Abonneer je nu op onze nieuwsbrieven!

Abonneren

Nee, bedankt

Ja, denk met me mee rond de
materialisering van mijn project

2010: Jaar van de transformatie

24 december 2010, 14:31

Transformatie was dit jaar een overheersend thema in de Nederlandse architectuur. Door de economische recessie, krimpproblematiek en de brede maatschappelijke focus op ‘probleemwijken’ kwam de aandacht steeds meer te liggen op het bestaande.

De aftrap hiervoor werd al vroeg in het jaar gegeven door het College van Rijksadviseurs met een oproep ‘om de focus van de ruimtelijke inrichting te verleggen naar de bestaande kwaliteiten van onze steden en dorpen’.

Dit lijkt ook onvermijdelijk, aangezien er als gevolg van de economische crisis steeds minder vraag is naar nieuwbouw. Er is zelfs sprake van grote leegstand in met name kantoren, winkels en overheidsgebouwen.

In het Nederlands paviljoen op de Architectuurbiënnale van Venetië werd het laatstgenoemde segment als onderwerp genomen. Volgens de curatoren kunnen de leegstaande publieke gebouwen dienen als broedplaats voor creatieve bedrijven, zoals bij het dit jaar geopende ‘stadslaboratorium’ Schieblock in Rotterdam het geval is.

De RDM Campus in dezelfde stad is ook een voorbeeld van een ‘kruisbestuiving’ tussen de verschillende gebruikers, al gaat het hier om een verbouwing van een voormalige scheepswerf en zijn er behalve bedrijven ook onderwijsinstellingen gevestigd.

Dit jaar werden er meer geslaagde en in sommige gevallen eveneens met prijzen beloonde renovatie- en/of restauratieprojecten opgeleverd. Voorbeelden zijn de Dudokhaken in Amsterdam, de Politieacademie in Apeldoorn en ook het Glasmuseum in Leerdam, al is hier strikt genomen sprake van een uitbreiding.

Inntel-hotel
Het meest besproken gebouw van het jaar behoort tot de categorie nieuwbouw: het Inntel-hotel in Zaandam. Dit hotel van gestapelde Zaanse huisjes werd zowel gelauwerd als bespuugd. Waar de een sprak van een aanwinst voor de stad, betitelde de ander het als monstrueus.

Daarnaast ontstond er een dispuut tussen architect Wilfried van Winden en Sjoerd Soeters, de stedenbouwkundige van het Inverdan-gebied waar het gebouw deel van uitmaakt. Soeters was van mening dat Van Winden hem niet de volgens hem gerechtigde credits voor het ontwerp had toegeschreven.

Het Inntel-hotel maakte ook deel uit van een andere discussie die dit jaar de kop op stak: die tussen het modernisme en traditionalisme. Architecten die neigen naar de laatstgenoemde stroming voelden zich genegeerd in het vakdebat en lieten zich onder meer via enkele publicaties en discussies in het NAi van zich horen.

Maastoren
Ook in 2010 zagen prominente nieuwe gebouwen het levenslicht. Onder deze bevinden zich de hoogste toren van de Benelux, de Maastoren, en de hoogste woontoren van Nederland, New Orleans.

Tegen dit krachtsvertoon in Rotterdam verweerde Amsterdam zich met de opening van enkele torens aan de Zuidas, zoals The Rock, en minder hoge gebouwen als het De La Mar Theater en de nieuwe synagoge. Ook Eindhoven deed van zich spreken met de zogeheten Fuksas-blob en het vernieuwde MC Frits Philips.

Dit jaar werden er echter opvallend weinig nieuwe grote projecten aangekondigd, al was het maar omdat bij belangrijke financiers als gemeenten en corporaties het geld opraakt. Daarnaast is de organisatie voor het WK Voetbal 2018, wat ook een impuls voor de bouw had kunnen betekenen, aan de neus van Nederland voorbij gegaan.

Wat betekent dit alles voor het vak? Steeds meer architecten kiezen ervoor om zich op het buitenland te richten. Wie Nederland als werkgebied behoudt, doet er verstandig aan mee te gaan in de koerswijziging van de bouwopgave. Dat vergt een andere benadering en misschien wel een heel nieuwe manier van werken.

