Plan voor een leeuwenkuil aan de Sophialaan

Plan voor een koffiehuis met skating rink aan de Sophialaan

Plan voor een plein afsluitend gebouw aan het Zaailand door Abe Bonnema, Meine Gerbenzon en Wout Ellerman,

Plan voor een derde kantoortoren aan de Lange Markstraat door Abe Bonnema

Plan voor een motel op het Harlingerplein/Europaplein door Johan Teeuw

Plan voor een nieuwe stadstoren op het Gouverneursplein door Andries Baart en J. E Wiersma

Plan voor een rijks- en gemeentearchief aan de Botermarkt (waar het Historisch Centrum Leeuwarden zich nu bevindt)

Expostie toont nooit gerealiseerde bouwplannen voor Leeuwarden

2 juni, 13:43

In het Historisch Centrum Leeuwarden is afgelopen weekend een expositie over nooit gerealiseerde bouwplannen in de Friese hoofdstad gestart. Van verschillende torens tot een leeuwenkuil voor het station; al deze plannen tonen hoe Leeuwarden er ook uitgezien had kunnen hebben.

In 1967 bestond de VVV Leeuwarden zeventig jaar. Het stadsbestuur wilde groots uitpakken, door de stad op de kaart te zetten met een heuse leeuwenkuil. VVD-wethouder en voorzitter van de VVV Leeuwarden Hessel Pols wist in no time viertienduizend gulden bijeen te brengen en met het plantsoen tegenover hotel De Kroon aan de Sophialaan bij het station werd als locatie bedacht, met als alternatief een plek in de Prinsentuin.

Burgers Dierenpark in Arnhem werd benaderd en drie welpjes werden de gemeente toegezegd. Een maquette moest het idee tastbaar maken. In werkelijkheid zou de leeuwenkuil uit een plateau van vijftien meter in doorsnee bestaan, omgeven door een rotspartij en een zes meter brede en anderhalf meter diepe gracht. In de rotspartij zouden de nacht- en winterverblijven worden gesitueerd. Aan de achterzijde van de rotspartij bevond zich een ingang waar het publiek via ramen de leeuwen in hun verblijven kon bekijken.

Ondanks groot enthousiasme bij het bedrijfsleven, de inwoners en burgemeester Johannes Brandsma, kwam het plan niet van de grond. Drie jaar na de lancering deed de VVV een brief uitgaan naar de begunstigers dat het realiseren van een leeuwenkuil onmogelijk leek. Eerder (in 1877) was er ook een plan voor een koffiehuis met skating rink op ongeveer dezelfde plek, maar het enige markante wat uiteindelijk is toegevoegd zijn de beelden 11fountains van kunstenaar Jaume Plensa.

Abe Bonnema
Het Historisch Centrum Leeuwarden heeft tientallen niet-gerealiseerde bouwplannen in zijn bezit en toont er tot en met 8 november een selectie van. Wie bijvoorbeeld denkt dat alles wat architect Abe Bonnema aanraakte in ‘zijn’ Leeuwarden in goud veranderde, doet er goed aan om een bezoekje te brengen aan de tentoonstelling. Niet alleen sneuvelde na onder meer de bekende Achmea-toren een derde kantoortoren aan de Lange Markstraat, ook ging een plan voor een ‘plein afsluitend’ gebouw aan het Zaailand dat hij samen met Meine Gerbenzon en Wout Ellerman maakte niet door. Later is op die plek de nieuwbouw van het Fries Museum gerealiseerd.

Verder zijn bij Nooit Gebouwd Leeuwarden plannen te zien als een fontein van Theo van Doesburg voor het Stationsplein (1918), een nieuwe stadstoren op het Gouverneursplein van de architecten Andries Baart en J. E Wiersma (1935) en een motel op het Harlingerplein/Europaplein door Johan Teeuw (1955).

Hoe zou Leeuwarden er dan uit hebben gezien?
In de expositie kunnen bezoekers schetsen, maquettes en structuurplannen van niet-gerealiseerde gebouwen bekijken en zich afvragen: wat als plannen verder dan tekentafel waren gekomen en niet gesneuveld waren omdat ze bijvoorbeeld technisch, financieel of politiek onhaalbaar waren? Hoe zou Leeuwarden er dan uit hebben gezien?

