Ontwerpteams presenteren analyses Amsterdamse stadsranden

15 mei 2020, 15:18

Vijf ontwerpteams hebben in opdracht van de BNA een analyse gemaakt van de stadsranden van Amsterdam. De ontwerpteams lieten zien waar volgens hun interpretatie de stadsrand loopt, hoe deze zich verhoudt tot de stad en het omliggende landschap, en wat hier de vraagstukken zijn die om aandacht en om een ontwerpvisie vragen.

De analyses laten zowel harde stadsranden (waar stad en land direct op elkaar ‘botsen’) als hybride tussengebieden (waar zich andere functies en betekenislagen manifesteren dan in stad of landschap) zien, aldus de BNA. Ze leverden dan ook een breed palet aan denkrichtingen op, die als basis dienen voor een volgende stap in de visieontwikkeling voor Amsterdamse stadsranden.

Waar het team van UNStudio wil onderzoeken of de grens kan worden vormgegeven als een ‘Hyper-edge’, een verdichtte rand waar de ‘biotopen’ aan beide kanten van de grens van profiteren, stelt het team van Harvey Otten Architectuur zich juist tot doel stad en land op een meer harmonische manier te combineren. De visies verder uitgelicht:

Stadsrand Waterlandscheg – Buikslotermeer (team: Harvey Otten, Harvey Otten Architectuur; Saline Verhoeven, Landschap Noord Holland; Bas Kok, Olivia media; Joost Vorstenbosch, XOOMlab)

Het team laat een harde rand zien, die langs verschillende ‘stadsrandverschijnselen’ loopt die bij een stadsrand horen: bedrijventerreinen, infrastructuur, woonwijken, oude linten, dijken en waterlopen. Wat al deze plekken gemeen hebben is het criterium dat er in principe de potentie ligt ze met groene verbindingen aan het landschap te koppelen. Nu staat het ‘binnenringse’ Noord met zijn rug tegen het landschap.

Het team stelt zich tot doel stad en land op een meer harmonische manier te combineren, de rand tot een membraan te maken, een ‘semipermeabele’ grens waarbij er ook visueel contact ontstaat. Daarnaast pleit het team voor infrastructurele verbindingen, die de uithoeken van de stad, die nu vaak vervelende plekken zijn, en het groen binnen en buiten de ring, in bijvoorbeeld de vorm van ‘weilandboulevards’ met elkaar te verbinden.

Stadsrand Diemerscheg - Amsterdam Zuidoost (team: Jannie Vinke, ANA architecten; Gert Jan Wisse, Bureau B+B; Walter Dresscher, De Natuurlijke Stad; Lars Mosman,DubbelL buurtontwikkelaars; Esther Vlaswinkel, SVP)

De Zuidoostelijke stadsrand aan de Diemerscheg wordt gekenmerkt door verschillende zones en kent ook verschillende opgaven. Het bebouwde gebied is omsloten door een kraag van stadsrandparken . Daar binnen sijpelt het groen in de vorm van buurtparken mondjesmaat de stad in. Buiten de kraag ligt een harde rand naar het landschap van de scheg.

Het is heel moeilijk bereikbaar. Is dat een kwaliteit? Of wil je dat de scheg toegankelijker wordt? Wat is de waarde van de scheg voor de stad? Het team wil kijken hoe de diverse groenstructuren op elkaar en op de stad zijn aangesloten, en wat dit betekent voor de ‘binnenkant’ van de stadsrand, de wijken die in de stadsrand liggen.

Stadsrand Amstelscheg – Amstelkwartier (team: Marjan van Herpen en Claudia Temperilli, Clubhaus Architecten i.o.; Machiel Spaan, M3H; Robert Koerts, ROC Amsterdam; Remco Rolvink en Berrie van Elderen, bureau VE-R)

Het team heeft een reeks kaarten gemaakt van de diverse grenzen die in de stadsrand rondom de Amstelscheg lopen: Grenzen van gemeenten, OV, bodemdaling, waterpeilen, parkeertarieven, stadsplattegronden etc. Dit laat zien dat er heel veel verschillende stadsranden zijn. De stadsrand is eigenlijk een zone, een hybride gebied tussen stad en landschap, waar zich andere functies en betekenislagen manifesteren dan in stad of landschap.

Vanuit de duiding van dit tussengebied wil het team gaan kijken naar mogelijkheden het te ontwikkelen als een kwalitatieve rand van Amsterdam.

Stadsrand Amsterdamse Bosscheg – Zuidas (team: Misja van Veen, Dana Behrman, Maria Zafeiriadou en Cadgas Delen, UNStudio; Maarten Ouboter, Waternet; Christopher Hendrik en John de Vries, Rademacher / De Vries; Peppie Wiersma, LUDWIG)

Het team zet een ander denkmodel naast het klassieke model van de lobbenstad: het Londense model, waarbij parken omsloten worden door de uitdijende stad en als groene eilanden in het verstedelijkte landschap komen te liggen. Door deze bril gekeken kan het Amsterdamse Bos een stadspark worden in een verstedelijkt gebied dat tot en met Schiphol en de kassen van Aalsmeer reikt. Het team wil onderzoeken of de grens kan worden vormgegeven als een ‘Hyper-edge’, een verdichtte rand waar de ‘biotopen’ aan beide kanten van de grens van profiteren.

