Een olifant in tentoonstelling 'Leven'

Film in tentoonstelling 'De Dood'

Labyrint in 'De Dood'

In tentoonstelling 'De Dood'

Een pauw in tentoonstelling 'De Dood'

Een buffel in tentoonstelling 'Leven'

Een drinkplaats in tentoonstelling 'Leven'

Tentoonstelling Naturalis moet bezoeker met biodiversiteit betoveren

10 september 2019, 16:41

Het gerenoveerde en uitgebreide Naturalis Biodiversity Center in Leiden heeft recent de deuren heropend. De nieuwbouw biedt plaats aan het publieke programma, waaronder twee door Kossmann.dejong ontworpen tentoonstellingen.

Het gebouwencomplex van Naturalis is na de renovatie en uitbreiding door Neutelings Riedijk Architecten bijna tweemaal zo groot geworden. Het architectenbureau heeft bij het ontwerp ervoor gekozen om in de oudbouw kantoren, depots, laboratoria en expeditie samen te brengen.

Leven en dood
Het publieke programma is volledig ondergebracht in de nieuwbouw. Daartoe behoren negen permanente tentoonstellingen, waarvan twee door Kossmann.dejong zijn vormgegeven: de introductietentoonstelling ‘Leven’ en de tentoonstelling ‘De Dood’. Het bureau is verantwoordelijk voor het concept, het ruimtelijk en grafisch ontwerp en de art direction.

In ‘Leven’ maakt de bezoeker een reis door een geabstraheerd landschap, leggen de architecten uit. Vanuit de diepe zee klimt de bezoeker omhoog tot hoog in de lucht. De biotopen waar de route doorheen voert vormen het decor voor de enorme collectie opgezette dieren van het museum.

Theatraal
De presentatie is geenszins statisch: muziek, film en bewegend licht zijn toegepast om de ruimte tot leven te brengen. Kossmann.dejong laat in de tentoonstelling seizoenen en weersomstandigheden elkaar opvolgen.

In de nieuwbouw kan het licht beter worden gecontroleerd dan in de voormalige ‘daglicht-museumzalen’. De theatrale presentatie die daarmee mogelijk wordt, laat de collectie volgens Kossmann.dejong veel meer tot haar recht komen. “Sommige objecten zijn speciaal toegevoegd aan de collectie, zoals een Afrikaanse olifant en een giraffe”, meldt het bureau.

Prikkelen
De tentoonstelling breekt met een aantal wijzen waarop collecties als deze traditioneel worden opgesteld, leggen de architecten uit. Zo worden de objecten niet per leefgebied of biologische typering opgesteld en zijn tekstbordjes waar mogelijk weggelaten.

“De tentoonstelling heeft een simpele boodschap en is toegankelijk voor een groot publiek”, aldus Kossmann.dejong. In plaats van bezoekers te overladen met informatie al voordat hun interesse is gewekt, wil het bureau hun eerst betoveren met de rijkdom van de biodiversiteit, verklaart het bureau. “Hun nieuwsgierigheid wordt eerst geprikkeld. Daarna kunnen ze meer ontdekken.”

Emotioneel labyrint
‘De Dood’ heeft Kossmann.dejong vormgegeven als “een poëtisch en emotioneel labyrint” waarin de ronddwalende bezoeker het dubbele gevoel rond de dood kan ervaren. Hij kan donker en verdrietig zijn maar ook heel mooi en bijzonder.

De beschermende afstand tot de collectie is zoveel mogelijk beperkt om het onderwerp persoonlijk en emotioneel te maken, leggen de architecten uit. Zo kan de bezoeker een hoek omslaan en een door een auto aangereden hert tegenkomen. Doordat het object op de grond ligt, buiten de vitrine, spreekt het directer tot de emotie.

Mens
Het was een bewuste keuze van het museum om geen mensen te laten zien in deze tentoonstelling. Maar de mens is uiteraard evengoed deel van de natuur en sterfelijk; daarom zijn interactieve elementen opgenomen waarbij de bezoeker centraal staat.

Zo is er bijvoorbeeld een weegschaal waar je kunt wegen hoeveel van je cellen zijn afgestorven. Je kunt ook je hand scannen en leren over de vier basisatomen waar wij allemaal uit zijn opgebouwd – dezelfde atomen als waaruit dinosauriërs waren opgebouwd.

Gelaagd
De tentoonstelling kent meerdere lagen en vertellingen die interessant zijn voor kinderen van verschillende leeftijden en voor volwassenen. “Zo is er technische informatie, een poëtische laag, een kinderlaag, een eekhoornlaag, een laag voor mensen die iemand verloren hebben”, geeft Kossmann.dejong als voorbeelden.

