Copyright: Herman Hertzberger (grafie Hans van den Bogaard)
Copyright: Herman Hertzberger (grafie Hans van den Bogaard)
Muziekgebouw Vredenburg, Utrecht
Copyright: Chassé Theater, Breda (grafie Herman van Doorn)
Copyright: NHL Hogeschool, Leeuwarden (grafie John Lewis Marshall)
Muziekpaleis Vredenburg, Utrecht
Copyright: Herman Hertzberger (grafie Hans van den Bogaard)
Copyright: Herman Hertzberger (grafie Hans van den Bogaard)
Muziekgebouw Vredenburg, Utrecht
Copyright: Chassé Theater, Breda (grafie Herman van Doorn)
Copyright: NHL Hogeschool, Leeuwarden (grafie John Lewis Marshall)
Muziekpaleis Vredenburg, Utrecht

‘Zijn zakelijk sterke architecten de beste?’

7 december 2011, 14:28
Zeer verheugd is architect Herman Hertzberger met de Royal Gold Medal van de RIBA. Over het huidige architectuurklimaat in Nederland maakt hij zich echter wel zorgen.

“Ik ben natuurlijk zeer verheugd met de onderscheiding”, zegt Herman Hertzberger, “Het is naar men zegt een belangrijke prijs. Maar ik heb nooit hoeven klagen over gebrek aan belangstelling.”

Internationale invloed
In toelichting van de RIBA wordt Hertzbergers internationale invloed geroemd. Hoe heeft die vorm gekregen? Hertzberger weet dat zelf eigenlijk ook niet. “Het is iets wat je niet kunt beoordelen. Als ik kijk naar wat er gebouwd wordt, denk ik dat mijn invloed gering is geweest.”

“Ik heb drie boeken geschreven. Ik werk momenteel aan mijn vierde. Die hoop ik voor mijn tachtigste verjaardag komende zomer af te ronden.” Volgens Hertzberger worden deze boeken in het buitenland beter gelezen dan in Nederland. “Van het eerste boek is een Nederlandse en Engelse versie verschenen. De Nederlandse versie is nooit verder gekomen dan de eerste druk. Maar de Engelse versie is inmiddels bij de vijfde druk.”

Zittrappen
Of zijn architectuur internationaal veel navolging heeft gehad betwijfelt Hertzberger ook. “Ik maak geen architectuur waarbij mensen de vorm kunnen nadoen. Het gaat in mijn architectuur om een innerlijke organisatie van een gebouw. Het gaat mij nooit om de vorm van een trap, maar om de richting ervan en hoe die loopt.”

En de trappen waar je ook op kunt zitten? “De zittrappen, dat is inderdaad wel een beetje mijn uitvinding. Ik heb dat voor het eerst toegepast in de Apollo-scholen. Nu doet iedereen het.”

De jaren zeventig
In de jaren zeventig kon Hertzberger op relatief jonge leeftijd grote en behoorlijk radicale gebouwen ontwerpen. Direct na de start van zijn eigen bureau, op 27-jarige leeftijd, ontwierp hij zijn bekende studentenhuisvesting in Amsterdam. Het ontwerp voor Centraal Beheer in Apeldoorn maakte hij op 36-jarige leeftijd.

Was er in de jaren zeventig meer ruimte voor experiment? Hadden architecten in die tijd de wind mee? “Zo zou je dat kunnen zeggen, ja. Een cultuur heeft natuurlijk pieken en dalen. Bij de architectuur die ik nu in tijdschriften zie draait het vooral om uiterlijke schijn. Inhoudelijk gebeurt er niet zoveel meer. De ruimtefragmenten van Centraal Beheer zouden vandaag de dag niet meer kunnen. Daarvoor wordt er momenteel teveel op de budgetten beknibbeld.”

Huidige werk
“Ik werk momenteel aan Muziekcentrum Vredenburg, of Muziekpaleis zoals het nu heet. Het is opvallend hoeveel gebouwen van mij er op de schop gaan. Ik overleef veel van mijn gebouwen. Het door mij ontworpen bejaardentehuis De Drie Hoven in Amsterdam wordt waarschijnlijk weer afgebroken. Het Ministerie van Sociale Zaken vertrekt ook uit zijn gebouw in Den Haag. Wat er met dat gebouw gaat gebeuren is nog niet bekend.” En de plannen voor Centraal Beheer in Apeldoorn? “Daar ben ik bij betrokken.”

