Gemeentehuis van hout en hergebruikt materiaal voor Krimpenerwaard

In het Zuid-Hollandse Bergambacht is deze zomer het nieuwe gemeentehuis van Krimpenerwaard in gebruik genomen. De ambitie van de gemeente was onder meer om een betaalbare nieuwbouw die tegelijk ‘grensverleggend circulair’ zou zijn. Dat vertaalden Ector Hoogstad Architecten en DOOR architecten in een remontabel gebouw van hout en hergebruikte materialen.

Het nieuwe onderkomen van de fusiegemeente Krimpenerwaard is gebouwd aan de rand van een zogeheten slagenlandschap, langwerpige percelen landbouwgrond die worden gescheiden door sloten. Naar analogie van het in deze regio gangbare boerderijtype kregen de bouwdelen ‘voorname’ kopgevels naar de straat toe en tonen ze zich informeler naar het landschap. BoschSlabbers is verantwoordelijk voor het landschapsontwerp.

De volumes zijn opgebouwd uit een helder modulair constructiesysteem van gelamineerde houten kolommen en liggers, CLT-wanden en houten kanaalplaatvloeren. De dimensies van deze structuur zijn het resultaat van een zorgvuldige afweging tussen menselijke maat, programma, flexibiliteit en kosten, melden de bureaus.

De constructie is volledig remontabel en werd in recordtijd geplaatst. Constructie en installaties zijn vanaf het de eerste schets integraal ontwikkeld. Tussen de houten kanaalplaatelementen zijn negentig centimeter brede zones gereserveerd voor klimaatplafonds en andere installaties. Deze zones worden overbrugd door LVL-platen die tegelijkertijd de schijfwerking van de vloer verzorgen.

Deze oplossing voorkomt kruisingen met houten liggers, beperkt de afmetingen van balken en vloerpakket, en maakt daarmee een royale verdiepingshoogte mogelijk, stellen Ector Hoogstad en DOOR. De constructie blijft maximaal zichtbaar in een rustig plafondbeeld dat bijdraagt aan de ruimtelijke beleving.

Direct na binnenkomst staan de bezoekers in het atrium, een huiskamerachtige centrale ruimte dwars door de drie bouwdelen. Deze ruimte verbindt alle verschillende functies van het gebouw op een overzichtelijke manier aan elkaar. Rechts zien bezoekers meteen de snelbalie, terwijl ze rechtsaf zo het werkcafé binnen stappen of de trap kunnen nemen naar de trouwzaal op de eerste verdieping. Iets verder naar achteren is aan se rechterkant de dubbelhoge raadzaal zichtbaar, links liggen de commissiekamers.

Het interieur wordt gekenmerkt door inval van daglicht, aanwezigheid van hout en zicht op groen. Om de warmtelast door directe zoninstraling te beperken, hebben de zuidgevels balkons gekregen, die uitzicht bieden ver over de polder. In de gebouwschil is een optimale balans gezocht tussen circulair materiaalgebruik, energiehuishouding, representatie en onderhoud. De kozijnen zijn van hout, met een onderhoudsvriendelijke en levensduurverlengende aluminium afdekking aan de buitenzijde. In alle dichte geveldelen is isolatiemateriaal op basis van cellulose gebruikt.

Het gebouw behaalt een Building Circularity Index van 43 procent, bestaat op massabasis voor dertig procent uit biobased materialen en bindt ongeveer 1.200 ton CO₂ in biogene materialen. Het gebouw is ontworpen voor een minimale levensduur van vijftig jaar. Na demontage kan zeventig van de gebouwmassa hergebruikt worden, aldus de architecten.

De kopgevels zijn gemetseld uit hergebruikte bakstenen van een sloopproject uit de omgeving. Het staal waarmee de installatieruimten zijn geconstrueerd is ‘geoogst’ bij de sloop van een lokale sporthal. In de terrazzo vloerafwerking van het atrium is de reststroom gebruikt van het bakproces van de straatklinkers die buiten zijn toegepast. De trappen en vast meubilair, zoals de tafels in de raadzaal, zijn gemaakt van resthout dat bij de milieustraat is ingezameld onder de inwoners van de gemeente.