Concept

Cityförster en Atelier Gram ontwerpen woontoren met collectieve voorzieningen voor Tirana

7 mei 2025, 14:21

Cityförster heeft samen met Atelier Gram een 160 meter hoog gebouw voor een gemengd programma in de Albanese hoofdstad Tirana ontworpen. Tirana Crevices bestaat uit twee geschakelde torens met ‘spleten’, die collectieve ruimten bieden. De begane grond biedt een openbaar landschap met rotsen en water, ontworpen in samenwerking met LOLA Landscape Architects.

Tirana Crevices moet verrijzen in het hart van de Albanese hoofdstad. Het ontwerp van Cityförster – gevestigd in Rotterdam, Hannover en Tirana – en het Tjechische bureau Atelier Gram bestaat uit twee torens op een sokkel van vier verdiepingen. De twee torens zijn beide opgebouwd als een stapeling van blokken met gelijke proporties. Deze blokken zijn subtiel ten opzichte van elkaar verschoven.

Daartussen liggen niveaus als spleten, of kloven (‘crevices’), die gemeenschappelijke voorzieningen bieden en tevens fungeren als onderbrekingen in de verticale stad, leggen de architecten uit. Om het gebouw goed te integreren in zijn omgeving, is het opgetild en lijkt het te rusten op een aantal rotsblokken. Deze ‘rotsen’ vormen, samen met waterpartijen, een landschappelijke open ruimte, ontwikkeld in samenwerking met LOLA Landscape Architects. Deze ruimte trekt publiek naar de plek, waardoor Tirana Crevices naast een woonproject ook een stedelijk anker vormt.

Gemeenschappelijke voorzieningen
Om bij dit project met hoge dichtheid ook gemeenschappelijkheid te creëren, hebben de architecten een sterke nadruk gelegd op collectieve ruimten in de hele toren. Tussen de gestapelde volumes zijn ruimten ontworpen, die fungeren als de ‘verticale tegenhangers’ van openbare voorzieningen in het stratenplan van een stad, zoals pleinen en speeltuinen.

Zo is er een ruimte ‘the Playground’ op het dak van de sokkel, die geschikt is voor gebruik door meerdere generaties, maar met een veilige en gemakkelijk toegankelijke ruimte voor kinderen vooral gericht is op gezinnen. The Pool ligt op een hoog niveau en biedt fraai uitzicht over de stad en de omliggende bergen. Het wordt een recreatiezone voor bewoners, die verkoeling biedt tijdens de warmere maanden. Het bijzondere terras versterkt de identiteit van de toren, aldus de architecten.

The Hangar is een opvallend hoekvolume dat plaats biedt een gemeenschappelijke sportfaciliteiten. Bewoners kunnen hier verschillende activiteiten beoefenen, van squash en yoga tot klimmen en fitness, terwijl ze genieten van het uitzicht op het stedelijke landschap.

The Canteen, hoog in de toren, fungeert als een multifunctionele sociale verdieping. De ruimte biedt de bewoners van Tirana Crevices mogelijkheden van informele maaltijden tot filmvertoningen en familiebijeenkomsten. Dankzij beweegbare wanden en gordijnen is de ruimte eenvoudig aan te passen voor verschillende doeleinden.

Verticale en gewortelde gemeenschap
De toren wordt opgebouwd uit een modulair rastersysteem met blokken van uiteenlopende afmetingen. Elk volume wordt bekleed met een andere lokale natuursteen. De gemeenschappelijke ruimten tussen de blokken worden daarentegen voorzien van een duidelijk onderscheidend materiaal, waarmee de afwijkende, gemeenschappelijke functie wordt benadrukt en deze ruimten duidelijk herkenbaar zijn binnen de totale vorm van de toren.

“Met Tirana Crevices wilden we niet alleen hoogbouw ontwerpen, maar een verticale gemeenschap die geworteld is op de locatie”, zegt Martin Sobota, architect bij Cityförster. “Het modulaire concept stelde ons in staat om een sterke architecturale identiteit te creëren met behoud van een menselijke schaal. Het gebruik van lokaal natuursteen was essentieel. Niet alleen om het gebouw te verbinden met zijn culturele en geologische context, maar ook om ons streven naar duurzaamheid te versterken door middel van eerlijk materiaal en regionaal vakmanschap.”

Naast ruim 28.500 m² oppervlakte aan woonruimte en bijna 3.000 m² aan gemeenscheppelijke voorzieningen, gaat Tirana Crevices ruimte bieden aan kantoren (circa 4.700 m²), winkels, cafés en restaurants. Ook maakt 12.500 m² parkeergelegenheid deel uit van het project.

Geen werkelijke hoogtebeperkingen
In tegenstelling tot de verwachtingen op basis van eerdere lokale debatten over hoogte waren er bij het project geen werkelijke hoogtebeperkingen, zegt Cityförster. Het architectenbureau zag jaren geleden zelf het project Park City door die hoogtedebatten mislukken. Ditmaal konden de architecten verticaliteit op een expressievere en efficiëntere manier onderzoeken, aldus Cityförster, wat resulteerde in “een slank en sierlijk silhouet” voor Tirana Crevices.