“Ik werk ook aan een laboratorium voor de Technische Universiteit Eindhoven. Ik ga eigenlijk terug waar ik ooit ben begonnen. Niet veel mensen weten dat ik, voor ik mijn eigen bureau startte, gewerkt heb als assistent bij architect Van Emden aan een laboratorium voor de TU/e. Bij Van Emden heb ik veel geleerd. In mijn nieuwe boek vertel ik daar meer over.”

Opvolging
“Ik kom nog dagelijks naar kantoor en maak daar bijna volle dagen. Ik werk ook vaak ’s avonds nog. Dat houd je jong.” Zijn bureau, Architectuurstudio HH, heeft inmiddels wel drie partners. “We zijn het zo aan het organiseren dat ik uiteindelijk ‘misbaar’ ben. Misbaar tussen aanhalingstekens, want zonder mij wordt het natuurlijk wel een ander bureau.”

Zorgen
“In het laatste BNABlad las ik weer dat de crisis ook goede kanten heeft. Dat het kaf van het koren gescheiden wordt. Maar dat is een denkfout. Architecten die zakelijk sterk zijn overleven momenteel. Maar zijn dat ook de beste architecten?”

“Een tweede punt van zorg vind ik dat steeds meer architecten in Korea en China werken. Wat hebben ze daar te zoeken? Op die vraag heb ik tot nu toe van niemand een goed antwoord gekregen. Ja, het is werk. Maar dat is toch geen reden?”

“Als ik gevraagd zou worden om een revolutionaire school te ontwerpen in China, dan zou ik dat doen. Maar als ik gevraagd zou worden een eenvoudige school te ontwerpen met een gang en lokalen, dan hoeft het voor mij niet. Dat kan ik in Nederland ook doen. En dat is een stuk minder ver reizen.”

Andere nieuwsberichten

'Doorgaande' transformatie Keilepand grotendeels afgerond

Gisteren, 15:23

WE architecten levert socialewoningbouwcomplex Zeeburgereiland op

Gisteren, 14:17

'Stad' voor vogels op drijvend eiland Vondelpark

Gisteren, 11:56

Transformatie historische moestuin voor mens- en natuurvriendelijke invulling

23 september, 4:27

Beijing verscherpt toezicht op rekeningen Evergrande

Gisteren, 10:39

Polak Building gaat maandag weer open

Gisteren, 09:29

AIR lanceert Open Oproep eenzaamheid in Groot IJsselmonde

23 september, 3:49

TNO: ruim half miljoen huishoudens kampen met ‘energiearmoede’

23 september, 2:58

Amsterdam investeert vier miljard om uit coronacrisis te komen

23 september, 9:32

Nederlandse architectuur in het buitenland te zien op Schiphol

22 september, 3:47
KUBUS BV
Reynaers Aluminium Nederland
Jansen by ODS
Aliplast Aluminium Systems
Mosa.
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
Tarkett BV
Wicona
Kawneer
Grohe Nederland B.V.
Malaysian Timber Council
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
VELUX Commercial
Sempergreen
Aluprof Nederland BV
Intal BV
Cosentino The Netherlands B.V.
QbiQ Wall Systems
Forbo Flooring
Schüco International KG
AGC Nederland Holding B.V.
Cedral
Sto Isoned bv
Triflex bv
Gorter Luiken BV
Foreco Houtproducten
Wienerberger B.V.
Duco Ventilation & Sun Control
IsoBouw Systems bv
ROCKWOOL B.V.
Master Builders Solutions Nederland B.V.
Rockfon (ROCKWOOL B.V.)
Gira Nederland B.V.
Rockpanel
GEZE Benelux  B.V.
Renson
Metaglas Groep
ABB | Busch-Jaeger
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Saint-Gobain Building Glass Benelux
objectflor
Boon Edam Nederland B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Plastica Groep
Holonite B.V.
OWA Benelux BV
FALK® Bouwsystemen
Serge Ferrari
Alsecco
Tata Steel Colorcoat®
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan