Museum de Fundatie

16 september 2013
Museum De Fundatie in Zwolle, gelegen op de grens tussen de middeleeuwse binnenstad en het open 19e-eeuwse parklandschap van de singels, is uitgebreid met een spectaculair volume op het dak van het voormalig Paleis van Justitie.

Het gerechtsgebouw aan de Blijmarkt is in 1838 door de architect Eduard Louis de Coninck in neoclassicistische stijl ontworpen. Met deze architectuurstijl moest De Coninck de eenheid in de wetgeving van het nieuwe koninkrijk symboliseren. Het gebouw kent een dubbele symmetrie met aan weerszijden een monumentale entreepartij en een centrale entreehal over twee verdiepingen.

Aan de stadskant ligt het vrijstaande gebouw iets terug ten opzichte van de aaneengesloten middeleeuwse gevelwand van de Blijmarkt. Dit geeft het gebouw, samen met de klassieke gevelopbouw van een timpaan op Corinthische zuilen, een solitair karakter. Ook aan de singelzijde ligt het gebouw zelfstandig, in het groen van de Potgietersingel. De singels werden in de tweede helft van de 19de
eeuw, na het slechten van de stadswallen, als openbaar park in Engelse landschapsstijl aangelegd.

Door deze ligging werd het gebouw een schakel tussen twee werelden: die van de naar binnen gekeerde middeleeuwse vestingstad met haar compacte en statische karakter en de wereld van het 19e-eeuwse park met een naar buiten gekeerd, dynamisch karakter.

In 1977 verloor het gebouw haar functie als Paleis van Justitie en werd het verbouwd tot kantoor voor de Rijksplanologische Dienst. In de twee hoge rechtszalen werd een tussenvloer gelegd. Na een interne verbouwing door architect Gunnar Daan, is sinds 2004 Museum De Fundatie - dat al een vestiging had in Heino – in het gebouw gehuisvest.

Het museum heeft een bijzondere collectie met werken van onder andere Rembrandt, Saenredam, Turner, Monet, Rodin, Van Gogh, Mondriaan en Van der Leck. Daarnaast stelt het museum kleine, maar spraakmakende exposities samen. Onder directeur Ralph Keuning werden deze tijdelijke tentoonstellingen zo succesvol dat uitbreiding van het museum noodzakelijk werd. Het museum heeft de verleiding kunnen weerstaan om de historische binnenstad, waar het moeilijk uitbreiden is, te verlaten en koos voor een uitbreiding van het bestaande Rijksmonumentale gebouw.

De uitbreiding van het voormalig gerechtsgebouw is in 2010 ontworpen door Bierman Henket architecten. Hubert-Jan Henket heeft de opdrachtgever kunnen overtuigen niet naast het bestaande gebouw uit te breiden: dat zou het solitaire en symmetrische karakter van het gebouw teniet doen. Een ondergrondse uitbreiding was ruimtelijk te ingewikkeld. Daarom is een uitbreiding met een autonoom volume op het monumentale gebouw ontworpen.

Zoals het Paleis van Justitie in horizontale richting twee werelden aaneenschakelt, zo koppelt Henket in verticale richting het klassieke, statische gebouw aan de vloeiende dynamiek van een eigentijdse uitbreiding.

De opbouw is net als de onderbouw in twee richtingen symmetrisch, maar heeft een vorm die enigszins lijkt op een rugbybal. Samen vormen de twee totaal verschillende volumes een nieuw stedenbouwkundig geheel. Ook in het interieur contrasteren twee opvattingen: de klassieke aaneenschakeling van rechthoekige museumzalen beneden, versus de vloeiende open ruimtes in het ellipsvormige volume erboven.

Zowel de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) als de lokale monumentenverengingen waren vanaf de eerste schetsen positief over het radicale concept voor de uitbreiding. Onder het motto behoud door ontwikkeling werden gebruikelijke debatten en (inspraak)procedures aanmerkelijk verkort. De bouwvergunning werd in een recordtijd verleend.

Dwars door het bestaande gebouw zijn acht stalen kolommen aangebracht die op een eigen fundering staan. De kolommen dragen de nieuwe uitbreiding met twee tentoonstellingsvloeren van samen 1000 m2. Zo staat de uitbreiding constructief en architectonisch los van het oude paleis.

De uitbreiding - ook wel De Wolk genoemd - is bekleed met 55.000 driedimensionale keramische elementen die zijn geproduceerd door Koninklijke Tichelaar uit Makkum. De gemêleerde witblauw geglazuurde tegels van 20x20 cm en 10x10 cm, vormen samen een genuanceerd vlak dat zich afhankelijk van het weer verenigt met de hemelkoepel.

Aan de noordzijde is een grote pui gerealiseerd die de twee nieuwe tentoonstellingsvloeren van daglicht voorziet. Vanuit het museum ontstaat zo een weids uitzicht op de binnenstad.

De oorspronkelijke centrale entreehal is in de uitbreiding doorgezet als atrium, waardoor de twee museale werelden bij elkaar komen. Een glazen lift in het atrium brengt bezoekers naar de verschillende verdiepingen. De trappen liggen decentraal, aan de buitenzijde van de verschillende verdiepingen. In de oudbouw zijn ze statig en recht, in de nieuwbouw zijn ze vloeiend gekromd. Tussen het bestaande gebouw en de uitbreiding - waar nieuw en oud raken - loopt rondom een glazen gang. Aan de ene kant kijk je in het atrium en aan de andere kant zie je de stad en de onderkant van betegelde uitbreiding.

Zo heeft Museum De Fundatie - dat hedendaagse, moderne èn oude kunst in één gebouw wil presenteren - een nieuw, volstrekt uniek gezicht gekregen.



Museum De Fundatie


Blijmarkt 20

8011NE Zwolle

Ontwerp: 2010

Oplevering: 2013

Opdrachtgever:
Museum De Fundatie / gemeente Zwolle

Architect: Bierman Henket architecten

Adviseurs:
ABT adviesbureau voor bouwtechniek bv Huisman &
van Muijen Climatic Design Consult Bremen Bouwadviseurs

Aannemer: BAM Oost
Stel jezelf kort voor! Dan weet het betreffende bedrijf wie hun brochure gedownload heeft.
Wil je niet bij elke download jouw gegevens in hoeven voeren?
Klik dan hier om in te loggen. Heb je nog geen account? Maak dan hier een gratis account aan.
Voornaam
Achternaam
E-mailadres
Downloaden
Wanneer je brochures download op Architectenweb.nl worden relevante gegevens van jou – zoals jouw naam en e-mailadres – met het betreffende bedrijf gedeeld. Meer hierover lees je in ons privacybeleid.
Stel jezelf kort voor! Dan weet het betreffende bedrijf wie hun model gedownload heeft.
Wil je niet bij elke download jouw gegevens in hoeven voeren?
Klik dan hier om in te loggen. Heb je nog geen account? Maak dan hier een gratis account aan.
Voornaam
Achternaam
E-mailadres
Downloaden
Wanneer je modellen download op Architectenweb.nl worden relevante gegevens van jou – zoals jouw naam en e-mailadres – met het betreffende bedrijf gedeeld. Meer hierover lees je in ons privacybeleid.

Neem contact op met BiermanHenket

Je bent momenteel niet ingelogd. Hierdoor is het alleen mogelijk om meer informatie per e-mail op te vragen. Wil je liever gebeld worden of documentatie per post ontvangen? Klik dan hier om in te loggen.
Heb je nog geen account? Maak dan hier een gratis account aan.
Voornaam
Achternaam
E-mailadres
Opmerkingen
Bij iedere aanvraag worden relevante gegevens van jou gedeeld met het betreffende bedrijf. Meer hierover lees je in ons privacybeleid.
Reynaers B.V.
ODS Jansen
Hagemeister GmbH & Co. KG
ALUCOBOND®
SLV Nederland
Caparol
Tarkett BV
Kawneer (voorheen Alcoa)
Verosol Nederland B.V.
Pittsburgh Corning Nederland B.V. (FOAMGLAS)
OCS | Office Cabling Systems
Forster
Balink Glas & Aluminium BV
Performance in Lighting
Sempergreen
EeStairs | trappen en balustrades
Arpa Nederland BV
Aluprof Nederland BV
Intal BV
Forbo Flooring
AGC Nederland Holding B.V.
KONE Liften en Roltrappen, Gevelliftinstallaties en Deursystemen
Triflex bv
Gorter Luiken B.V.
Foreco Dalfsen
Wienerberger B.V.
AluK Aluminium b.v.
Duco Ventilation & Sun Control
ROCKWOOL B.V.
Rockfon / ROCKWOOL B.V.
Trespa International BV
Gira Giersiepen GmbH & Co. KG
Rockpanel
Renson
Metaglas B.V.
VELUX Nederland B.V.
Jung | Hateha B.V.
Sika Nederland B.V.
ASSA ABLOY Entrance Systems
Saint-Gobain Building Glass Nederland
Faay Vianen B.V.
Boon Edam Nederland B.V.
Hunter Douglas Architectural Nederland
Derako International B.V.
Forbo Eurocol Nederland B.V.
EQUITONE gevelpanelen
Cedral sidings
Holonite B.V.
Bolidt Kunststoftoepassing B.V.
Gerflor Benelux
OWA Benelux BV
Tata Steel IJmuiden BV
Annuleren
OK
Sluiten
Doorgaan
Inloggen
Maak een gratis persoonlijk account aan