Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Ondergronds bouwen - Intro

2 januari 2008, 13:53

Ondergronds bouwen is diep geworteld in de geschiedenis van het bouwen. In een periode van dreiging of zelfs oorlogsgevaar blijkt het bouwen onder het vaak een goede oplossing te zijn. Maar ook vanwege klimatologische omstandigheden of constructieve aspecten wordt voor ondergronds bouwen gekozen. Te denken valt aan opslagruimtes, het bouwen in woestijnen, het bomvrij bouwen en museumruimtes die constante temperatuur nodig hebben. Daarbij worden voor bepaalde vervoersmiddelen (zoals metro en trein) sinds 150 jaar complexe ondergrondse infrastructuren aangelegd.

Omdat verschillende functies (en ook marktpartijen) een steeds grotere claim op de ruimte leggen in Nederland wordt bouwgrond steeds schaarser in ons land. Daarom wordt intensief en innovatief dubbel grondgebruik door de nationale overheid gestimuleerd met aanzienlijke subsidies. Dit vindt zijn neerslag in de algehele kwaliteit van de bouwprojecten. Werden in het verleden een parkeergarage, een fietsenstalling of een technische ruimte nogal eens onder de grond ‘weggemoffeld’, steeds vaker worden kwalitatief hoogwaardige verblijfsruimten.

Ondergronds bouwen is vanwege de lage ligging van ons land technisch gecompliceerd. De grondwaterdruk oefent enorme krachten uit op de onder de grond te realiseren bouwconstructies. Ook de verschillende grondlagen kunnen tot complicaties leiden. Innovatief experimenteren met bijvoorbeeld diepwanden kan zelfs fataal zijn. Een project als de Haagse Tramtunnel lieten zien dat er ondanks het hoge niveau van Nederlandse civiele techniek nog flink wat kan misgaan. Ondergronds bouwen vraagt om een zorgvuldig draaiboek voor ontwerp en uitvoering. Hoe omvangrijker het project, des te beter moet worden afgestemd op datgene wat zich boven het maaiveld afspeelt. Zo is de aanleg van de Noord-Zuidlijn in Amsterdam met de vele op lange palen gefundeerde gebouwen in de dicht bebouwde binnenstad nog los van het boren een bijzonder gecompliceerd proces. In ieder project bestaat wel een bepaalde relatie tussen de onder- en bovengrondse omgeving. Voor de ontwerper moet het een uitdaging zijn om deze samenhang vorm te geven en in technisch opzicht uit te werken.

Overzicht projecten

Ondergrondse infrastructuur betreft in veel gevallen de ondertunneling van een bepaald vervoerssysteem (trein, tram, metro of gemotoriseerd verkeer) in combinatie met voorzieningen als een parkeergarage, stations, perrons, vluchtwegen of commerciële functies.

Meer...
Projectenlijst:
de Noord-Zuidlijn, Amsterdam (Benthem Crouwel Architekten)
WTC Transportation Hub, New York (Santiago Calatrava en Nicolas Grimshaw)
Tramtunnel, Den Haag (OMA)
Buizendaktunnel, Deventer (Movares)
Kantoor Woonmaatschappij WBO, Oldenzaal (MAS architectuur)
Automatische ondergrondse parkeergarage, Den Haag
Earthships (Michael Reynolds)
Museum voor Grafische Vormgeving, Breda (Hans van Heeswijk)
Beurstraverse, Rotterdam

1	In beeld: Folly Art Norg 2026 woensdag, 19 augustus
2	Amsterdam start nieuwe tender voor woongebouw in Beatrixpark woensdag, 19 augustus
3	Eerste woongebouw binnen gebiedsontwikkeling Brainpark Rotterdam voltooid maandag, 17 augustus
4	CPO-project biedt gezinnen uniek huis in twee-onder-één-kap-woning dinsdag, 18 augustus
5	De Playlist: Bert Dirrix en zijn vrouw stellen hun huis open voor concerten donderdag, 20 augustus

Gerelateerde nieuwsberichten

Monumentale entree gaat ondergronds

1 maart 2010

Prijs van Mipim voor plan Zwarts & Jansma

1 februari 2010

'Besluit aanleg Noord-Zuidlijn was verkeerd'

15 december 2009

'Verzakkingen Vijzelgracht door slechte staf'

15 september 2009

Kademuur grootste risico Noord-Zuidlijn

25 juni 2009

‘Schade ondergronds bouwen te voorkomen'

15 april 2009

Prijzen ondergronds bouwen uitgereikt

2 februari 2009

Stations Noord-Zuidlijn ondergaan grote reparatie

8 december 2008

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Merle Ebskamp nieuwe directeur van architectuurcentrum Aorta

Gisteren, 11:17

Merle Ebskamp is de nieuwe directeur-bestuurder van architectuurcentrum Aorta in Utrecht. Met haar komst krijgt Aorta na een periode van interim-leiding door Michelle Gulickx weer een vaste directeur.

Studio Ard Hoksbergen ontwerpt woongebouw voor onderwijspersoneel op Centrumeiland

20 augustus, 1:00

Het plan is opgezet rond de vraag hoe een woning rust kan bieden aan bewoners met een beroep dat zelden ophoudt bij de voordeur.

De Playlist: Bert Dirrix en zijn vrouw stellen hun huis open voor concerten

20 augustus, 9:15

In de vijftiende aflevering van onze zomerserie spreken we met architect Bert Dirrix, die samen met zijn vrouw Willy de Rooij zijn huis openstelt voor concerten en andere activiteiten.

In beeld: Folly Art Norg 2026

19 augustus, 1:10

Deze maand vindt de achtste editie van Folly Art Norg plaats. De organisatie van het evenement deelt net als in voorgaande jaren foto’s van alle deelnemende folly’s met Architectenweb.

Veel meer bouwvergunningen in aanloop naar regels netcongestie

Gisteren, 10:06

De nieuwe regels rond netcongestie hebben gemeenten er mogelijk toe aangezet versneld nieuwbouwprojecten te vergunnen.

Friesland wil 54 miljoen uittrekken voor kopen van landbouwgrond

20 augustus, 10:26

De provincie wil die grond onder meer inzetten om meer natuur aan te leggen.

Woonalliantie: draai belemmerende regels woningmarkt terug

19 augustus, 9:52

Het kabinet zou belemmerende regels op de woningmarkt moeten terugdraaien om ervoor te zorgen dat beleggers en verhuurders weer gaan investeren.

Rapport over inclusief wonen gepresenteerd tijdens symposium

18 augustus, 10:47

Volgens de opstellers laat het rapport zien dat de veronderstelde meerkosten van toegankelijke woningbouw veel kleiner zijn dan vaak wordt aangenomen.