Trefwoorden

nooit gebouwd historisch centrum leeuwarden tentoonstelling abe bonnema leeuwarden

1	‘Shift Embassy lijkt sterk op gefaald Mars One-project’ woensdag, 23 september
2	Bouw Spaarnepoort in Haarlem van start woensdag, 23 september
3	1828 Gouda biedt compacte woningen en collectieve voorzieningen voor jonge bewoners woensdag, 23 september
4	MoederscheimMoonen moderniseert en breidt jaren 70-bungalow uit woensdag, 23 september
5	We wonen te goedkoop dinsdag, 22 september

Gerelateerde nieuwsberichten

Borstbeeld voor Abe Bonnema onthuld in geboortedorp Stiens

7 september

Boek gaat dieper in op nooit gebouwd Den Haag

6 december 2019

Tentoonstelling over nooit gebouwd Den Haag

24 juli 2019

Rotterdam toont zijn nooit gebouwde kant

30 november 2009

Renovatie station Leeuwarden door Movares afgerond

20 mei

Plegt-Vos realiseert legeringsgebouwen met duizend bedden voor Defensie

23 januari

Tweede Abe Bonnema-woning binnen pilotproject verduurzaamd

22 september 2025

Tijdelijk onderkomen voor Friese 'mienskip' van materialen uit de regio

20 augustus 2025

Powerhouse Company presenteert Huis aan de Haven in Leeuwarder wijk Middelsee

4 juni 2025

EVA architecten transformeert Girokantoor Leeuwarden tot woongebouw

10 januari 2025

Uitbreiding en vervangende nieuwbouw voor school en kerk in centrum Leeuwarden

2 april 2024

Plan beHagen wint prijsvraag biobased sociale woningen bij Cambuurstadion

21 maart 2024

Prijsvraag voor biobased sociale huurwoningen bij Cambuurstadion

13 september 2023

IKC Prins Constantijn wint Vredeman de Vriesprijs voor architectuur

30 mei 2023

Toon alles

Andere nieuwsberichten

West Architecten verenigt verleden en heden in Rotterdams herenhuis

4 uur geleden

In Rotterdam is naar ontwerp van West Architecten een herenhuis uit 1911 verbouwd en uitgebreid. De uitbouw met leefkeuken verbindt de verschillende woonlagen met elkaar en vergroot de relatie tussen woning en tuin.

MAPL. ontwerpt openbare ruimte van City West Nieuwegein

Vandaag, 14:40

Het ontwerp maakt deel uit van de bredere gebiedsontwikkeling City Nieuwegein.

HDO Groep: optoppen is geen technisch, maar bestuurlijk vraagstuk

Vandaag, 13:39

Optoppen is niet zozeer een technisch probleem, als wel een bestuurlijk vraagstuk. Dat stelt industrieel houtbouwer HDO Groep, dat op woensdag 7 oktober het woord krijgt tijdens een rondetafelgesprek over woningbouw in de Tweede Kamer.

Rijnboutt aan de slag met herontwikkeling oostzijde Krophollerensemble Waalwijk

Vandaag, 11:25

De oostvleugel van het rijksmonumentale ensemble van Alexander Kropholler uit 1929 wordt uitgebreid en herbestemd met horeca, zorg, sport, een boetiekhotel en woningen. Rijnboutt is verantwoordelijk voor het ontwerp.

Kabinet bepaalt met scores welke infra-projecten doorgaan

3 uur geleden

Vincent Karremans (Infrastructuur, VVD) hoopt zijn keuzes daarmee te ‘objectiveren’, zei hij vrijdag na de ministerraad.

Schiphol zoekt bouwpartners voor miljardenvernieuwing luchthaven

Vandaag, 12:17

De komende tien jaar steekt Schiphol miljarden in vernieuwing.

Staatssecretaris: flexibele stroom moet het nieuwe normaal worden

Vandaag, 09:36

“Het netwerk kan heel veel aan, maar we benutten het verkeerd met zijn allen”, zegt Jo-Annes de Bat.

BNA meldt akkoord over nieuwe cao voor architectenbureaus

Gisteren, 12:30

De BNA heeft overeenstemming bereikt met vakbonden FNV, CNV en De Unie over een nieuwe cao voor architectenbureaus met een looptijd van twee jaar.

Canadees bedrijf staakt overnamepoging Arcadis en trekt bod in

Gisteren, 10:19

WSP had langere tijd interesse in Arcadis, maar die onderneming sloeg tot twee keer toe biedingen af.

Karremans trekt beroep in tegen bouw nieuw dorp in Zuidplaspolder

23 september, 4:42

Minister Vincent Karremans van Infrastructuur en Waterstaat verzet zich niet langer tegen de bouw van een dorp met 8000 woningen in de Zuidplaspolder.

Ga naar het nieuws-archief