Brug als baken en verbinding in Urk

5 juni 2023, 14:36

In gemeente Urk is op 1 juni de Michiel de Ruyterbrug over de Urkervaart geopend. De beweegbare brug is ontworpen door ipv Delft en heeft een balans en hamei die doen denken aan boetgerei, waarmee vissers hun netten repareren.

De gemeente Urk wilde dat de nieuwe, beweegbare brug ook een baken zou zijn. Daartoe maakte ipv Delft een opvallend ontwerp, met een 13,5 meter hoge hameitoren en een balans, die als horizontale tegenhanger rond de toren is geplaatst. In geopende stand zien balans en hamei er samen uit als een boetnaald, een naald om vissersnetten mee te repareren.De witte hameitoren en de donkerblauwe binnenzijde van de (verder witte) balans worden ’s avonds aangelicht, zodat de brug ook dan als baken zichtbaar is.

De brug is een waardevolle verbinder, in letterlijke en figuurlijke zin. Ze vormt de hoofdontsluiting van de toekomstige Zeeheldenwijk en fungeert als nieuwe ontmoetingsplek voor de Urkers. Zo is er op de zuidoever direct naast de brug een riante trappartij, die zitgelegenheid biedt en leidt naar een visstek. Op de noordoever bevindt zich onder de brug een voetgangerspad langs de vaart.

Twee gezichten
De Michiel de Ruyterbrug heeft twee gezichten, vertelt ipv Delft: aan de zuidzijde heeft ze een robuuste verschijning met metselwerk en aan de Urkerweg een lichte, transparante uitstraling. Deze tweedeling is ingegeven door de ligging van de brug op de overgang tussen een een nieuwbouwwijk (zuidkant) en een ecologische groenzone (noordoever).

De hameitoren staat in het robuuste deel op een gemetseld steunpunt. Deze robuuste zijde sluit straks goed aan op de omringende nieuwbouw, aldus de ontwerpers. Tegelijkertijd verwijst het robuuste metselwerk naar de historische kern van het dorp, verder stroomafwaarts langs de Urkervaart.

Heldere uitstraling
Met het oog op verkeersveiligheid is gekozen voor twee naast elkaar gelegen brugdekken. Het breedste brugdek is voor autoverkeer, het andere voor fietsers en voetgangers.Het beweegbare deel van beide dekken bevindt zich nagenoeg in het midden van de overspanning. Dit biedt de scheepvaart optimaal zicht op de route en creëert op de brug voldoende opstelruimte voor het verkeer. De hameitoren staat in de open ruimte tussen de beide brugdekken en maakt de dubbele brug tot één geheel.

Om de uitstraling van de brug zo sterk en ongecompliceerd mogelijk te houden, zijn alle benodigde voorzieningenin het ontwerp geïntegreerd. Het gaat dan om verkeers- en scheepvaartseinen, sluitboomkasten en sluitbomen, masten voor cameratoezicht en geluidsinstallatie en de functionele verlichting van de brug.

Ook in de detaillering heeft ipv Delft gestreefd naar een zo helder mogelijk beeld. De afgeronde rand van de betonnen aanbrug gaat bijvoorbeeld naadloos over in de rand van het stalen, beweegbare dek (het val). Ook is het staalwerk van de balans opgebouwd uit louter gekromde delen, zodat de balans vloeiende vormen heeft.

Ongebruikelijke bouw
De bouw van de Michiel de Ruyterbrug was verre van standaard, zo meldt ipv Delft. Om overlast tot een minimum te beperken, koos de aannemerscombinatie voor het laten afzinken van grote betonnen bakken, die onder water op de funderingspalen zijn bevestigd.De gebruikelijker optie van bouwkuipen zou een stuk duurder zijn en de scheepvaart stremmen.

Vervolgens is bovenop de bakken de gehele betonconstructie ter plekke gemaakt. Dit vereiste veel vakkundig vlecht- en bekistingswerk vanwege de rondingen in onder meer de brugranden van het noordelijke deel. Voor het maken van de benodigde bekistingenis op de bouwlocatie een timmerwerkplaats ingericht. De stalen brugdelen zijn gemaakt in Moerdijk en over het water naar Urk gebracht.

