Floris Alkemade

24 september 2018, 19:28

Na een periode werkzaam zijn geweest bij OMA, waar hij ook zeven jaar partner was, richtte Floris Alkemade in 2008 zijn eigen bureau op: FAA. Sinds drie jaar is hij Rijksbouwmeester en organiseerde hij in die hoedanigheid drie prijsvragen: A Home Away From Home, Who Cares, en Brood en Spelen. In het videoportret hieronder vertelt hij wat hem drijft.

https://youtu.be/JjNUcwCKNUc

Toen Floris Alkemade drie jaar geleden aantrad als Rijksbouwmeester leek die rol uitgespeeld. Nederland was ‘uitgebouwd’, zoals zijn voorganger Frits van Dongen het had verwoord. Bij grote overheidsopdrachten tekende de Rijksbouwmeester allang niet meer mee, die opdrachten werden immers aanbesteed. De Rijksgebouwendienst had zichzelf opnieuw uitgevonden als Rijksvastgoedbedrijf. De enige rol die voor de Rijksbouwmeester leek te zijn overgebleven was te adviseren bij de verkoop van rijksvastgoed.

De ‘adviserende’ functie van de Rijksbouwmeester vatte Alkemade echter heel breed op. Ons land staat voor tal van grote maatschappelijke opgaven met een ruimtelijke component, zoals de klimaatverandering, de energietransitie, krimp, en dergelijke. In de visie van Alkemade kunnen juist architecten een cruciale bijdrage leveren in het oplossen van deze opgaven. Sterker nog: wat hem betreft is dat waar architectuur in de kern over gaat.

Zonder dat hem dat gevraagd was lanceerde hij daarom de ene na de andere prijsvraag. Beginnen met ‘A Home Away From Home’, waar in samenwerking met het COA gezocht werd naar nieuwe manieren om vluchtelingen een thuis te geven in Nederland. Vervolgens lanceerde hij ‘Who Cares’ waarin ingezoomd werd op de vernieuwing van de zorg in naoorlogse wijken. En afgelopen jaar organiseerde hij ‘Brood en Spelen’, waarin architecten uitgedaagd werden om samen met boeren en andere partijen nieuwe toekomsten te formuleren voor het platteland. Want op het platteland stapelen de problemen zich op: een vergrijzende en krimpende bevolking, en een landbouw en veeteelt die door de nadruk op productie en export de grond uitput en vervuilt, dieren onethisch behandelt, en voor enorme gezondheidsrisico’s zorgt voor de boeren, de omwonenden en steeds vaker ook de maatschappij als geheel.

De jury heeft grote waardering voor de zichtbaarheid van Alkemade. Overal levert hij bijdragen: in de geschreven media, op de radio, op bijeenkomsten. Maar de jury vindt het vooral knap hoe Alkemade in korte tijd zoveel voor elkaar heeft gekregen en dat hij niet alleen belangrijke thema’s, zoals de opvang van vluchtelingen en de toekomst van het platteland, heeft geagendeerd, maar door grote groepen architecten hierop te zetten hier ook een multitude aan visies aan heeft weten te koppelen, waarvan een deel in wat voor vorm dan ook hopelijk ook realiteit wordt.

Alkemade doet echter veel meer. Het rijksvastgoed wordt niet verkocht aan de hoogste bieder, want in zijn optiek moet dat vastgoed - dat ooit door ons allen gefinancierd is - ook in zijn nieuwe functie een positieve bijdrage leveren aan onze maatschappij. Ook was hij dit jaar een van de curatoren van de Internationale Architectuurbiënnale in Rotterdam, leidt hij het lectoraat ‘Tabula Scripta’ aan de Academie van Bouwkunst in Amsterdam, en heeft hij ook nog een eigen architectenbureau.

Een belangrijke kracht in de ontwikkeling van het vakgebied, stelt de jury. Floris Alkemade heeft rijksbouwmeesterschap nieuw leven ingeblazen.

Trefwoorden

2018 rijksbouwmeester floris alkemade floris alkemade architect architect van het jaar nominatie

1	In beeld: sculpturale houten gevel Kliniek Arlesheim voltooid vrijdag, 9 januari
2	Houten woonhuis door Unknown Architects geïnspireerd door omgeving Zunderdorp maandag, 12 januari
3	Politicus Bart Vink (58) overleden dinsdag, 13 januari
4	Wenink Holtkamp Architecten verhoudt zich bij verbouwing tot rijksmonument en echtpaar Roland Holst vrijdag, 9 januari
5	COA kiest houtbouwsysteem Circlewood en OMA als basis voor opvanglocaties asielzoekers woensdag, 14 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Prijsvraag voor vernieuwing op het platteland gelanceerd

21 februari 2018

Prijsvraag WHO CARES levert 174 inzendingen op

17 maart 2017

Prijsvraag over zorg en naoorlogse wijken

15 september 2016

Rijksbouwmeestercongres over gedeelte ruimte

13 oktober 2016

Twaalf genomineerden ‘a Home away from Home’

