Studio Ard Hoksbergen – Xplore Agora in Amsterdam

Studio A Kwadraat en OMA – Eerste Circlewood-school in Weesp

Buro KettingHuls – IKC De Zevensprong in Best

Symposium rond het ontwerp van scholen – standaardisatie versus maatwerk

6 mei, 9:00

Op woensdagmiddag 3 juni organiseert Architectenweb samen met Studio Ard Hoksbergen en Stichting Mevrouw Meijer in Xplore Agora in Amsterdam-Noord een symposium rond het ontwerp van schoolgebouwen. Net als in de wederopbouw wordt er in de scholenbouw opnieuw gezocht naar standaardisatie, nu in bouwsystemen. Hoe verhoudt zich dat tot het feit dat iedere locatie en iedere school anders is, en er een groeiende opgave ligt in upgraden van bestaande scholen? Welke vorm en welke mate van standaardisatie is zinvol bij zowel nieuwbouw als renovatie van schoolgebouwen? Welke voor- en nadelen heeft standaardisatie? Daarover gaat deze middag, waar een rondleiding door Xplore Agora onderdeel van is.

Voor de bouw van maximaal dertig integrale kindcentra in de komende tien jaar heeft gemeente Amsterdam een raamovereenkomst gesloten met drie consortia die elk met een gestandaardiseerd houten bouwsysteem nu reageren op de opgaven in de gemeente. Van de drie consortia – De Elementaire School, Het Schoolvoorbeeld en Schools by Circlewood – zijn ondertussen de eerste scholen in uitvoering of afgerond. Zo is in Weesp een school gerealiseerd volgens het Circlewood bouwsysteem naar ontwerp van Studio A Kwadraat en OMA.

In de wederopbouwperiode is in de nieuwe uitleggebieden toen geëxperimenteerd met de bouw van een aantal typen standaard scholen. Zo konden relatief snel scholen gerealiseerd worden met een gestandaardiseerde kwaliteit. Maar de architecten die deze scholen ontwierpen, zoals Hugh Maaskant, worstelden ook met de gestandaardiseerde opbouw van de scholen, omdat zelfs in de wederopbouwwijken locaties toch steeds net anders waren. Welke lessen kunnen daaruit getrokken worden voor de zoektocht naar standaardisatie en industrialisatie in de huidige tijd?

Xplore Agora in Amsterdam-Noord wordt door architect Ard Hoksbergen omschreven als een hybride van maatwerk en standaard. Op de stedelijke hoek die de school definieert heeft de school een uniek en uitgesproken karakter gekregen. Dat is ook de plek waar de school zich met zijn aula, terras en publiek toegankelijke café opent naar de buurt. De onderwijsruimtes erachter zijn daarentegen uitgevoerd volgens een gestandaardiseerd en flexibel bouwsysteem. Volgens Ard is zo’n combinatie van maatwerk en standaard interessant.

En hoe verhoudt de zoektocht naar standaardisatie en industrialisatie in de scholenbouw zich tot de grote opgave om bestaande scholen te renoveren en te upgraden? In Best heeft Buro KettingHuls een school uit de jaren ‘70 gerenoveerd, en daarbij de oude sheddaken opnieuw geopend en de aula extra hoogte gegeven. Tegelijkertijd is de school naar ontwerp van KettingHuls uitgebreid met een tweelaagse uitbreiding die zich opent naar het sportveld daar. De galerij op de verdieping heeft een dubbelfunctie als tribune voor het sportveld maar is naast een trap ook voorzien van een glijbaan om zo spelenderwijs beneden te komen. De unieke dubbellaagse uitbreiding is zelf uitgevoerd in een modulaire, houten draagconstructie en kon zo ook in korte tijd gerealiseerd worden.

Welke vorm en welke mate van standaardisatie is zinvol bij zowel nieuwbouw als renovatie van schoolgebouwen? Waar liggen de kansen in standaardisatie en industrialisatie en waar de beperkingen? En wordt er, uitzoomend, uiteindelijk niet teveel naar bouwkundige optimalisaties gekeken terwijl er veel meer winst te behalen zou zijn in een optimalisatie van bestuurlijke en vergunningstrajecten?

Het symposium rond scholenbouw vindt plaats in het Grand Café van Xplore Agora in Amsterdam-Noord (Elzenhagenpad 2, 1025 WL in Amsterdam).

Programma

13:00u-13:30u – Inloop met koffie en thee

13:30u-15:30u – Presentaties en debat

Introductie door Wilma Kempinga van Mevrouw Meijer over de huidige opgave in de scholenbouw;
Presentatie door Fred Feddes over standaardisatie en variatie in de Nederlandse scholenbouw vanaf het begin van de negentiende eeuw. Zo heeft bijvoorbeeld Hugh Maaskant in de wederopbouw aan standaard scholen gewerkt. Wat werkte daarbij en wat niet?;
Presentatie door Arne Balvers van Circlewood over het ontwerpen van scholen met het Circlewood bouwsysteem;
Presentatie door Ard Hoksbergen van Studio Ard Hoksbergen over het ontwerp van de Xplore Agora school waar we te gast zijn deze middag;
Presentatie door Daniëlle Huls van KettingHuls over hun ontwerp voor de renovatie en uitbreiding van De Zevensprong in Best;
Debat met de sprekers en de zaal;

15:30u-16:00u – Rondleiding door Xplore Agora door Studio Ard Hoksbergen

16:00u-17:00u – Netwerkborrel

De middag wordt gemodereerd door Michiel van Raaij (Architectenweb)

Schrijf je nu gratis in voor het symposium (Eventbrite)

Alle deelnemers aan het evenement zullen ruim van tevoren publiek gemaakt worden, zodat op deze middag effectief nieuwe contacten gelegd kunnen worden.

