Hans van der Heijden

Arie Lengkeek

Karin Templin

Hans van der Heijden

Verslag van tour door woningbouwproject van Hans van der Heijden in Leiden

29 juni 2018, 9:15

Op vrijdag 22 juni 2018 organiseerde Architectenweb in samenwerking met Hans van der Heijden Architect en Daas Baksteen een tour door het nieuwste woningbouwproject van de architect aan het Churchillpark in Leiden. Een verslag.

Een snel langsfietsende Leidenaar zal misschien niet zoveel opvallen aan de woningbouw die architect Hans van der Heijden aan het Churchillpark in Leiden heeft ontworpen. Maar iedereen die zijn vaart mindert en het project wat beter bekijkt zal de ene na de andere verrassing tegenkomen. Zoals dat de erkers van de grondgebonden woningen niet enkel de onderste laag beslaan, maar de volledige drie lagen omhoog gaan en het geheel daarmee een stevige plasticiteit geven. Of dat de erkervorm bij de entrees tot de appartementengebouwen in zijn ‘negatieve’ vorm terugkomt.

Tijdens de tour onder leiding van Hans van der Heijden en zijn team werd nog veel verder op het project ingezoomd. De architect vertelde hoe hij de bouwkwaliteit geregisseerd heeft door gebruik te maken van prefab betonnen elementen – zoals dorpels, gargouilles en balustrades. De kwaliteit van deze elementen is goed te beheersen, gaf hij aan. De toegepaste kozijnen zijn standaard kozijnen die in hun maatvoering subtiel gemanipuleerd zijn om de dikte van hun aanzicht rondom de ramen hetzelfde te krijgen. Een goed gekozen mix van bakstenen doet de rest, aldus Van der Heijden.

Het stedenbouwkundig plan voor de nieuwe buurt aan het Churchillpark vroeg op de kop – aan de sportvelden – om lagere bebouwing in een rode baksteen. In de rest van het plangebied was zowel de hoogte als de materialisering vrijer gelaten. Vanuit een ‘eenheid in verscheidenheid’-benadering heeft het bureau ervoor gekozen om in allevier de planonderdelen hetzelfde type baksteen te gebruiken, en bij het kopblok als basis hiervan een roodbakkende klei te nemen en bij de andere, langgerekte blokken een bruinbakkende klei.

In het woningbouwproject zijn precies zoveel woningen opgenomen dat er volgens de lokale regels voor de drie langgerekte woonblokken geen gebouwd parkeren gerealiseerd hoefde te worden. Omdat in een eerder plan voor de locatie wel uitgegaan was van gebouwd parkeren, wenste de gemeente Leiden dat de achterzijde van de woningen – die aan de doorgaande Churchilllaan grenzen – er niet als achterkanten uit zouden zien. Vanuit die context heeft Van der Heijden hier een zorgvuldig gedetailleerde kadewand ontworpen, inclusief hekwerk waar planten overheen kunnen groeien. Ook zijn zowel de bergingen als de achterzijden van de woningen hetzelfde gematerialiseerd als de voorzijden van de woningen – wat in de Nederlandse woningbouw niet vanzelfsprekend is.

Nog zo’n fijnzinnigheid: om bij de appartementenblokken de hoogte van het bouwvolume meer te benadrukken, maar tegelijkertijd wel de verbinding te leggen met de grondgebonden woningen ernaast, zijn de betonnen dorpels onder de ramen vanuit de grondgebonden woningen wel doorgezet in de onderste drie lagen van de torens, maar zijn ze daarboven nagenoeg afwezig, terwijl de ramen daar extra hoogte hebben gekregen.

Na afloop van de tour gaf urbanist Arie Lengkeek op onnavolgbare wijze een ‘stand-up review’ van het project. Waar we in Nederland graag zeggen dat het geheel meer is dan de som der delen, daar bestaan het geheel en de delen bij dit project ook naast elkaar, en zijn de delen soms meer dan het geheel, stelde hij. Hierna vertelde auteur Karin Templin hoe zij met Van der Heijden in de afgelopen periode samengewerkt had aan het boek ‘Street Architecture’, dat hier officieel gepresenteerd werd, door het uit te reiken aan de opdrachtgever van het bezochte woningbouwproject, Olga Wagenaar van Amvest.

Trefwoorden

hans van der heijden excursie leiden woningbouw verslag churchillpark architectenweb

1	Zes bijzondere huizen krijgen status van museum woensdag, 7 januari
2	Martien van Goor (1944-2025) stelde het belang van een project boven zijn ego woensdag, 7 januari
3	Stadsherstel Amsterdam start crowdfundingsactie voor herstel Vondelkerk maandag, 5 januari
4	Namelok renoveert hotel- en conferentiecentrum in Elspeet maandag, 5 januari
5	Jaarboek Landschapsarchitectuur en stedenbouw 2025 gepresenteerd maandag, 5 januari

Gerelateerde nieuwsberichten

Hans van der Heijden in De Volkrant: Baudet heeft een punt

23 april 2019

Video: gesprek met Hans van der Heijden over het woonpalazzo

21 maart 2025

Hans van der Heijden deelt fascinatie voor woonpalazzo in boek

6 februari 2025

Hans van der Heijden in Londense architectenpool

4 april 2018

Het Timmermansoog: Bajespuin

16 januari 2018

Nieuw bureau voor Hans van der Heijden

30 juni 2014

Het Timmermansoog: Gelegenheidswerk

10 april 2018

Tour door woningbouwproject Hans van der Heijden in Leiden

6 juni 2018

Het Timmermansoog: Stadsbank

13 februari 2018

Het Timmermansoog: Zivilarchitektur

8 mei 2018

Het Timmermansoog: Arch-i-Varis

13 maart 2018

Het Timmermansoog: Analogen

12 juni 2018

Hans van der Heijden

30 augustus 2020

Hans van der Heijden – genomineerd voor de Architect van het Jaar-prijs

14 september 2020

Hans van der Heijden aangesteld als parttime hoogleraar Architectuurontwerp aan de Universiteit Antwerpen

29 september 2022

Toon alles

Gerelateerde video's

Woningbouw aan de Persoonshaven

Hans van der Heijden Architect

Hans van der Heijden

Nominatie voor de prijs voor Architect van het Jaar 2020

Andere nieuwsberichten

In beeld: sculpturale houten gevel Kliniek Arlesheim voltooid

Gisteren, 14:55

In het Zwitserse Arlesheim is eind vorig jaar de houten gevel van een door 9graden architectuur en BSS Architekten ontworpen ziekenhuis voltooid.

Groningen wil in de komende tien jaar 16.000 woningen bouwen

Gisteren, 13:19

Die worden onder meer gerealiseerd in gebieden waar al grootschalige woningbouw gepland staat, maar ook op kleinere locaties.

Wenink Holtkamp Architecten verhoudt zich bij verbouwing tot rijksmonument en echtpaar Roland Holst

Gisteren, 11:32

Wenink Holtkamp Architecten heeft de rijksmonumentale Buisse Hoeve in het Brabantse Achtmaal verbouwd tot afdelingskantoor van Natuurmonumenten.

Bouw eerste toren Zwijsen II bij station Tilburg gestart

Gisteren, 10:25

In Tilburg is gestart met de bouw van de eerste toren binnen het project Zwijsen II. Het gebouw, dat is ontworpen door De Zwarte Hond, bestaat uit 96 huurappartementen in de sociale sector en de middenhuur.