Omslagfoto

Het oorspronkelijke Musis Sacrum uit 1847

Het door Van Dongen-Koschuch Architects and Planners gerenoveerde en uitgebreide Musis Sacrum

Boek belicht bewogen (bouw)geschiedenis Musis Sacrum

1 november 2022, 14:11

De oudste concertzaal in Nederland die continu in gebruik bleef viert dit jaar zijn 175-jarig bestaan. Musis Sacrum in Arnhem kent een bewogen geschiedenis, ook in architectonisch en stedenbouwkundig opzicht. Ingrid D. Jacobs schreef een boek over het gebouw.

In 1847 werd in Arnhem een groot zangersfeest gehouden. De stad was net uit zijn beknellende omwalling gebroken en er was plek aan de fraaie singels voor een huis voor de muzen - een Musis Sacrum, Huis voor Muziek. In de volgende 175 jaar bleef de concertzaal continu in gebruik, maar het gebouw onderging wel acht metamorfoses.

Het meest vers in het geheugen ligt de renovatie en uitbreiding met de Parkzaal door Van Dongen en Koschuch, maar het gebouw is veel vaker onder handen genomen. Vanaf het allereerste gebouw van architect Henri Guillaume Fromberg af aan onderging Musis Sacrum verschillende gedaantewisselingen, verbouwingen en andere ingrepen, al bleef er altijd muziek klinken in de concertzaal.

Herman Hertzberger
Oorlog, bestemmingsplannen en bezuinigingen bedreigden de zaal, maar ze overleefde. In het boek besteedt Jacobs aandacht aan de verschillende gebeurtenissen en verbouwingen, maar ook aan een plan van Herman Hertzberger dat het uiteindelijk niet haalde. Hij wilde een nieuw gebouw realiseren dat als brug zou fungeren tussen het stadscentrum en de Steenstraat, in plaats van het ‘eiland’ dat Musis in zijn ogen was.

Het vooruitstrevende plan kreeg geen meerderheid in de gemeenteraad en verdween in 1977 van tafel. In de jaren tachtig en negentig onderging Musis Sacrum nog twee verbouwingen, totdat het in 2018 zijn huidige vorm kreeg. “Musis Sacrum is klaar voor de toekomst. Het gebouw dat er nu staat kan nog een eeuw mee”, stelt uitgever WBooks. De tijd zal het leren…

Musis Sacrum Arnhem 1847-2022, de bewogen geschiedenis van een concertzaal (29,95 euro) verschijnt op 17 november

Trefwoorden

concertzaal arnhem van dongen-koschuch architects and planners musis sacrum boek wbooks musis

1	Stadsherstel Amsterdam start crowdfundingsactie voor herstel Vondelkerk maandag, 5 januari
2	Namelok renoveert hotel- en conferentiecentrum in Elspeet maandag, 5 januari
3	Zes bijzondere huizen krijgen status van museum woensdag, 7 januari
4	Jaarboek Landschapsarchitectuur en stedenbouw 2025 gepresenteerd maandag, 5 januari
5	Martien van Goor (1944-2025) stelde het belang van een project boven zijn ego woensdag, 7 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Koningin opent vernieuwd Musis Arnhem

12 januari 2018

Beeldverslag van rondleiding door Musis Sacrum

15 november 2017

Vijf ontwerpteams in de race voor renovatie en nieuwbouw Stadstheater Arnhem

7 september 2022

Architecten Musis Arnhem gaan ieder hun eigen weg

15 januari 2019

Nominaties 'Publiek gebouw van het Jaar' bekend

25 oktober 2018

Koschuch Architects ontwerpt woontoren in Haarlem Schalkwijk

6 december 2023

Koschuch Architects ontwerpt woontoren aan de Waal in Nijmegen

4 januari 2024

Winnaars NRP Gulden Feniks 2018 onthuld

28 juni 2018

Gelders Huis gekozen tot BNA Beste Gebouw van het Jaar 2018

18 mei 2018

Winnaars Heuvelinkprijs 2018 bekend

18 mei 2018

Geschakelde woningen Statt geven steeg in Spijkerkwartier een gezicht

30 mei 2023

Bouwstart Instituut voor Nachtcultuur in Amsterdam naar ontwerp van XML

22 oktober 2024

Bouw Huis voor de Amateurkunst Vrijdag in Groningen kan starten

1 juli 2024

Nijmegen kiest voor plan Stadgoed DUUX van ZUS en Koschuch Architects

28 mei 2025

Ontwerpvisies voor renovatie en nieuwbouw Stadstheater Arnhem gepresenteerd

7 december 2022

BNO publiceert derde editie Dutch designers Yearbook

8 december 2022

Braaksma & Roos, Civic Architects en Arup mogen Stadstheater Arnhem vernieuwen

22 december 2022

Boek: vraagspecificaties voor bouwprojecten

7 februari 2023

Arnhem krimpt winkelgebied in binnenstad in

1 maart 2023

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Houten villa van Atelier Nomadic ademt plattelandsleven

Vandaag, 16:27

In de Amerikaanse Catskill Mountains ontwierp Atelier Nomadic een houten passiefhuis-retraite dat verbinding zoekt met het omliggende landschap.

Maas Lawrence zoekt projecten voor zijn eerste jaarboek Nederlandse architectuur

Vandaag, 15:40

In het boek wil de uitgeverij een veelomvattend overzicht maken van de stand van zaken in het vakgebied, met aandacht voor opgeleverde gebouwen en projecten en initiatieven in bredere zin.

KAW wint tender met duurzame renovatie Haagse portiekwoningen

Vandaag, 12:30

KAW gaat samen met bouwer-ontwikkelaar Van Mierlo Dinkq 224 naoorlogse Haagse portiekwoningen duurzaam verbouwen.

Martien van Goor (1944-2025) stelde het belang van een project boven zijn ego

Vandaag, 11:46

Op 18 december is op 81-jarige leeftijd architect Martien van Goor overleden. De medeoprichter van het huidige GGH Architecten is vooral bekend van renovaties van monumentale gebouwen, zoals de vernieuwing van Theater Carré in Amsterdam.

CASA Arnhem opent inzendingsronde voor Heuvelinkprijs 2026

Vandaag, 14:25

De tweejaarlijkse prijs is bestemd voor de beste nieuwbouw in de gemeente Arnhem.

Insprekers hebben twijfels over effectiviteit gebiedsplan Utrecht

Vandaag, 09:19

Vertegenwoordigers van onder meer de bouwsector hebben twijfels over de effectiviteit van het ontwerp Utrechts Programma Landelijk Gebied.

Integratie Het GeluidBuro binnen Nieman Raadgevende Ingenieurs

Gisteren, 11:07

Hiermee heeft het ingenieursbureau “brede en bewezen expertise” op het gebied van omgevingsgeluid, bouwakoestiek, installatiegeluid en zaalakoestiek aan zijn dienstverlening toegevoegd.