Goed onderzoek naar vleermuizen verplicht voor spouwmuurisolatie

3 augustus 2023, 9:00

Isolatiebedrijven en woningeigenaren moeten voordat ze spouwmuren isoleren goed onderzoeken of daar vleermuizen in zitten. Met een camera in de ruimte tussen de muur kijken is daarbij niet voldoende, heeft de Raad van State bepaald in een rechtszaak tussen isolatiebedrijf IsoSun en het provinciebestuur van Utrecht. De uitspraak kan gevolgen hebben voor de werkwijze van de hele branche en mogelijk ook voor het tempo waarin huizen in Nederland worden na-geïsoleerd.

De provincie had het bedrijf in 2019 een dwangsom opgelegd en opgedragen ecologisch onderzoek te doen naar de aanwezigheid van vleermuizen. Het bedrijf was het daar niet mee eens, maar de hoogste bestuursrechter geeft de provincie nu gelijk. Eerder had de rechtbank al geoordeeld dat IsoSun niet voldeed aan de zorgplicht voor vleermuizen.

Niet zomaar onderuit te komen
De Raad van State is zich ervan bewust dat het isoleren van spouwmuren energie bespaart en daarmee bijdraagt aan het behalen van de klimaatdoelen. Vleermuizen zijn echter wettelijk beschermd en daar valt niet zomaar onderuit te komen.

Tijdens de zaak nodigde de Raad van State andere belanghebbenden en experts uit om hun visie te geven. Daarop reageerden onder meer overheden, verenigingen die zich bezighouden met soortenbescherming, woningcorporaties en andere bedrijven uit de isolatiebranche.

Uit alle reacties maakt de hoogste bestuursrechter op dat er de afgelopen jaren ‘veel ontwikkelingen zijn geweest en werkwijzen zijn gevonden voor een grootschaligere aanpak van woningisolatie, waarbij ook de bescherming van vleermuizen wordt betrokken’. Die nieuwe methodes kunnen ‘ook voor particulieren uitkomst bieden’, denken de rechters.

Over het hoofd gezien
Vooral kleine dwergvleermuizen kruipen vaak in spouwmuren. Als die worden volgespoten met isolatiemateriaal, is dat slecht voor de beestjes. Bij onderzoek met een camera is de kans groot dat ze over het hoofd worden gezien, want een dwergvleermuis is maar zo groot als een luciferdoosje.

Eén manier om hiermee om te gaan, is ecologisch onderzoek laten doen door een deskundige. Dat maakt isolatie wel veel duurder. Er zijn ook andere opties. Zo kunnen gemeenten op hun grondgebied ecologisch onderzoek uitvoeren en maatregelen treffen om vleermuizen in stand te houden. Vervolgens kan de provincie voor die hele gemeente een ontheffing verlenen. Dan is duur ecologisch onderzoek per woning niet nodig. Over deze werkwijze geven de rechters geen oordeel, maar ze leggen hem wel uit.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken zegt in een reactie dat het grootschaliger onderzoek landelijk wil uitrollen. Daar is nu al 44 miljoen euro voor uitgetrokken. De regeling ligt nu voor ter consultatie: belanghebbenden kunnen erop reageren tot 9 september.

Duizenden euro’s extra
De Vereniging Eigen Huis (VEH) vreest dat huiseigenaren een jaar langer moeten wachten om hun woning te isoleren en dat dit duizenden euro’s extra gaat kosten. Hoeveel de kosten oplopen door het ecologisch onderzoek hangt volgens de VEH-woordvoerder af van het soort woning en hoe oud het is. Bij een oude boerderij zal het prijskaartje hoger zijn dan bij een relatief nieuw rijtjeshuis. Onder meer een groot tekort aan ecologen voor onderzoek leidt tot vertraging, stelt de VEH.

De vertraging en hogere kosten voor het onderzoek kunnen ervoor zorgen dat sommige huiseigenaren besluiten hun woning helemaal niet te isoleren. “Dat is onze grootste zorg”, zegt de woordvoerder. Volgens hem zijn veel koop- en huurhuizen nog niet geïsoleerd of moet het isolatiemateriaal vervangen worden. Om hoeveel huizen het gaat, is hem niet bekend. De VEH zegt dat huiseigenaren het beschermen van kwetsbare natuur, waaronder vleermuizen, ook belangrijk vinden.

