie, woningsplitsing en optoppen, stelt het onderzoeksinstituut.
Veel meer bouwvergunningen in aanloop naar regels netcongestie
21 augustus, 10:06
De nieuwe regels rond netcongestie hebben gemeenten er mogelijk toe aangezet versneld nieuwbouwprojecten te vergunnen.
Friesland wil 54 miljoen uittrekken voor kopen van landbouwgrond
20 augustus, 10:26
De provincie wil die grond onder meer inzetten om meer natuur aan te leggen.
Woonalliantie: draai belemmerende regels woningmarkt terug
19 augustus, 9:52
Het kabinet zou belemmerende regels op de woningmarkt moeten terugdraaien om ervoor te zorgen dat beleggers en verhuurders weer gaan investeren.
Ga naar het nieuws-archief
Kees van der Hoeven
Architect
0
0
0
0
Voor een optimale gebruikservaring plaatst Architectenweb functionele cookies. Wat de verschillende cookies precies doen leggen we uit in een
overzicht
. Cookies van social media kun je optioneel
aanzetten
.
Akkoord
Instellingen
Feedback
Feedback
Wij horen graag jouw feedback. Laat je reactie achter en eventueel jouw e-mail adres.
Reactie
Verstuur