13 april 2016

Nominaties ‘Architect van het Jaar 2018’ bekend

25 september 2018

Ideeën over huizen voor vluchtelingen gezocht

18 december 2015

Floris Alkemade start als Rijksbouwmeester

31 augustus 2015

Floris Alkemade lector AvB Amsterdam

9 oktober 2014

In beeld: Tabula Scripta Tokyo

1 november 2024

Floris Alkemade schenkt geld Maaskantprijs aan ontwerpend onderzoek Oekraïne

24 februari 2023

Meer liefde

13 december 2022

Ontwerpen aan een houdbare, regeneratieve en inclusievere wereld

8 december 2022

Floris Alkemade ontvangt Grote Maaskantprijs in stadhuis Rotterdam

3 november 2022

Dutch Design Week 2021: zoektocht naar nieuwe waarden

22 oktober 2021

Rijksbouwmeester Francesco Veenstra: we moeten moedige keuzes maken

18 oktober 2021

Terugkijken: Rijksbouwmeester Floris Alkemade in Zomergasten

19 juli 2021

Floris Alkemade eerste gast in nieuw seizoen Zomergasten

28 juni 2021

De gebouwde omgeving is een beschreven blad

2 februari 2021

Video: afsluitende talkshow Panorama4daagse

25 september 2020

Floris Alkemade blijft tot 1 september 2021 Rijksbouwmeester

17 september 2020

Floor Milikowski: stimuleer innovatie in de regio

25 augustus 2020

Floris Alkemade blikt terug op zijn tijd als Rijksbouwmeester

11 mei 2020

Video: debatten anderhalve-meter-samenleving en toekomst van Nederland

24 april 2020

Livecast over ontwerpen voor anderhalvemetersamenleving

20 april 2020

Zeven woonwijken gekozen voor prijsvraag Panorama Lokaal

24 oktober 2019

Rijksbouwmeester wil voormalige tbs-kliniek teruggeven aan de natuur

26 september 2019

Binnenhof: Rijksbouwmeester verwijt zichzelf gebrek aan communicatie

23 april 2019

Architectenweb netwerkevent rond de ontwikkelingen in woonzorg

26 maart 2019

Rede van Floris Alkemade bij presentatie boek ZUS over Schieblock

7 februari 2019

Architect van het Jaar Alkemade doneert aan Namenmonument

16 november 2018

Ik wens je een wild plan

9 januari 2018

Nederland en België werkveld voor IABR-tweeluik

20 april 2017

Prijsvraag voor nieuwe ingang en voorterrein AMC

28 februari 2017

Holocaustmonument: nieuw ontwerp, nieuwe locatie

19 december 2016

Strootman en Zandbelt nieuwe Rijksadviseurs

8 juli 2016

Floris Alkemade nieuwe Rijksbouwmeester

10 juli 2015

Veel Nederlandse bureaus op Moskouse shortlist

13 november 2013

Debat 'Station en stad'

18 oktober 2010

Plan voor Nieuw Binckhorst vastgesteld

6 januari 2010

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Stadsbalkon Groningen moet plaatsmaken voor groene voorzijde station

Gisteren, 15:44

Het Groningse stadsbestuur wil het gebied aan de noordzijde van het hoofdstation vergroenen. Het zogeheten Stadsbalkon, het verhoogde voorplein met daaronder een fietsenstalling, moet hiervoor verdwijnen.

Complex van Superimpose bedient gemeenschap in Dongguan

Gisteren, 14:25

Het multifunctioneel complex huisvest een gemeentehuis, cultureel centrum, theater, gemeenschapsruimtes en kantoren.

COA kiest houtbouwsysteem Circlewood en OMA als basis voor opvanglocaties asielzoekers

Gisteren, 12:11

Een door Circlewood en OMA ontwikkeld modulair houtsysteem gaat dienen als basis voor nieuwe opvanglocaties voor asielzoekers in Nederland.

Wooncomplex KCAP op terrein voormalig scheepsdok in Singapore opgeleverd

Gisteren, 11:07

Nieuw wooncomplex bij voormalig King’s Dock in Kappel Bay combineert hoge dichtheid met sense of place en collectieve identiteit.

Zeeland en Rijk onderzoeken samen alternatief voor Zeelandbrug

Gisteren, 16:29

De provincie Zeeland en het Rijk gaan samen onderzoek doen naar de mogelijkheden voor vernieuwing of vervanging van de Zeelandbrug.

Katwijk mag na jaren vertraging woonwijk met 5600 huizen bouwen

Gisteren, 13:04

De gemeente Katwijk heeft na een jarenlang juridisch proces toestemming gekregen voor de bouw van Valkenhorst.

Europese klimaatdienst: klimaatdoel dreigt al tegen 2030 te sneuvelen

Gisteren, 10:31

“De wereld nadert snel de langetermijnlimiet voor de temperatuur die is vastgelegd in de overeenkomst van Parijs”, constateert directeur Carlo Buontempo van Copernicus.

INBO benoemt Fokke de Vries tot partner

13 januari, 2:10

De Vries geeft samen met Trude de Vroomen leiding aan het INBO-filiaal in Heerenveen en werkt zowel in het noorden van het land als daarbuiten aan projecten.

CPB: bijna 12.000 huurders van corporatiewoning hebben koophuis

13 januari, 12:39

Hoewel het een klein aantal (0,5 procent) van alle corporatiehuurders betreft, roept het volgens het CPB vragen op over “passend gebruik van schaarse sociale huurwoningen”.