2050: architectuurkritiek

24 januari 2013, 17:16

Afgelopen week is de 50^e editie van AWM verschenen. Voor dit jubileumnummer vroeg Architectenweb tien architecten en bestuurders om in een korte tekst vooruit te kijken naar het jaar 2050. Hoe ziet de wereld van de architect er dan uit? Vorige week en deze week presenteert Architectenweb iedere dag een van deze visies. Vandaag: architectuurkritiek.

Embedded Criticism
Hoedt u voor de trendwatchers! Ze hebben een neus voor wat vandaag speelt en morgen hot en happening zal zijn. Er is uiteraard slechts één ding zeker: dat we over de toekomst niets weten. ‘Geschiedenis,’ stelt de filosofe Hannah Arendt,
‘is een verhaal van voorvallen en gebeurtenissen, niet van extrapolerende krachten en voorspelbare ideeën.’ Toekomstvoorspellingen zeggen meer over het heden en de voorkeuren van de voorspeller, dan over de toekomst zelf.

Reflectie op wat vandaag speelt is echter niet zinloos, al is het maar om het heden te begrijpen. Fascinerend is bijvoorbeeld het bijna permanente pessimisme dat er heerst over de praktijk van de architectuurkritiek. Ondanks de enorme toename aan publicaties rondom architectuur en de explosie van openbaar geuite meningen en reacties is de teneur dat de autonome kritiek haar einde beleeft. Fotografische hoogstandjes en korte, beschrijvende, lovende teksten vullen de hedendaagse publicaties: een symptoom van architectuurconsumptie waarin geen ruimte is voor een constructieve kritiek.

Er is, met andere woorden, op zijn minst een levendige kritiek op de kritiek, een teken van de blijvende behoefte aan reflectie, duiding en inbedding van actuele (bouw)projecten. Dat is niet per se een behoefte aan verhalen. Allereerst moeten de feiten helder worden: onder welk gesternte, welke politieke, sociale, en culturele omstandigheden is een project tot stand gekomen? Die vraag is essentieel onderdeel van de hedendaagse praktijk in de onvoorspelbare situatie van de financiële crisis. Langzaam maar zeker zal daarom op ontwerpbureaus zelf de architectuurkritiek een plaats krijgen. Niet als marketinginstrument, omdat de criticus een verhaal kan construeren en daardoor een brug weet te slaan met het publiek. Integendeel, architectuurcritici krijgen de rol van voortdurende luis in de pels die er voor zorgt dat de ontwerper niet in de ban raakt van het eigen perspectief. De criticus brengt andere perspectieven binnen en slaat daardoor een brug naar de politieke en publieke werkelijkheid. Deze werkwijze creëert de ruimte om het publiek actief te betrekken in de exploratie van de semantische rijkdom van het architectonisch object.

Hans Teerds

Zelfstandig architect, onderzoeker aan TU Delft en redacteur OASE

Trefwoorden

2050 architectuurkritiek awm 50 hans teerds

1	Vijf nominaties voor de prijs voor Architect van het Jaar 2026 dinsdag, 1 september
2	Nominaties Woongebouw van het Jaar 2026 bekend donderdag, 3 september
3	HA-HA transformeert Rotterdamse Julianakerk tot JUUL woensdag, 2 september
4	Hoogbouwcomplex KJ Den Haag opgeleverd vrijdag, 4 september
5	BNLA architecten voorziet Kauwgomballenfabriek van optopping met 65 woningen dinsdag, 1 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Symposium over rol theorie en geschiedenis in huidige architectuur

27 februari 2018

Een (on)mogelijk overmorgen

5 januari 2016

2050: slot (hoe 2050 nu al vorm krijgt)

30 januari 2013

2050: economie

29 januari 2013

2050: ketenintegratie

28 januari 2013

2050: medialandschap

25 januari 2013

2050: energie

23 januari 2013

2050: duurzaamheid

22 januari 2013

Het einde van de starchitect - wie gelooft dat?

22 januari 2013

2050: transformatie

21 januari 2013

2050: zorg

18 januari 2013

2050: vakmanschap

17 januari 2013

2050: particulier initiatief

16 januari 2013

2050: onderwijs

15 januari 2013

2050: vakgemeenschap

14 januari 2013

2050: introductie

14 januari 2013

Toon alles

Andere nieuwsberichten

V8 architects ontwerpt gebouw met sociale woningen in Max Euwe Kwartier

1 uur geleden

Een belangrijk uitgangspunt in het ontwerp is het principe van gelaagdheid, meldt het bureau. De gevel is opgebouwd uit drie duidelijk herkenbare lagen, die elk een eigen karakter en materialisatie hebben.

Bridge of Mountains door NEXT Architects vormt verhoogde route over wisselend landschap

3 uur geleden

Nabij de Zuid-Chinese stad Kunming is de door NEXT architects ontworpen Bridge of Mountains in gebruik genomen. Het betreft een 3,5 kilometer lange verhoogde voetgangers- en fietsbrug tussen de bergen Mingzhen en Changyao die over boomtoppen voert.

Ontwerp voor eerste torens Rijnhaven in Rotterdam onthuld

Vandaag, 09:45

MVSA Architects, Loer Architecten, ZUS en HWKN Architects ontwerpen de eerste torens in de vernieuwde Rijnhaven in Rotterdam. Het multifunctionele project Flow Town bestaat onder meer uit duizend woningen.

BiermanHenket Architecten – genomineerd voor prijs Architect van het Jaar 2026

Vandaag, 09:00

Een zeer professioneel architectenbureau waarvan het vakmanschap blijft doorgroeien.

Deltacommissaris: forse ingrepen nodig tegen wateroverlast en droogte

2 uur geleden

Om maatschappelijke schade in hele droge of juist natte periodes te beperken, moet Nederland ‘een flinke tand bijzetten’.

Borstbeeld voor Abe Bonnema onthuld in geboortedorp Stiens

Vandaag, 10:36

Ter gelegenheid van de honderdste geboortedag van de beroemde Friese architect is zaterdag een borstbeeld van hem onthuld in zijn geboortedorp Stiens.

Raad Amsterdam krijgt meer transparantie over grote projecten

4 september, 12:19

De raad krijgt voortaan van het stadsbestuur duidelijk en onderbouwd te horen als dat niet op het afgesproken moment met een voortgangsrapportage komt over een groot project, zoals de aanleg van de Oostbrug.

Rekenkamer: aanpak zoetwatertekort loopt jaren achter

4 september, 10:21

De Algemene Rekenkamer deed onderzoek naar het Deltaprogramma Zoetwater en keek daarbij naar de gevolgen van zoetwatertekorten.

Particuliere verhuurders noemen uitstel box 3-aanpassing funest

3 september, 3:09

Vastgoed Belang klaagt al lange tijd dat de huidige opzet van belastingheffen in box 3 verhuurders op zulke hoge kosten jaagt dat ze ermee stoppen.

Onderzoek: tientallen biljoenen naar toekomstige AI-datacenters

3 september, 10:17

De wereldwijde investeringen in datacenters voor kunstmatige intelligentie zullen de komende jaren blijven toenemen door de enorme AI-vraag, meldt PwC.

Ga naar het nieuws-archief