Pole-productions begeleidt het afscheid met wanden

3 mei 2018, 16:55

In opdracht van Stichting Begraafplaats Zoom & Zegestede heeft architectenbureau pole-productions de aula op de Roosendaalse begraafplaats gerenoveerd en uitgebreid. Het bureau maakte een ontwerp voor de aula aan de hand van het thema ‘van iets naar niets’.

De aula op begraafplaats Zoom & Zegestede in Roosendaal is oorspronkelijk in de jaren 1970 opgeleverd. Toen pole-productions in 2016 de opdracht kreeg voor renovatie en uitbreiding van het gebouw, vroegen de architecten zich af hoe zij de architectuur konden inzetten om het afscheid ‘comfortabeler’ te maken.

Het nieuwe interieur neemt de bezoekers als het ware mee in een aantal stappen van verwerking en afscheid. Drie wanden met symboolwaarde spelen daarbij een centrale rol.

Dood en rouw
De eerste wand is degene die haaks op de entree van het gebouw staat en van buiten naar binnen loopt. De bestaande muur is hier verlengd, waarmee ook de bezoekersentree duidelijker is gemarkeerd – voorheen belandden de bezoekers wel eens in de personeelsruimte.

Deze eerste wand geeft al aan wat de bezoekers bij dit gebouw brengt. Uitgevoerd in zwaar en zwart materiaal symboliseert het de dood en rouw. Een horizontale belijning refereert aan de flat line – de vlakke lijn wanneer meetapparatuur aangeeft dat het hart niet meer klopt.

Cirkel
De bezoekers komen allereerst in de condoleanceruimte. Dit beschouwt pole-productions als de ruimte waar het leven van de overledene wordt herinnerd en ‘gevierd’. Deze ruimte wordt gedomineerd door de tweede wand, die zandkleurig is en minder massief oogt.

De condoleancewand is voorzien van een patroon met cirkels, verwijzend naar de cirkel van leven en dood. Ook deze wand is een bestaande wand die is verlengd en nu van het interieur doorloopt in het exterieur; ze omsluit het terras dat een uitbreiding van de condoleanceruimte vormt.

Zowel de eerste als de tweede wand zijn verlengd door een staalprofiel te maken, dat vervolgens is bekleed met vezelcementplaten, legt architect Ingrid Annokkee uit. Daarin zijn de patronen gefreesd, waarna de platen met de hand zijn bijgewerkt.

Scheidslijn
De condoleanceruimte is gescheiden van de afscheidsruimte door een glaswand en taatsdeuren. Deze nieuwe wand vervangt een eerdere muur tussen beide ruimtes.

Pole-productions heeft hier gekozen voor een glaswand als “dunne scheidslijn tussen leven en dood”. Het glas kan van transparant naar ondoorzichtig veranderen, om bij het daadwerkelijke afscheid de ruimte beslotener te maken. Als de deuren sluiten en de glazen wand naar mat verandert, gaat de aandacht van het bezoek naar de overledene.

Onthechting
In de afscheidsruimte is er zicht op de deur waardoor de overledene wordt binnengebracht en weer wordt weggebracht. “Voorheen was hier een gesloten deur naar een buitenplaatsje met containers”, zegt pole-productions. “Nu is het een belangrijke in- en uitgang.” Het architectenbureau wilde deze ‘doorgang’ geplaatst hebben in een lichte, bijna onthechtende wand. “Van iets naar niets.”

Degene die afscheid neemt moet het als een geruststelling ervaren, aldus pole-productions. Op zoek naar passende materialen en patronen is gekozen voor een drielaagse glazen wand. Elke laag is voorzien van verschillende zeefdrukken, waardoor een spel van transparantie, licht en schaduw is ontstaan. Het bureau heeft voor het ontwerp van de patronen Ontward gevraagd.

Risico
In het bouwproces deed zich een even spannend als interessant moment voor, vertelt pole-productions. De aannemer gaf aan dat hij de drie speciale wanden en de tussenwand van glas en taatsdeuren niet kon produceren. “Samen met Margreet van Maanen-Pals, van U-build, hebben we de opdrachtgever ervan kunnen overtuigen dat zoiets ook zonder aannemer is te realiseren”, zegt Annokkee.

Realisatie en productie van de eerste twee wanden heeft pole-productions verzorgd in samenwerking met Sant Interiors; de derde wand in samenwerking met Interior Glass Solutions en – voor de zeefdruk – Ontward. Annokkee: “Heembouw heeft uiteindelijk de bouwkundige omgeving van de wanden verzorgd.”