Architectenweb symposia
Vanuit Architectenweb worden door het jaar heen verschillende symposia georganiseerd, steeds rond een ander actueel thema. Eerder zijn zo bijvoorbeeld symposia georganiseerd rond het ontwerp van autovrije buurten, modulair bouwen in hout en de renovatie van sociale woningbouw.

Voor architecten, stedenbouwkundigen, landschapsarchitecten, ruimtelijk ontwerpers, ontwikkelaars, gemeenten, stadsmakers en adviseurs zijn de symposia gratis toegankelijk. Wat betreft de maakindustrie zijn de evenementen exclusief toegankelijk voor de Partners van Architectenweb. Leveranciers in de bouw die de symposia graag willen bijwonen, maar nog geen Partner zijn van Architectenweb, vragen wij contact met ons op te nemen.

Trefwoorden

kettinghuls mevrouw meijer xplore agora symposium repetitie wilma kempinga modulair bouwen architectenweb fred feddes circlewood daniëlle huls standaardisatie scholenbouw studio ard hoksbergen ard hoksbergen maatwerk arne balvers bbn adviseurs scholen

1	Powerhouse Company presenteert opgeleverd KJ in Den Haag vrijdag, 9 oktober
2	RAU presenteert schetsontwerp voor gemeentehuis Het Hogeland maandag, 12 oktober
3	Bijdrage van Benthem Crouwel Architects en West 8 aan Afsluitdijk voltooid vrijdag, 9 oktober
4	Opgeleverde Aurora-gebouw van Piet Zanstra tijdens ADE open voor publiek maandag, 12 oktober
5	Huib Koman herbouwt afgebrand recreatiehuisje op landgoed donderdag, 8 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Studio Ard Hoksbergen herkent en vertaalt wensen van Xplore Agora

23 oktober 2025

Transformatie van een basisschool naar duurzaam IKC door buro Kettinghuls

22 april 2025

Eerste school die is gerealiseerd volgens Circlewood-systeem voltooid

4 maart

Boekpresentatie en symposium Beter Dan Sloop in vakschool Nimeto

7 februari 2025

Amsterdam kiest met Innovatiepartnerschap Schoolgebouwen nieuwe aanbestedingsmethode

16 mei 2023

The Natural Pavilion krijgt tweede leven op dezelfde plek

19 december 2022

The Natural Pavilion op Floriade Expo 2022

13 april 2022

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Rapport: bij optoppen moet je denken vanuit de doorsnede

4 uur geleden

Meerlaagse woongebouwen uit de jaren 1960, ‘70 en ’80 bieden grote kansen voor optoppen, aanbouwen en ‘uitplinten’. Om dit goed aan te pakken, pleit Groothuijse de Boer in een rapport voor denken vanuit de doorsnede.

Diederendirrix presenteert definitief ontwerp renovatie Stadsschouwburg Nijmegen

Vandaag, 11:38

Diederendirrix heeft het definitief ontwerp voor de renovatie van de Stadsschouwburg Nijmegen gepresenteerd. Het rijksmonument wordt onder meer verduurzaamd, uitgebreid en beter verbonden met zijn omgeving.

MIX architectuur draagt met variatie aan woningen bij aan natuurinclusieve woonbuurt

Vandaag, 10:19

De diverse woningen liggen in de buurt Lents Buiten Oost, onderdeel van de Nijmeegse stadsuitbreiding De Waalsprong.

Nieuwe Instituut toont inzendingen finalisten Prix de Rome 2026

Gisteren, 11:58

Vanaf vrijdag 4 december zijn bij het Nieuwe Instituut in Rotterdam de inzendingen van de finalisten voor de Prix de Rome Architectuur 2026 te zien.

Expertisecentrum ondersteunt gemeenten bij realiseren woonruimte

3 uur geleden

Maandag heeft minister Boekholt-O’Sullivan officieel het Nationaal Expertisecentrum Woningbouw officieel gelanceerd.

Rijk en provincies leggen honderd miljoen klaar voor natuurbeheer

Vandaag, 09:33

Extra geld uittrekken voor natuurbeheer moet er ook voor zorgen dat er sneller natuurvergunningen verleend kunnen worden.

RLi: handhaving moeilijker onder nieuwe Omgevingswet

Gisteren, 13:14

Toezicht op regels voor de omgeving is ingewikkelder geworden onder de Omgevingswet, die sinds bijna drie jaar veel van die regels bundelt.

Werelderfgoedcentrum Waddenzee dreigt failliet te gaan

Gisteren, 09:20

De problemen zijn ontstaan omdat de realisatie en ingebruikname van de nieuwe locatie, die opende in april 2025, ‘onverwachte kosten’ met zich meebrachten.