Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Boek belicht recent gerenoveerde Obrechtsjoel en zijn architect

4 juli 2023, 13:14

Na een uitvoerige restauratie is onlangs de Obrechtsjoel in Amsterdam formeel weer in gebruik genomen. Over de belangrijke synagoge, ontworpen door architect Harry Elte in een mengvorm van stijlen uit begin 20e eeuw, is bovendien een boek verschenen met verschillende invalshoeken en fraaie fotografie.

In de jaren twintig van de vorige eeuw trokken vele leden van de Joodse gemeente vanuit het centrum richting Amsterdam-Oost- en -Zuid. Er ontstonden levendige nieuwe gemeenschappen en de behoefte aan nieuwe synagogen groeide. De Raw Aron Schuster Synagoge, veelal kortweg aangeduid als de Obrechtsjoel, werd in 1928 ingewijd en vormde de belangrijkste van de nieuwe synagogen buiten het oude centrum.

Elte’s meesterwerk
Daarnaast was – en is – de Obrechtsjoel het meesterwerk van de architect Harry Elte. Zelf opgegroeid in een orthodox-Joods gezin werkte Elte vooral voor Joodse opdrachtgevers en met name in Amsterdam. Zo’n 88 van zijn ontwerpen zijn daadwerkelijk uitgevoerd; ongeveer de helft bestaat nog steeds. De Obrechtsjoel vormt nog steeds het hart van de joodse gemeenschap in Amsterdam-Zuid.

Het is een markant gebouw, dat laat zien hoe Elte zich niet vastlegde op een enkele stijl of stroming. Aan de buitenzijde laat het ontwerp de invloeden zien van Willem Dudok en het internationaal expressionisme van Frank Lloyd Wright. Het interieur vertoont invloeden van de Amsterdamse School en Elte’s leermeester Hendrik Berlage. Het gebouw is aangewezen als rijksmonument.

Nadat de Obrechtsjoel in 1997 al een grootscheepse restauratie onderging, heeft de Joodse Gemeenschap in 2022 de sjoel opnieuw laten renoveren. Daarbij zijn noodzakelijke herstelwerkzaamheden verricht, zoals aan de indrukwekkende glas-in-loodramen, die oorspronkelijk zijn ontworpen door Atelier Willem Bogtman, en de installaties. Daarnaast is de akoestiek verbeterd en zijn bijvoorbeeld studentenwoningen in de voormalige dienstwoning gerealiseerd.

Publicatie
De architect van de renovatie, Berend van der Lans, en Paula Blocq, bestuurslid van de RAS Synagoge, namen naar aanleiding van de renovatie initiatief tot een publicatie. Daarmee wilden ze onder andere het prachtige gebouw ‘vastleggen’, maar ook de architect Elte meer onder de aandacht brengen.

Het boek bevat bijdragen van onder meer hoogleraar Joodse Studies Bart Wallet (over de geschiedenis van de RAS Synagoge), historicus Laura Lubbers (over Elte’s ontwerp in de nationale en internationale architectuurcontext) en Kemal Rijken (die leden van de sjoelgemeenschap heeft geïnterviewd).

Ook bevat het boek een oeuvrelijst van het werk van Elte, samengesteld door Paul D. Meijer, en worden de sleutelwerken en de architectonische ontwikkeling van Elte beschreven. Het boek is geïllustreerd met historisch beeldmateriaal en fraaie foto’s na de recente renovatie van de hand van Kees Hummel.

De Obrechtsjoel; Harry Elte en zijn meesterwerk voor Joods Amsterdam (2023), Berend van der Lans, Paula Blocq, Coen van Bergeijk (red.), 192 pagina’s, hardcover. Ontwerp: Studio Rikkelman. LM Publishers. €29,50

Trefwoorden

kees hummel berend van der lans amsterdamse school synagoge obrechtsjoel harry elte rijksmonument raw aron schuster synagoge amsterdam religieus erfgoed boek

1	Utrechtse flats gerenoveerd volgens 'chassis-carrosseriemethode' donderdag, 21 mei
2	Bouw gestart van Sluisbuurt 1b ontworpen door Powerhouse Company en Beyond Space donderdag, 21 mei
3	Acht lessen rond samenwerken op kantoor donderdag, 21 mei
4	Woningcorporaties moeten niet zelf willen bouwen dinsdag, 26 mei
5	SOME architects presenteert resultaten van onderzoek naar woonwensen 55-plussers vrijdag, 22 mei

Gerelateerde nieuwsberichten

René Boer bekritiseert drang naar stedelijke perfectie in Smooth City

20 juni 2023

Boek brengt brutalistische gebouwen in Nederland in kaart

25 mei 2023

Renovatie eerste gebouw Berlage Lyceum Amsterdam afgerond

26 februari 2025

Pilot met buitengevelisolatie Amsterdamse School-gebouw

13 maart 2024

Boek Included over de projecten, de visie en de praktijk van Mei

3 april 2023

Nanne de Ru en Hans Ibelings lanceren nieuwe uitgeverij

31 maart 2023

Geschiedenis en betekenis Het Scheepvaarthuis belicht in boek

29 oktober 2025

Boek belicht Meelfabriek op te transformeren terrein Rotterdam

10 februari 2023

Boek: vraagspecificaties voor bouwprojecten

7 februari 2023

Boek over Jaap Bakema, architect met een missie

17 augustus 2023

LEVS architecten publiceert boek Carbon-based Design

2 februari 2023

Een dwarsdoorsnede van de wil tot creativiteit en kwaliteit

1 februari 2023

Expositie in Museum Het Schip belicht vrouwen van de Amsterdamse School

18 september 2025

Boek met 95 portretten van jonge Europese architectuurstudio's

6 december 2022

Boek biedt persoonlijk beeld van architect H.P. Berlage

17 november 2022

Studio 1:1 presenteert het Groene Handboek voor woningcorporaties

16 augustus 2022

Omvangrijke biografie van de gedreven en eigenwijze Theo Van Doesburg

13 juli 2022

Eerste monografie van KAAN Architecten verschenen

24 juni 2022

Boek: de wooncoöperatie als route naar betaalbaar wonen

25 januari 2022

Bedaux de Brouwer: monografie met onverstoorbare architectuur

25 november 2021

Boek: Voor de gek! Follies in Nederland

24 juni 2021

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Gesprek tussen Bouman en Koolhaas staat centraal tijdens Amsterdamse Architectuurnacht

2 uur geleden

Op vrijdagavond 3 juli zal architectuurhistoricus en curator Ole Bouman in gesprek gaan met Rem Koolhaas.

Nieuwbouw poppodium Baroeg in gebruik genomen

Vandaag, 11:04

Vorige maand is in Rotterdam de nieuwbouw van poppodium Baroeg geopend. Op de plek van het verouderde onderkomen van het podium voor hardere alternatieve museum is naar ontwerp van diederendirrix een nieuw volume gerealiseerd.

Studio Modijefsky benut potentieel van monumentaal pand aan de Rijn

Gisteren, 13:43

Het ontwerp voor Huis Willeminalaan betreft diverse, riante ruimtes en functies die aansluiten bij de klassiek stijl van het hoofdgebouw, alsmede bij een aantal aanbouwen.

Eileen Stornebrink en Willie Vogel winnaars van de Jonge Maaskantprijs 2026

Gisteren, 11:00

Het door hen opgerichte Studio Inscape is een op samenwerking gericht bureau voor architectuur en landschap dat met een ecologische denkwijze werkt aan onderzoek, ontwerp en dialoog.