1	MVRDV wint prijsvraag voor Shift Embassy in Rotterdam dinsdag, 21 juli
2	Kraaijvanger Architects en Mulderblauw ontwerpen stadsentree Zuidplein in Rotterdam maandag, 20 juli
3	Oorspronkelijke gevel Huis van Delft toegepast in Utrechts appartementengebouw woensdag, 22 juli
4	Benthem Crouwel Architects levert eerste gebouw van nieuw stedelijk ensemble in Bratislava op dinsdag, 21 juli
5	Zoetermeer kiest plan UP! voor 235 woningen in centrum maandag, 20 juli

Gerelateerde nieuwsberichten

Woongebouw Square op Kop Zuidas geopend

9 juni 2016

Contract Schieblock minstens vijf jaar verlengd

19 maart 2014

Leegstand kantoren verder opgelopen

25 februari 2014

Leegstand kantoren neemt verder toe

26 juli 2011

Prettige jaarwisseling en een bijzonder 2011

24 december 2010

Prettige jaarwisseling en een bijzonder 2011

24 december 2010

2010: De belangrijkste prijzen

24 december 2010

2010: De belangrijkste prijzen

24 december 2010

2010: De groei van groen

24 december 2010

2010: De groei van groen

24 december 2010

2010: Overzicht van de crisis

24 december 2010

2010: Overzicht van de crisis

24 december 2010

2010: Succes in het buitenland

24 december 2010

2010: Succes in het buitenland

24 december 2010

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Carbon Stories organiseert debat over Shift Embassy

24 juli, 3:59

Het project en ontwerp van MVRDV maakt de tongen los. Reden voor Carbon Stories om er op donderdag 24 september een debat met voor- en tegenstanders van het project te organiseren, waaronder initiatiefnemer Don Ritzen.

Kindcentrum van Spring architecten is een paviljoen in het groen

24 juli, 2:44

Het kindcentrum Koos Meinderts staat in de Haagse wijk Loosduinen op de overgang van een woonwijk, sportvelden en een park.

LEVS verdicht Utrechtse wijk Ondiep met nieuwe woongebouwen

24 juli, 10:54

In de Utrechtse wijk Ondiep zijn naar ontwerp van LEVS architecten vier nieuwe woongebouwen gerealiseerd. Bij het sloop-nieuwbouwproject Omloop zijn 168 verouderde woningen vervangen door 273 nieuwe.

Gemeente Rotterdam zoekt architectenbureaus die project willen laten doorrekenen met CO2-rekenmethode

23 juli, 3:35

Er wordt gezocht naar 25 architectenbureaus die hun woningbouwproject willen doorrekenen met de Rotterdamse CO2-rekenmethode.

Topman Heijmans: Nederland investeert te weinig in infrastructuur

24 juli, 11:47

Nederland kan zich geen infrastructuurbeleid veroorloven dat van incident naar incident beweegt, stelt Ton Hillen.

Grote stroomaanvraag provincies voor woningbouw afgewezen

24 juli, 9:31

De netbeheerders hebben een collectieve stroomaanvraag van de provincies Utrecht en Zuid-Holland afgewezen.

Historische binnenstad Paramaribo is nu bedreigd werelderfgoed

23 juli, 1:25

De ‘degradatie’ hangt samen met de bouw van twee panden die het aanzicht van het gebied aantasten.

Team V benoemt Noortje ter Heege tot associate architect

23 juli, 11:51

Met de benoeming beloont het bureau haar uitmuntende ontwerpkwaliteiten en groeiende verantwoordelijkheden.

Hitlers geboortehuis in Oostenrijk gaat open als politiebureau

22 juli, 2:28

Het huis is voor ongeveer twintig miljoen euro gerenoveerd.

DNB: beter investeringsklimaat nodig voor bouw huurwoningen

22 juli, 9:20

DNB zegt dat de woningbouwopgave niet alleen om voldoende bouwlocaties, stikstofruimte en personeel vraagt, maar ook om aanzienlijke financiële middelen.

Ga naar het nieuws-archief