De tentoonstelling vertelt het verhaal van de levenscyclus, maar ook het verhaal van de alledaagse dood. Die treft de bezoeker aan in de vorm van een autobumper en een vliegenmepper met dode vliegen.

‘De Dood’ is de eerste tentoonstelling in zijn soort, te zien in een natuurhistorisch museum, aldus Kossmann.dejong.

Trefwoorden

interieur tentoonstelling naturalis biodiversity center leiden museum kossmann.dejong tentoonstellingsontwerp neutelings riedijk architecten

1	Nederlands Fotomuseum opent deuren in gerenoveerd pakhuis Santos woensdag, 4 februari
2	Wake-up calls from China dinsdag, 3 februari
3	Pleinen vol groente, torens vol fruit donderdag, 5 februari
4	Huis Polderblik in De Realiteit Almere vernieuwd en verduurzaamd maandag, 2 februari
5	Object Rotterdam neemt bezit van lege centrale bibliotheek dinsdag, 3 februari

Gerelateerde nieuwsberichten

Uitgebreid Naturalis opent zijn deuren – longread

28 augustus 2019

Uitgebreid en gemoderniseerd Naturalis opgeleverd

28 mei 2019

Ontwerp Nederlands paviljoen Dubai EXPO 2020 onthuld

11 december 2018

Kossmann.dejong ontwerpt vaste opstelling Museum für Kommunikation

13 september 2017

Dolhuys in Haarlem na grootscheepse verbouwing heropend

4 januari 2021

Kossmann.dejong wint internationale prijs

16 augustus 2017

Expositie door Kossmanndejong en Morphosis als kritische kanttekening bij groei

7 april 2022

Het Hoofdgebouw van Artis na 75 jaar weer museum

10 mei 2022

Kossmanndejong gaat verder met drie nieuwe partners

16 januari 2024

Entreepaviljoen als sluitstuk voor toegankelijker Beth Haim

15 februari 2021

Neutelings Riedijk wint prijsvraag Cité des Imaginaires en Grand Musée Jules Verne in Nantes

17 mei 2024

MVRDV's Portlantis geeft bezoekers nieuwe perspectieven op de Rotterdamse haven

20 maart 2025

Nieuwe lounge op Schiphol is ontworpen als kleine stad

4 juli 2016

Kossmann.dejong ontwerpt Canon van Nederland

27 mei 2015

Nationaal Militair Museum officieel geopend

11 december 2014

Rijnlandse Architectuurprijs 2019 voor Naturalis

9 oktober 2019

Innovation Center is als een opengewerkte machine

30 oktober 2019

Zintuiglijke tuinen van Kossmanndejong in nieuw Engels museum

13 februari 2020

'Megaproject' brengt Nederlandse flora en fauna volledig in kaart

30 april 2020

Toon alles

Andere nieuwsberichten

FARO wint tender nieuwe woonwijk in Ravenstein

6 februari, 1:15

In opdracht van Ballast Nedam Development gaat FARO 190 woningen in de nieuwe wijk Ooievaarshoek ontwerpen.

Paul de Ruiter en DELVA aan de slag met herontwikkeling oud hoofdkantoor DSM

6 februari, 10:42

Ontwikkelaar Laudy is samen met Paul de Ruiter Architects en DELVA Landscape Architecture | Urbanism geselecteerd voor de herontwikkeling van het voormalige hoofdkantoor van DSM in Heerlen.

Finalisten EUmies Award 2026 bekendgemaakt

6 februari, 9:00

Vijf projecten komen in aanmerking voor de categorie architectuur, die als de ‘hoofdprijs’ beschouwd kan worden. Daarnaast zijn er twee genomineerden in de categorie Emerging.

De Zwarte Hond en Arup presenteren schetsontwerp nieuw Museum Batavialand

5 februari, 2:19

In schetsontwerp voor de vernieuwing van het museum in Lelystad is het schip de Batavia een prominente plek toebedeeld

Zeeland en bisdom Breda zoeken naar maatwerk bij herbestemming kerken

6 februari, 2:47

Donderdag is een overeenkomst getekend om een duurzame oplossing te vinden voor de gebouwen, die door ontkerkelijking steeds vaker leeg komen te staan.

Caroline Voet verzorgt derde Jos. Bedaux-lezing

6 februari, 11:36

Ze spreekt haar lezing onder de titel ‘Op zoek naar schoonheid. De zeggingskracht van architectuur.’ uit in het Cobbenhagengebouw van Tilburg University.