Stadsrand Scheg van West – Geuzenveld (team: Ahmed Oueld Hadj, Dutch Architect BV; Ahmed Baadoud, voormalig Stadsdeelvoorzitter; Wouter Pocornie, 26H)

Het team heeft een nauwkeurige analyse gemaakt van de bevolkingssamenstelling van Nieuw West. Dit leidt tot diepgaande kennis over welke bevolkingsgroepen waar wonen, en welke ontwikkelingspotenties daar liggen. Het team wil onderzoeken hoe er betere verbindingen gelegd kunnen worden tussen de verschillende gebieden binnen Amsterdam West. Het team constateert ook dat de oorspronkelijke, modernistische typologie van West op sommige plekken veranderd: de Tuinen van West, een coöperatieve pluktuin, zijn hier een voorbeeld voor dat misschien richting wijzend is voor de toekomst van Nieuw West.

Vervolg
In juni wordt de stadsrand die de ontwerpteams in de analyse-fase hebben bepaald, afgelegd door een Gopro-fietsteam en vertaald naar een korte film die de stadsrand in beeld brengt. Ook wordt er een kaart gemaakt die de stadsrand toont. Samen vormen de film en de kaart de ‘declaratie van de stadsrand’ die eind juni digitaal gepresenteerd wordt.

Daarnaast staan er voor de zomer nog twee andere evenementen op stapel in het kader van het Stadsrandenlab. In juni staan lezingen over de economische en ruimtelijke waarden van de stadsrand op het programma en verdiepen we ons in natuurinclusief bouwen. De lezingen zullen naar alle waarschijnlijkheid digitaal plaatsvinden, via Teams als interactief college of in samenwerking met Pakhuis de Zwijger als ‘livecast’, aldus de BNA.

Bron: BNA

Trefwoorden

amsterdam onderzoek bna stadsrand

1	Stadsherstel Amsterdam start crowdfundingsactie voor herstel Vondelkerk maandag, 5 januari
2	2025 in tien columns door Jarrik Ouburg over Japan / Nederland dinsdag, 30 december
3	2025 in tien columns door Marjolein van Eig dinsdag, 30 december
4	2025 in zes columns door NEXT natuurlijk vrijdag, 2 januari
5	Architectenweb Awards 2025 – een terugblik woensdag, 31 december

Gerelateerde nieuwsberichten

Zeven woonwijken gekozen voor prijsvraag Panorama Lokaal

24 oktober 2019

LOLA belicht stadsranden in atlas

22 maart 2011

'Mogelijkheden voor hub en woningen A10'

11 november 2016

Ontwerponderzoeken 'Schaalsprong op de fiets' gepresenteerd

1 mei 2020

Amsterdam en Amstelveen gaan Amsterdamse Bos herinrichten

4 juni 2020

Amsterdam wil opdelen woningen door beleggers voorkomen

28 oktober 2020

BNA Onderzoek en Arcam presenteren publicatie Het Stadsranden-lab

15 februari 2021

Toon alles

Andere nieuwsberichten

Namelok renoveert hotel- en conferentiecentrum in Elspeet

3 uur geleden

Het project Mennorode bestaat uit een masterplan en een gefaseerde renovatie van een voormalig doopsgezind gemeenschapshuis.

Jaarboek Landschapsarchitectuur en stedenbouw 2025 gepresenteerd

4 uur geleden

In het jaarboek zijn 22 landschaps- en stedenbouwprojecten in heel Nederland opgenomen, geselecteerd door een onafhankelijke commissie.

Jan-Richard Kikkert benoemd tot nieuwe stadsbouwmeester Amersfoort

4 uur geleden

Hij volgt Micha de Haas op, die deze functie zes jaar heeft vervuld. Kikkert is architect en actief in het onderwijs.

Stadsherstel Amsterdam start crowdfundingsactie voor herstel Vondelkerk

Vandaag, 10:56

Tijdens nieuwjaarsnacht vond een verwoestende brand plaats in de door Pierre Cuypers ontworpen kerk, waarbij de toren en een groot deel van het middeldeel instortten.

Huizenprijzen minder hard omhoog, maar betaalbaarheid huizen zakt

Vandaag, 14:08

De Nederlandse huizenprijzen blijven de komende jaren stijgen, maar minder hard dan voorheen.

Antwerpen op zoek naar nieuwe stadsbouwmeester

Vandaag, 11:56

De Vlaamse stad heeft een vacature uitgeschreven om een opvolger te vinden voor Christian Rapp, die deze functie tien jaar vervuld heeft.

Provincie Zuid-Holland: stroom van zee via Hoek van Holland naar Rotterdamse haven

23 december 2025, 5:00

"Zo kunnen de Rotterdamse haven en regio uitgroeien tot de stekkerdoos van Nederland", stelt gedeputeerde Arne Weverling.

DNR geactualiseerd naar hedendaagse praktijk

19 december 2025, 4:03

DNR2025 is compacter en beter op de hedendaagse praktijk afgestemd dan haar voorganger, met onder meer aandacht voor AI, privacy en kwaliteitsborging.