Glas - Intro

12 februari 2008, 12:40

Glas was ooit slechts bedoeld om het binnenklimaat van het buitenklimaat te scheiden. Glas sprak tot de verbeelding door haar transparantie. Alleen al aan de filtering van het licht door gekleurd glas werd vanaf de middeleeuwse kathedralenbouw mystieke betekenis toegedicht. Tegenwoordig is glas een veelzijdig en bijna intelligent materiaal met vele toepassingsmogelijkheden. Ontwerpers en ingenieurs beschikken over een scala aan glassoorten met verschillende eigenschappen, zoals kleur, isolatie- en lichtwaarde.

De mogelijkheden van glas werden verruimd door ontwikkelingen in de glasindustrie. Floatglas, isolatieglas en gebruik van coatings met verschillende eigenschappen hebben glas tot een intelligent en onmisbaar bouwmateriaal gemaakt. Tegelijk was glas, als niet dragend materiaal, afhankelijk van de ontwikkeling van nieuwe bouwmaterialen. Dat begon met de ontwikkeling van ijzerconstructies halverwege de 19e eeuw en bijzondere ontwerpen als Chrystal Palace in Londen en het Paleis van Volksvlijt in Amsterdam.

Rond de eeuwwisseling waren grotere overspanningen in staal mogelijk en met grote glaspuien toonden Art Nouveau en Jugendstil daadwerkelijk een nieuwe, ‘open’ architectuur. De protagonisten van het Nieuwe Bouwen en later de Internationale Stijl verhieven het zelfs tot credo. De architectuur moest licht, lucht en ruimte uitademen en in combinatie met staal en beton, was glas het materiaal bij uitstek. Het scheiden van dragen en inbouwen leidde al tijdens het interbellum tot de vliesgevel. Weer later werden kozijnloze beglazingen mogelijk. Glas is chemisch gezien een mengsel van silicaten: zand en kwarts met een toevoeging van chemicaliën. Afhankelijk van de precieze samenstelling heeft glas verschillende eigenschappen, bijvoorbeeld een ander smeltpunt, een andere brekingsindex, dispersie of uitzettingscoëfficiënt. Omdat bij verwarming glas door uitzetting kan bezwijken, wordt glas meestal met een speciale samenstelling (Pyrex) gemaakt, waarmee dit soort problemen minimaal zijn.

Wat betreft de fabricage kan glas worden geblazen of getrokken. Sinds 1952 wordt vooral de float glas-methode toegepast. De laatste decennia zijn er vele soorten glas beschikbaar voor de markt, zoals bijvoorbeeld geprofileerd glas, glas dat door elektriciteit kan veranderen van doorzichtig naar ondoorzichtig (zwitchglas), glas met pvb-folies tegen doorvallen en brandwerend glas met een tussen de lagen aangebrachte opschuimende laag.

Overzicht projecten

De toepassing van (semi-)transparant of diffuus glas hoeft geen vormwil van de architect te zijn. De materiaaleigenschappen lenen zich uitstekend om invulling te geven aan de specifieke functie van het soort gebouw in het interieur. Meer...

Projectlijst
Raad voor de Rechtspraak, Kneuterdijk, Den Haag, RGD / Inbo
Hoofdkantoor Essent, De Bosch, Architecten CIE / BRS
Fietsenstalling Apeldoorn, Johan van der Ven / Atelier RBM
Kunstmuseum, Stuttgart, Haschler Jehle Architektur
Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid, Hilversum, Neutelings Riedijk Architecten
Diverse projecten, Erick van Egeraat (Boedapest, Warschau, Alphen aan den Rijn, Utrecht)
Warenhuis Galleria West, Seoul, UN Studio / Arup Lighting
Busstation IJ-zijde, Amsterdam CS, Benthem Crouwel Architecten / Movares / BRS
Ondergronds auditorium Grappa Nardini, M. Fuksas en D.O.Mandrelli

Trefwoorden

glas

1	Drents Museum organiseert tentoonstelling over ruïnestad Angkor maandag, 15 juni
2	De Zwarte Hond ontwerpt woontoren met drie herkenbare niveaus in de Binckhorst dinsdag, 16 juni
3	NSI stopt definitief met bouw houten kantoorgebouw Zuidas maandag, 15 juni
4	Rotterdam wil bijna 500 nieuwe woningen in Zevenkamp dinsdag, 16 juni
5	Roos Bendien directielid en projectarchitect bij JAM* maandag, 15 juni

Gerelateerde nieuwsberichten

Grote belangstelling subsidie isolatieglas

15 juni 2010

Andere nieuwsberichten

Archiprix levert vijf winnende inzendingen op

19 juni, 3:53

De jury kende twee eerste en drie tweede prijzen toe uit een totaal van 26 ingezonden projecten.

Winnaars Tilburg Architectuurprijs 2026 bekend

19 juni, 10:43

De vakjury koos unaniem voor Krisjkrasjkresj, een kinderdagverblijf in een voormalige wasserij. De publieksprijs was voor Ketelhuis Spoorzone, naar ontwerp van BURO013 Architecten.

Transformatie Sloterdijk krijgt verder vorm met bouw van 313 woningen

18 juni, 1:30

De herontwikkeling voorziet in een gemengd woonprogramma met aandacht voor groen, gezond en toekomstbestendig wonen.

Rotterdam start digitale kaartenbak en kavels voor wooncoöperaties

18 juni, 12:35

Initiatiefnemers voor een wooncoöperatie kunnen zich in Rotterdam vanaf 18 juni 2026 inschrijven voor een digitale ‘kaartenbak’. Ze kunnen zich daarmee aanmelden voor beschikbare kavels voor coöperatief wonen.

Katwijkse raad zet deur open voor miljardenfabriek Eli Lilly

19 juni, 9:34

De overheden investeren tevens gezamenlijk ruim honderd miljoen euro in de bereikbaarheid van het gebied.

Juryprijs De Vernufteling 2026 voor waterzuinig wonen

16 juni, 3:10

De prijs voor het innovatiefste ingenieursproject, De Vernufteling 2026, is door de jury toegekend aan Aveco de Bondt voor een project waar duurzaam watergebruik in een woonwijk centraal staat.