Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

Boek belicht recent gerenoveerde Obrechtsjoel en zijn architect

4 juli 2023, 13:14

Na een uitvoerige restauratie is onlangs de Obrechtsjoel in Amsterdam formeel weer in gebruik genomen. Over de belangrijke synagoge, ontworpen door architect Harry Elte in een mengvorm van stijlen uit begin 20e eeuw, is bovendien een boek verschenen met verschillende invalshoeken en fraaie fotografie.

In de jaren twintig van de vorige eeuw trokken vele leden van de Joodse gemeente vanuit het centrum richting Amsterdam-Oost- en -Zuid. Er ontstonden levendige nieuwe gemeenschappen en de behoefte aan nieuwe synagogen groeide. De Raw Aron Schuster Synagoge, veelal kortweg aangeduid als de Obrechtsjoel, werd in 1928 ingewijd en vormde de belangrijkste van de nieuwe synagogen buiten het oude centrum.

Elte’s meesterwerk
Daarnaast was – en is – de Obrechtsjoel het meesterwerk van de architect Harry Elte. Zelf opgegroeid in een orthodox-Joods gezin werkte Elte vooral voor Joodse opdrachtgevers en met name in Amsterdam. Zo’n 88 van zijn ontwerpen zijn daadwerkelijk uitgevoerd; ongeveer de helft bestaat nog steeds. De Obrechtsjoel vormt nog steeds het hart van de joodse gemeenschap in Amsterdam-Zuid.

Het is een markant gebouw, dat laat zien hoe Elte zich niet vastlegde op een enkele stijl of stroming. Aan de buitenzijde laat het ontwerp de invloeden zien van Willem Dudok en het internationaal expressionisme van Frank Lloyd Wright. Het interieur vertoont invloeden van de Amsterdamse School en Elte’s leermeester Hendrik Berlage. Het gebouw is aangewezen als rijksmonument.

Nadat de Obrechtsjoel in 1997 al een grootscheepse restauratie onderging, heeft de Joodse Gemeenschap in 2022 de sjoel opnieuw laten renoveren. Daarbij zijn noodzakelijke herstelwerkzaamheden verricht, zoals aan de indrukwekkende glas-in-loodramen, die oorspronkelijk zijn ontworpen door Atelier Willem Bogtman, en de installaties. Daarnaast is de akoestiek verbeterd en zijn bijvoorbeeld studentenwoningen in de voormalige dienstwoning gerealiseerd.

Publicatie
De architect van de renovatie, Berend van der Lans, en Paula Blocq, bestuurslid van de RAS Synagoge, namen naar aanleiding van de renovatie initiatief tot een publicatie. Daarmee wilden ze onder andere het prachtige gebouw ‘vastleggen’, maar ook de architect Elte meer onder de aandacht brengen.

Het boek bevat bijdragen van onder meer hoogleraar Joodse Studies Bart Wallet (over de geschiedenis van de RAS Synagoge), historicus Laura Lubbers (over Elte’s ontwerp in de nationale en internationale architectuurcontext) en Kemal Rijken (die leden van de sjoelgemeenschap heeft geïnterviewd).

Ook bevat het boek een oeuvrelijst van het werk van Elte, samengesteld door Paul D. Meijer, en worden de sleutelwerken en de architectonische ontwikkeling van Elte beschreven. Het boek is geïllustreerd met historisch beeldmateriaal en fraaie foto’s na de recente renovatie van de hand van Kees Hummel.