De aula voor begraafplaats Zoom & Zegestede in Roosendaal is in 2017 opgeleverd. Vorige week maakte de jury van de Herengracht Industrie Prijs 2018 het project bekend als een van de genomineerden voor de prijs.

Trefwoorden

interieur pole-productions roosendaal aula begraafplaats

1	Amsterdam schrijft internationale architectenprijsvraag uit voor Nationaal Slavernijmuseum donderdag, 12 februari
2	Ontsluitingen spelen centrale rol binnen woonblok Hibi in Amstelkwartier woensdag, 11 februari
3	DELVA en De Ceuvel presenteren toekomstplan voor terrein van de Ceuvel Volharding dinsdag, 10 februari
4	Realisatie houtbouw The Ark in woonwijk Overhoeks van start dinsdag, 10 februari
5	Houten IKEC de Zevensprong vormt rustig onderkomen voor speciaal onderwijs maandag, 9 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Entreepaviljoen als sluitstuk voor toegankelijker Beth Haim

15 februari 2021

Helgasnelarchitecten geeft aula kwaliteit terug

5 augustus 2021

Strategische visie van MVRDV voor ‘kwaliteitssprong’ Roosendaal

27 maart 2025

Nieuw ziekenhuis Roosendaal mag er komen, met aanpassingen

9 april 2025

Crematorium van a2o met centrale 'campo santo'

9 juli 2018

Ceremonieplaats onder een loofdak

5 december 2017

Karres+brands wint competitie begraafplaats Ohlsdorf Hamburg

12 oktober 2017

Vernieuwd kapelinterieur met kunstwerk Claudy Jongstra

2 oktober 2017

Een ceremoniegebouw voor de tijdelijkheid

9 mei 2017

Een paviljoen voor nieuwe afscheidsrituelen

12 september 2016

Begraafplaats als stiltecentrum van Gubbio

14 januari 2014

Queeste ontwerpt brug, werkplaats en crematorium voor begraafplaats St. Barbara

9 januari 2023

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Bouwstart voor zestig seniorenwoningen in groen landschap Hoorn

Gisteren, 16:39

In Hoorn is de bouw gestart van zestig seniorenwoningen binnen het project Nieuwe Weelde. In een groen ingericht landschap komen enkele appartementengebouwen met betaalbare woningen van 70 tot 79 vierkante meter, speciaal bedoeld voor ouderen.

Woongemeenschap van Woonwerk Architecten in Winkelsteeg speelt in op maatschappelijke opgaven

Gisteren, 15:41

De nieuwe woongemeenschap in het deelgebied Kanaalknoop in Nijmegen maakt deel uit het masterplan Winkelsteeg.

Frank Havermans 'stut' Nijmeegs Besienderhuis met houten constructie

Gisteren, 14:33

Het vijfhonderdjarig jubileum van het Besienderhuis in Nijmegen wordt luister bijgezet met een kunstwerk van Frank Havermans.

Bozar wijdt gerenoveerde Zaal M en Studio in

Gisteren, 11:56

De eerstgenoemde zaal voor kamermuziek is gemoderniseerd en tegelijkertijd weer in lijn gebracht met het oorspronkelijke ontwerp van Victor Horta.

Heijmans voorziet voorlopig nog hinder door stikstofcrisis

Gisteren, 17:28

Bouwbedrijf Heijmans heeft last van de stikstofcrisis en lange vergunningprocedures bij het bouwen van nieuwe woningen.

KB nationale bibliotheek eind 2028 naar tijdelijk onderkomen

Gisteren, 13:13

r komt een vernieuwd publieksgebouw op de huidige locatie, dat in 2033 klaar moet zijn.

TenneT: aansluitingsstop op stroomnet dreigt in drie provincies

Gisteren, 09:17

Het hoogspanningsnet in Utrecht, Gelderland en Flevoland heeft zijn grenzen bereikt.

CPB: bouw voordelen huiseigenaar af om woningzoekende te helpen

12 februari, 11:30

Dit is volgens het planbureau effectiever dan het extra subsidiëren van woningzoekenden.

Vlaanderen in beroep in rechtszaak om Limburgs tramdebacle

12 februari, 10:30

Een Nederlandse rechter oordeelde eind vorig jaar dat Vlaanderen aansprakelijk is voor de miljoenen euro's aan kosten die zijn gemaakt voor het project.