Gevel Sombra-paviljoen door MVRDV beweegt mee met de zon

8 mei 2025, 10:51

Op de tentoonstelling Time Space Existence in Venetië opent aanstaande zaterdag het Sombra-paviljoen. De gevel van het door MVRDV ontworpen paviljoen beweegt mee met de zon; de panelen openen of sluiten zich afhankelijk van de stand van het hemellichaam. Naarmate de zon feller schijnt, sluiten de panelen zich zodat er binnen in het paviljoen schaduw en verkoeling ontstaat. In ‘ruststand’ staan de panelen juist open, zodat bezoekers van Sombra uitzicht op de omgeving genieten.

Sombra is geïnspireerd op de heliodon, een apparaat waarmee onder meer architecten de hoek van lichtstralen afstemmen op de zon. De naam is een combinatie van de Latijnse woorden voor zon (sol) en schaduw (umbra). Het paviljoen bestaat uit kinetische bouwelementen die werken zonder elektronica of motoren.

Het paviljoen telt zes metalen ‘ribben’ die naar de zon zijn gekanteld, met boven- en onderbogen die overeenkomen met de zonshoek tijdens de zomer- en winterzonnewende. De bogen, gemaakt van hergebruikte balken, ondersteunen driehoekige panelen die schaduw bieden door de geperforeerde oppervlakken. De panelen bevatten scharnieren en openen of sluiten afhankelijk van de stand van de zon.

Het bewegen van de panelen wordt veroorzaakt door natuurkundige principes. De gebogen ribben van de structuur hebben een reeks kleine, verborgen luchtcilinders. Wanneer een deel van de structuur door de zon wordt verwarmd, stijgt de druk in de cilinders en wordt lucht in een kleine luchtzak geduwd die de structuur met het paneel verbindt. Het mechanisme is geïnspireerd door robotica: de luchtzak werkt als een spier die zich samentrekt en het paneel sluit.

MVRDV stelt dat het paviljoen op meerdere manieren een ode aan de zon vormt. De ronde vloerplaat is gegraveerd met de polaire zonneboog die de basis vormde voor de geometrie van het paviljoen. De onderkanten van de bogen bevatten de woorden ‘zon en schaduw’ in meer dan tweehonderd talen. Dit is niet alleen een verwijzing naar de naam van het paviljoen, maar herinnert ons eraan dat onze relatie met de zon een universele menselijke ervaring is, aldus het bureau.

MVRDV heeft het paviljoen ontwikkeld met Metadecor, Airshade Technologies, Alumet, Van Rossum Raadgevend Ingenieurs, Arup, Kersten Europe en het AMOLF Instituut. De tentoonstelling is tot en met 23 november gelijktijdig te zien met de Architectuurbiënnale van Venetië, in de Giardini Marinaressa van het European Cultural Centre in de Italiaanse stad.

Trefwoorden

kinetische gevel venetië mvrdv paviljoen architectuurbiennale van venetie licht zon schaduw gevel biënnale van venetië

1	Singelbloktoren Amsterdam-Noord biedt ook bewoners tussenwoningen overhoeks zicht maandag, 16 februari
2	Leren van Santos dinsdag, 17 februari
3	Gerestaureerd Tramhuis op Eendrachtsplein fungeert nu als kiosk voor stadswandelingen maandag, 16 februari
4	Circulair bouwen vraagt om ‘open’ ontwerpen (1) dinsdag, 17 februari
5	Van Hoogevest verbouwt Utrechtse Janskerk tot onderwijslocatie universiteit maandag, 16 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Het Nederlands paviljoen in Venetië als inclusieve sportbar

8 mei 2025

3D gebreid textiel van SO-IL vormt ruimtelijk web in Venetiaanse Arsenale

12 mei 2025

MVRDV en Mecanoo bij finalisten in architectuurcompetitie voor ‘landmark’

7 mei 2025

MVRDV en Zecc Architecten transformeren Heerlense kerk tot stadsbad

17 april 2025

Hedwig Heinsman toont 3D-geprinte optoppingen tijdens Architectuurbiënnale Venetië

13 mei 2025

Strategische visie van MVRDV voor ‘kwaliteitssprong’ Roosendaal

27 maart 2025

Belgische paviljoen in Venetië toont onderzoek naar plantenintelligentie en binnenklimaat

14 mei 2025

Wooncomplex in zilver en goud voor Rotterdamse Wilhelminapier

24 maart 2025

Volume brengt circulaire souvenirs en een grijpmachine naar de Architectuurbiënnale

19 mei 2025

MVRDV's Portlantis geeft bezoekers nieuwe perspectieven op de Rotterdamse haven

20 maart 2025

Column

De architectuurbiënnale is geen guilty pleasure

20 mei 2025

Transformatie cementfabriek tot wijk door MVRDV in Shanghai voltooid

8 augustus 2025

MVRDV ontwerpt Taiwanees bezoekerscentrum met gebouwen als 'rotsformaties'

29 augustus 2025

Wang Shu en Lu Wenyu worden curator Architectuurbiënnale van Venetië in 2027

3 december 2025

MVRDV ontwerpt woontoren met palet aan kubusvormige buitenruimten

5 juni 2025

MVRDV ontwerpt groene woontoren met gemeenschappelijke balkons en dakterras in Taiwan

24 november 2025

Veel Nederlandse winnaars bij de Archello Awards 2025

2 december 2025

Tentoonstelling Carbon Confessions van MVRDV is geland in het Keilepand

4 februari

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Stijn Poelstra legt hoofdkantoor BIG vast op film

Gisteren, 16:11

In juni vorig jaar heeft fotograaf en filmer Stijn Poelstra het nieuwe hoofdkantoor van BIG in Kopenhagen gefilmd. De video legt op dynamische wijze het gebouw aan de kop van een pier in de wijk Nordhavn vast.

Tosin Oshinowo benoemd tot nieuwe Oosterhoff Visiting Professor TU Delft

Gisteren, 14:44

De internationaal geroemde architect en ontwerper Tosin Oshinowo is benoemd tot Oosterhoff Visiting Professor aan de TU Delft.

Team geselecteerd voor modernisering gevangeniscomplex Norgerhaven in Veenhuizen

Gisteren, 13:38

Een samenwerkingsverband met cepezed, VB erfgoed & architectuur, Spie en Haskoning gaat het monumentale gevangeniscomplex Norgerhaven in Veenhuizen moderniseren.

Inschrijving Rietveldprijs 2026 van start

Gisteren, 12:30

In 2026 wordt voor de negentiende keer de Rietveldprijs uitgereikt. Projecten voor de Utrechtse architectuurprijs kunnen sinds vrijdag worden aangemeld.