De Obrechtsjoel; Harry Elte en zijn meesterwerk voor Joods Amsterdam (2023), Berend van der Lans, Paula Blocq, Coen van Bergeijk (red.), 192 pagina’s, hardcover. Ontwerp: Studio Rikkelman. LM Publishers. €29,50

Trefwoorden

kees hummel berend van der lans amsterdamse school synagoge obrechtsjoel harry elte rijksmonument raw aron schuster synagoge amsterdam religieus erfgoed boek

1	Kantoorcomplex door Goof Spruit bij station Utrecht krijgt tweede leven als De Nieuwe Tuin woensdag, 11 maart
2	Woongebouw door van Bergen Kolpa vormt nieuwe markering langs bocht Rotte dinsdag, 10 maart
3	Gerenoveerd Valkhof Museum heropent deuren op 6 juni dinsdag, 10 maart
4	Alkmaar selecteert VenhoevenCS en Wind voor nieuwbouw Hoornse Vaart maandag, 9 maart
5	Architectenweb symposium: ontwerpen van autovrije buurten donderdag, 12 maart

Gerelateerde nieuwsberichten

René Boer bekritiseert drang naar stedelijke perfectie in Smooth City

20 juni 2023

Boek brengt brutalistische gebouwen in Nederland in kaart

25 mei 2023

Boek Included over de projecten, de visie en de praktijk van Mei

3 april 2023

Pilot met buitengevelisolatie Amsterdamse School-gebouw

13 maart 2024

Renovatie eerste gebouw Berlage Lyceum Amsterdam afgerond

26 februari 2025

Nanne de Ru en Hans Ibelings lanceren nieuwe uitgeverij

31 maart 2023

Boek belicht Meelfabriek op te transformeren terrein Rotterdam

10 februari 2023

Geschiedenis en betekenis Het Scheepvaarthuis belicht in boek

29 oktober 2025

Boek: vraagspecificaties voor bouwprojecten

7 februari 2023

LEVS architecten publiceert boek Carbon-based Design

2 februari 2023

Boek over Jaap Bakema, architect met een missie

17 augustus 2023

Een dwarsdoorsnede van de wil tot creativiteit en kwaliteit

1 februari 2023

Boek met 95 portretten van jonge Europese architectuurstudio's

6 december 2022

Expositie in Museum Het Schip belicht vrouwen van de Amsterdamse School

18 september 2025

Boek biedt persoonlijk beeld van architect H.P. Berlage

17 november 2022

Studio 1:1 presenteert het Groene Handboek voor woningcorporaties

16 augustus 2022

Omvangrijke biografie van de gedreven en eigenwijze Theo Van Doesburg

13 juli 2022

Eerste monografie van KAAN Architecten verschenen

24 juni 2022

Boek: de wooncoöperatie als route naar betaalbaar wonen

25 januari 2022

Bedaux de Brouwer: monografie met onverstoorbare architectuur

25 november 2021

Boek: Voor de gek! Follies in Nederland

24 juni 2021

Toon alles

Andere nieuwsberichten

De Urbanisten schetst perspectief voor vitale en aantrekkelijke Rotterdamse binnenstad

13 maart, 4:41

In opdracht van BIZ RotterdamCentrum maakte De Urbanisten een perspectief voor een vitale en aantrekkelijke binnenstad die samengaat met een meer klimaat- en natuursensitieve inrichting

Studio Vinke en Loos van Vliet ontwerpen blok met woningen in haven Lelystad

13 maart, 3:24

In de haven van Lelystad wordt een blok met 160 woningen naar ontwerp van Studio Vinke in samenwerking met Atelier Loos van Vliet gerealiseerd. Bataviahof wordt het middelste van vijf wooncomplexen, waarvan er inmiddels twee zijn gerealiseerd.

Cepezed geselecteerd voor ontwerp Collectiecentrum Overijssel

13 maart, 2:15

Het Delftse bureau won de Europese aanbesteding die was uitgeschreven voor het gebouw, dat een plek krijgt in het Havenkwartier in Deventer.

Smiljan Radic onderscheiden met Pritzker Prize 2026

13 maart, 12:09

De zestigjarige Chileen wordt door de jury geprezen als een architect die elke opgave met een hoge mate van originaliteit benadert en gebouwen ontwerpt die zowel fragiel ogen als een stille vorm van plezier uitstralen.