Trefwoorden

hoogbouw tirana woontoren openbare ruimte cityförster albanië atelier gram lola landscape architects

1	Nominaties Publiek gebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 7 oktober
2	Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026! dinsdag, 6 oktober
3	Woongebouw Voltage grote winnaar Groninger Architectuurprijs 2026 maandag, 5 oktober
4	Arons en Gelauff herontwikkelt fabrieksterrein met woonhof en brandweerkazerne dinsdag, 6 oktober
5	Woonblokken met sociale huurwoningen op Harley-locatie Breda voltooid dinsdag, 6 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Cityförster, PosadMaxwan en gemeente Rotterdam presenteren onderzoeksproject over Carbon-Based Urbanism

27 januari

Multifunctioneel gebouwenensemble door JA Joubert Architecture in Tirana klaar

19 augustus 2025

Groot stedelijk transformatieproject van Cityförster en KCAP kan starten

20 februari 2025

Cityförster wint eerste prijs in competitie stadsvernieuwingsproject Boedapest

9 april

MVRDV ontwerpt bolvormig sportcomplex in Albanese hoofdstad Tirana

10 november 2025

KeileCollectief presenteert tentoonstelling over toekomstbestendig bouwen

9 juli 2024

Winnend plan van Cityförster en studiomauer legt sterke nadruk op gemeenschap

7 december 2020

Cityförster wint internationale prijsvraag voor stadsuitbreiding Frankfurt am Main

19 november 2020

KCAP en Cityförster vernieuwen cultureel gebouw en district in Bratislava

17 augustus 2020

KCAP en Cityförster winnen prijsvraag cultuurdistrict Bratislava

30 september 2019

Architectuurprijs voor 'Nederlands' project in Albanië

17 april 2018

Team van Cityförster en Felixx geselecteerd voor ontwikkeling district Freiburg

9 februari 2018

Rubberen woning voor De Eenvoud Almere

27 oktober 2011

Cityförster Rotterdam wint prijsvraag Tirana

1 augustus 2008

OMA wint prijsvraag voor vernieuwing stadion KF Tirana en omgeving

8 april 2025

Piramide van Tirana: van communistisch mausoleum naar monument voor het volk

25 oktober 2023

Casanova+Hernandez toont vernieuwd waterfront Albanees vissersdorp

2 april 2021

Monument uit communistisch verleden Albanië wordt door MVRDV radicaal geopend

19 februari 2021

Publieksproject van Noa Haim rond stedelijke problemen Tirana

15 oktober 2020

Toren met 'geografische' kaart Albanië in Tirana

19 februari 2019

MVRDV transformeert Piramide van Tirana

22 mei 2018

Fotomuseum door Cananova+Hernandez geopend in Albanië

25 juli 2016

Markant parlementsgebouw voor Albanië

29 maart 2011

BOLLES+WILSON wint Masterplan Korça

24 juli 2009

de Architekten Cie. wint torenprijsvraag Tirana

28 november 2008

Toon alles

Gerelateerde podcasts

Toren van Babel

Gesprek met Martin Sobota over hoogbouw en carbon-based urbanism

7 mei

Andere nieuwsberichten

Bijdrage van Benthem Crouwel Architects en West 8 aan Afsluitdijk voltooid

1 uur geleden

Sinds 2018 werkten beide bureaus binnen het ontwerpteam van Levvel als ontwerpers aan de vernieuwing en versterking van het waterbouwkundig icoon.

The Natural Pavilion wordt verplaatst naar Evoluonpark in Eindhoven

2 uur geleden

The Natural Pavilion, gebouwd voor de Floriade Expo 2022 in Almere, wordt verplaatst naar Eindhoven. Hier krijgt het houten, remontabele gebouw een nieuwe bestemming als Ontdekfabriek 2.0, op het terrein van het Evoluon.

Powerhouse Company presenteert opgeleverd KJ in Den Haag

4 uur geleden

Het woongebouw met ruim 390 woningen en het prominente, golvende houten plafond verrees direct naast station Den Haag Centraal.

Koninklijke troon tijdelijk te zien waar Pierre Cuypers hem maakte

Vandaag, 10:54

Vanaf komende dinsdag is de koninklijke troon te zien in de stad waar die gemaakt is. Het Cuypershuis in Roermond toont de door architect Pierre Cuypers ontworpen troon, als onderdeel van de tentoonstelling Van Maker tot Majesteit.

Zuid-Holland slaat alarm: tekort aan sociale huurwoningen groeit

28 minuten geleden

Hoewel bijna de helft van de Zuid-Hollanders qua inkomen in aanmerking komt voor een sociale huurwoning, heeft de provincie verhoudingsgewijs steeds minder van zulke huizen.