Ontwerp voor een Paleis der Staten-Generaal op het Binnenhof, Ludwig Lange, 1865.

Maquette van het 'bestemmingsplan Oranjeplein' oftewel Van Grijs naar Groen in de Schilderswijk, 1968.

Impressie van J.F. Staals Bijenkorf bij nacht, 1923

Plan tot uitbreiding van 's-Gravenhage, H.P. Berlage, 1908.

Ontwerp 'Koningin Julianaplein' (beter bekend als de M) van OMA, 2008-2010.

Ontwerp voor paleis koning Willen II op Zorgvliet in Den Haag, Henry Ashton, 1838.

Boek gaat dieper in op nooit gebouwd Den Haag

6 december 2019, 14:11

Vorige maand is in het Haags Historisch Museum de tentoonstelling Nooit Gebouwd Den Haag van start gegaan. Bij de expositie is een gelijknamig boek verschenen, waarin auteur Lex van Tilborg dieper ingaat op de nooit uitgevoerde bouwplannen voor de Hofstad. Hij bespreekt onder meer de context, betrokken architecten en welke behoeften en idealen aan de plannen ten grondslag lagen.

Waar in de tentoonstelling elf plannen uit verschillende tijden centraal staan die onuitgevoerd zijn gebleven, neemt Van Tilborg er 22 onder de loep. Het spectrum loopt uiteen van niet-gerealiseerde gebouwen Als het M-gebouw van OMA tot vestingwerken, stadsuitbreidingen en vernieuwingen van wijken (zoals een ‘Bijlmer-plan’ voor de Schilderswijk).

De oorzaken waarom de plannen nooit zijn uitgevoerd zijn eveneens divers. Een belangrijke oorzaak waarom Den Haag nooit stadsmuren heeft gekregen bijvoorbeeld, is de politieke machtstwist tussen hof en magistraat in de stad. Maar ook publieke opinie speelde vaak een rol, evenals een gebrek aan geld en ruimte. Daarnaast werden projecten soms ingehaald door de tijd, werden prijsvragen door een andere architect gewonnen en waren sommige plannen wat al te utopisch.

Al lezend en kijkend in het boek kun je dromen hoe Den Haag er anders had kunnen uitzien, soms is het maar goed ook dat plannen niet zijn doorgegaan. Van Tilborg laat ook zien hoe niet-uitgevoerde projecten hun sporen in de stad hebben nagelaten. Zo staat het huidige Tweede Kamergebouw aan het Plein tussen twee gebouwen in die bedoeld waren als onderdeel van een totaalplan, alleen bleef dat onuitgevoerd.

Resultaat is een vrij onsamenhangend ensemble van gebouwen aan deze kant van het regeringscentrum. Uiteraard is het Binnenhof zelf ook een allegaartje van stijlen door de eeuwen heen en zijn er voor het complex verschillende onuitgevoerde plannen bedacht.

Het boek Nooit Gebouwd Den Haag, uitgegeven door Bekking & Blitz, is verkrijgbaar voor 29,90 euro.

Trefwoorden

boek nooit gebouwd den haag den haag

1	Nederlands Fotomuseum opent deuren in gerenoveerd pakhuis Santos woensdag, 4 februari
2	Wake-up calls from China dinsdag, 3 februari
3	Huis Polderblik in De Realiteit Almere vernieuwd en verduurzaamd maandag, 2 februari
4	Pleinen vol groente, torens vol fruit donderdag, 5 februari
5	Object Rotterdam neemt bezit van lege centrale bibliotheek dinsdag, 3 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Heruitgave boek 'Nooit gebouwd Nederland' door Cees Nooteboom

2 december 2024

Maand van de Architectuur Den Haag over de publieke zaak

19 augustus 2020

Boek Van Nellefabriek belicht iconisch complex vanuit vele hoeken

5 februari 2020

Rotterdam toont zijn nooit gebouwde kant

30 november 2009

Nooit gebouwd Nijmegen, de gedroomde stad

27 mei 2005

Oude Tweede Kamer moet weer als vroeger worden

27 november 2019

Haagse ambtenaar van OCC gehaald wegens onderzoek

22 november 2019

Escher in Het Paleis toont 'architecten van het onmogelijke'

4 november 2019

Renovatie Binnenhof mogelijk nog langer vertraagd

18 oktober 2019

Stikstofuitspraak treft Haagse bouwplannen

25 september 2019

Waagstukken, een boek over architecten en (fatale) ambities

29 januari 2020

Haagse architectuur verweven in lichtwand fietsenstalling Julianaplein

15 juli 2020

Toon alles

Andere nieuwsberichten

FARO wint tender nieuwe woonwijk in Ravenstein

Gisteren, 13:15

In opdracht van Ballast Nedam Development gaat FARO 190 woningen in de nieuwe wijk Ooievaarshoek ontwerpen.

Paul de Ruiter en DELVA aan de slag met herontwikkeling oud hoofdkantoor DSM

Gisteren, 10:42

Ontwikkelaar Laudy is samen met Paul de Ruiter Architects en DELVA Landscape Architecture | Urbanism geselecteerd voor de herontwikkeling van het voormalige hoofdkantoor van DSM in Heerlen.

Finalisten EUmies Award 2026 bekendgemaakt

Gisteren, 09:00

Vijf projecten komen in aanmerking voor de categorie architectuur, die als de ‘hoofdprijs’ beschouwd kan worden. Daarnaast zijn er twee genomineerden in de categorie Emerging.

De Zwarte Hond en Arup presenteren schetsontwerp nieuw Museum Batavialand

5 februari, 2:19

In schetsontwerp voor de vernieuwing van het museum in Lelystad is het schip de Batavia een prominente plek toebedeeld

Zeeland en bisdom Breda zoeken naar maatwerk bij herbestemming kerken

Gisteren, 14:47

Donderdag is een overeenkomst getekend om een duurzame oplossing te vinden voor de gebouwen, die door ontkerkelijking steeds vaker leeg komen te staan.

Caroline Voet verzorgt derde Jos. Bedaux-lezing

Gisteren, 11:36

Ze spreekt haar lezing onder de titel ‘Op zoek naar schoonheid. De zeggingskracht van architectuur.’ uit in het Cobbenhagengebouw van Tilburg University.