Woningcorporaties
De uitspraak heeft minder invloed op woningcorporaties, zegt een woordvoerster van hun koepelorganisatie Aedes. Woningcorporaties doen volgens haar al onderzoek als er mogelijk vleermuizen zijn. De uitspraak zorgt hooguit voor een klein beetje extra vertraging, laat ze weten. “We gaan ervan uit dat provincies en gemeenten nu scherper controleren of de juiste methodiek wordt toegepast.” Wel staat de uitspraak volgens haar ‘op gespannen voet met de verduurzamingsopgave’.

Bron: ANP

Trefwoorden

spouwmuren vleermuis aedes veh isolatie vleermuizen vereniging eigen huis

1	Ontwerp voor eerste torens Rijnhaven in Rotterdam onthuld maandag, 7 september
2	Nominaties Kantoorgebouw van het Jaar 2026 bekend woensdag, 9 september
3	Korteknie Stuhlmacher herbestemt, herorganiseert en verbindt Huis73 maandag, 7 september
4	V8 architects ontwerpt gebouw met sociale woningen in Max Euwe Kwartier maandag, 7 september
5	DP6 en De Unie Architecten ontwerpen Collectiecentrum Rotterdam woensdag, 9 september

Gerelateerde nieuwsberichten

VEH wil oplossing vleermuizenproblematiek bij isoleren spouwmuren

14 september 2023

Rapport: gebruik meer hennep en vlas als duurzaam bouwmateriaal

25 juli 2023

Branche wil hoger isolatietempo door nieuwe opsporingsmethodes dieren

1 mei 2024

Richtlijn voor gebiedsgericht vleermuisonderzoek uitgebracht

29 januari 2024

Steen – PIR – Schaap

13 juni 2023

Minister stuurt 'energiefixers' langs in wijken met slecht geïsoleerde huizen

20 maart 2023

TNO: verduurzamen van woningen moet veel sneller

21 oktober 2022

VEH: verduurzaming stokt bij koopappartementen

18 oktober 2022

Vleermuis lijdt onder sluiting en herbestemming kerken

27 oktober 2022

RvS: code nul op de meter-renovaties beschermt dieren onvoldoende

22 april 2021

Checklist voor vogel- en vleermuisvriendelijk bouwen

19 november 2018

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Architect Cor Kalfsbeek op 93-jarige leeftijd overleden

Gisteren, 10:00

Vanaf de start van zijn bureau in Borger (1967) en later vanuit zijn schuurwoning aan de Hooiweg in Paterswolde heeft hij een omvangrijk oeuvre gerealiseerd in Noord-Nederland.

Nieuwe expertengroep voor Vlaams Bouwmeester benoemd

11 september, 1:58

De komende vijf jaar zullen Sofie De Caigny, Joachim Declerck, Filip De Rynck en Sofie Verstraete het bouwmeesterschap van de vorig jaar aangetreden Veronique Claessens ondersteunen.

Mobiele speelinstallatie voor kinderen met en zonder beperking

11 september, 11:46

Op zaterdag 26 september opent op het Berlijnplein in Utrecht een mobiele speelinstallatie waar kinderen met en zonder beperking in kunnen spelen.

Woonwerkgebouw van Hoogte 2 Architecten in Arnhemse wijk Coehoorn is gereed

11 september, 9:30

Het gebouw werd ontworpen en gebouwd voor de CPO-groep Cohousing Arnhem.

Leefbaar Rotterdam: stel collectie Boijmans tijdelijk tentoon in Schielandshuis

11 september, 12:29

Museum Boijmans van Beuningen is sinds 2019 gesloten voor een renovatie en gaat niet voor 2030 weer open voor het publiek.

Houten kap van Torentje op Binnenhof bijna 480 jaar oud

11 september, 10:22

Het hout is afkomstig van bomen uit Zuid-Zweden die in de herfst van 1546 of de winter van 1546/’47 zijn gekapt.

Zorgen in Staten Utrecht over uitblijven geld voor Rijnenburglijn

10 september, 1:33

Meerdere partijen in de Provinciale Staten van Utrecht betwijfelen of het plan voor de bouw van 25.000 woningen in de polder Rijnenburg in de huidige vorm kan doorgaan.