Afgelopen donderdag is de brug feestelijk geopend, maar ze blijft vooralsnog buiten gebruik. De aansluitende wegen in de nieuwbouwwijk zijn nog niet klaar.

Trefwoorden

brug infrastructuur ipv delft urk

1	Nominaties Interieur van het Jaar 2026 bekend woensdag, 30 september
2	Vijf nominaties Abe Bonnema Prijs voor Jonge Architecten 2026 woensdag, 30 september
3	Gelders gemaal uitgebreid en deels herbestemd door Open Kaart donderdag, 1 oktober
4	Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026! dinsdag, 6 oktober
5	MVRDV ontwerpt collectie straatmeubilair voor Escofet vrijdag, 2 oktober

Gerelateerde nieuwsberichten

Ipv Delft ontwerpt alle kunstwerken voor nieuw knooppunt Brussel

3 januari 2023

Definitief ontwerp houten passerelle bij station Zwolle gepresenteerd

21 november 2022

Opening Bergwijkbrug in Merelbeke met bijzondere constructie

21 december 2021

'Houten liggers en gerecycled beton moet viaduct duurzamer maken'

17 maart 2021

Australische stad Perth kiest voor brugontwerp ipv Delft

28 augustus 2020

Buitenring Parkstad Limburg bezit 39 kunstwerken van ipv Delft

22 augustus 2019

Architectuur en techniek geïntegreerd tot heldere stadspoort

27 juni 2019

Ondernemers willen Rijnhaven Marina in Rotterdam

7 februari 2019

Slingerende busbrug station Zwolle beleeft opening

5 februari 2019

Opdracht binnen LA River-project voor ipv Delft

30 augustus 2018

Nieuw type standaardbrug voor Delft

21 juni 2018

Wandelsteiger als verlenging openbare ruimte

7 juni 2017

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Woonblokken met sociale huurwoningen op Harley-locatie Breda voltooid

Gisteren, 16:25

Waar ooit een garage voor Harley Davidson motoren stond zijn vier bouwblokken met 51 compacte sociale huurwoningen verrezen.

Dutch Design Week 2026 in teken van ongepolijst en onderzoekend ontwerp

Gisteren, 15:29

Van 17 tot en met 25 oktober vindt in Eindhoven de 26e editie van de Dutch Design Week. In de Lichtstad komen die week onder het thema R.A.W. ruim 2.500 ontwerpers samen.

Bekijk de beste architectuurfilms tijdens Architectenweb Best Of AFFR 2026!

Gisteren, 11:35

Aanstaande zondag vanaf 13.00 wordt in het Rotterdamse theater LantarenVenster een selectie van de vier beste films getoond die tijdens ’s werelds grootste architectuurfilmfestival te zien waren.

Arons en Gelauff herontwikkelt fabrieksterrein met woonhof en brandweerkazerne

Gisteren, 10:20

Naar ontwerp van Arons en Gelauff architecten is op het terrein van de voormalige VerBliFa-fabriek in Dordrecht een hof met 28 woningen gerealiseerd. Ook heeft het bureau er een brandweerkazerne ontworpen.

INBO benoemt Frank Zewald tot associate

Gisteren, 12:23

De architect werkt sinds 2003 bij het bureau en geeft al geruime tijd mede richting aan de vestiging in Eindhoven.

123 miljoen euro voor natuurherstel in Brainport-regio

Gisteren, 11:06

Het geld komt uit een pot van vijfhonderd miljoen euro voor ‘prioritaire gebieden’.

Opnieuw minder nieuwbouwwoningen verkocht dan jaar eerder

5 oktober, 3:17

Het is het vierde kwartaal op rij dat minder nieuwbouwwoningen zijn verkocht.

Katwijk stemt in met komst miljardenfabriek Amerikaanse farmaceut

5 oktober, 10:01

Het Amerikaanse bedrijf Eli Lilly kan voor drie miljard dollar een medicijnfabriek gaan bouwen in Katwijk.

Vol stroomnet zet ook bijna voltooide woningbouwprojecten klem

2 oktober, 3:35

Zelfs nieuwbouwwoningen die te koop staan en woningen die al zijn verkocht, kunnen vaak niet op tijd op het stroomnet worden aangesloten, waarschuwt brancheorganisatie WoningBouwersNL.